Jas ǵalymdarǵa jol ashyq

Qazirgi tańda bizdiń JOO osy mańyzdy qujatqa sáıkes kóptegen ıgi sharalar josparlap, bilim alý­shy­lardyń ǵylym men bilimge bas­taǵan jumystaryna muryndyq bolyp otyr. 

Osy oqý jyly jastardy ǵylym­ǵa baýlý maqsatynda árbir fakýl­­tet stýdentteri arasyn­da ir­g­eli zertteýlerin qarjy­lan­dyrý úshin arnaıy baıqaý uıym­das­ty­ryl­dy. Ýnıver­sıtetimizdiń Ǵylymı keńe­siniń sheshimimen sáýir aıynda fızı­ka-tehnıka fakýlteti ekinshi kýrs stýdentteriniń «Aqqysh suıyq ónimdi óńdeýdiń jańa ın­no­vasııa­lyq ádisi» atty jańa taqyryp­taǵy jobasy jeńis tuǵyrynan taby­la bildi. Árıne, bul tusta jobaǵa jetekshilik jasap ári baǵyt bergen fakýltetimizdiń jas ǵalymy, fı­lo­sofııa doktory (PhD), 2016 jyl­dyń «Joǵary oqý ornynyń úzdik oqytý­shysy» memle­kettik grantynyń ıe­geri Aıanber­gen Qaıyrbekulynyń eń­begin erekshe aıtýymyzǵa bolady. Ke­she­gi stýdent, búgingi jas ǵalym Aıan­­ber­­gen óziniń alǵan bilimimen jas­­tar arasynda árdaıym bólisip júredi. 

Sonymen birge toptaǵy árbir stýdent osy jyldyń aıaǵyna deıin baspa­dan maqalalar shyǵaryp, zertteý jumystaryn tolyqqandy oryndap qana qoımaı, aı saıyn ýnıversıtet tarapynan qosymsha shákirtaqy alyp otyratyn boldy. Bul bastama jastardy ǵylym shyńy­na jetelep, olardyń osy jolda qajyrly eńbek etýlerine óz úlesin qosatyny sózsiz.

Sonymen qatar stýdent jastar­dyń oılaryn tolyq iske asyrý jolynda 2014 jyldan beri atalǵan fakýltette a­­r-naıy «Stýdentterdiń joba­laý-konstrýktorlyq bıýrosy» da ju­mys­taryn júrgizip keledi. Bi­raz sharýlar júzege asyrylyp, stý­dentter óz qoldarymen jasaǵan as­pap­taryn usyna bastady. Atalǵan ujym­d­a jumys bes baǵyt boıynsha qolǵa alynǵan. Birinshi baǵytta qubyr­lardyń ishinde paıda bolǵan qat­ty qaqtardy tazartýǵa arnalǵan qondyr­ǵy daıyndalsa, ekinshi baǵyt – «Robototehnıka» salasy. Arna­ıy qyzmet atqaratyn robottar quras­ty­rylýda. Al úshinshi baǵyt boıyn­sha jer astynda ornalasqan jylý qubyrlarynyń tesilip, isten shyǵý joldaryn aldyn ala baıqaýǵa bola­tyn aspap jasal­dy. Aýyl sharýashylyǵyna óte qajet bıdaı ónim­deriniń ylǵal­dylyǵyn jyldam ýa­qyt­ta anyq­taı­tyn qazaqstandyq as­pap tórtin­­shi baǵyt boıynsha ju­my­syn jasaýda. Al sońǵy besin­shi baǵyt­ta jel energııasyn óte tıim­di paı­dalanatyn jáne jel­diń az jyl­dam­dyǵynda jumys isteı alatyn Mag­nýs effektisine negiz­delgen jel elektr generatorynyń tájirıbelik nus­qasy daıyndaldy. Bul nusqa EKSPO-2017 halyq­ara­lyq arnaıy kórmesine de usynyldy. 

Osy joǵaryda aıtylǵan máse­lelerdiń barlyǵy bizdiń ýnı­ver­­sı­tetimizdiń tarapynan bilim alamyn dep kelgen jastarǵa kórsetilip jatqan qoldaýdy bildire­di. Árbir ashylǵan jańalyqqa jumsal­ǵan qara­jat erteń eselep qaıtatyndyǵy anyq. Bul Prezıdentimiz Elbasy N.Nazarbaevtyń aı­qyn­­dap bergen básekege qabilet­tilik pen bilimniń saltanat qurýyna ákeledi.

QarMÝ ǵalymdary Elbasynyń «Qazaqstan-2050» Strategııasynda baıandalǵandaı, latyn álipbıine kóshý baǵyty boıynsha da arnaıy oqýlyqtar men oqý quraldaryn daıyndaý máselelerine qarqyndy túrde kirise bastady. 

Jastar árqashan jańashyldyqqa jandary jaqyn adamdar. Olar báse­kege qabiletti bolý ómir tala­by ekenin tereń túsinedi. Biz tek qana búgin­gi kúnniń jetistigimen shekte­lip qalý­ǵa tıisti emespiz. Eger árbir ma­man óz salasynda bilikti ári bilimdi izba­sar­laryn daıyndasa, ol – úlken tabys. 

Bekbolat NÚSIPBEKOV,
E.Bóketov atyndaǵy QarMÝ-dyń fızıka-tehnıkalyq fakýltetiniń dekany, tehnıka ǵylymdarynyń kandıdaty

Qaraǵandy oblysy