1. Zertteý parametrleri
Keshe «InfoSystem» zertteý ortalyǵy» qoǵamdyq qorynyń dırektory (Almaty qalasy) Saltanat Ahmedovanyń jáne «Nur Otan» HDP Parlamentarızm ınstıtýtynyń qoǵamdyq-saıası jobalar bóliminiń meńgerýshisi Janar Boqanovanyń qoǵamdyq oı-pikirdi suraý qorytyndysy boıynsha brıfıngi ótti.
Aqparatty jınaý ádisi: kezdeısoq irikteý ádisi boıynsha telefon arqyly ekspress saýaldama
Irikteme jıyntyq kólemi: 18 jastan úlken 647 adam
Saýaldama geografııasy: oblystyq mańyzy bar 11 qala, Astana men Almaty qalalary
Saýaldama júrgizý tili: qazaq jáne orys
Bolýy múmkin olqylyq: ±5%
2. Aldaǵy saılaý týraly habardarlyq deńgeıi jáne oǵan baǵa berý
Qoǵamdyq pikir saýaldamasy kórsetip otyrǵandaı, Memleket basshysynyń Qazaqstan Respýblıkasy Parlamenti Májilisiniń tórtinshi shaqyrylymyn taratý týraly sheshimi jaıly halyqtyń habardarlyq deńgeıi óte joǵary. «Memleket basshysynyń Májilisti taratý jáne kezekten tys Parlament Májilisiniń jáne máslıhat depýtattarynyń saılaýyn taǵaıyndaý týraly sheshimi jaıly bilesiz be?» degen suraqqa merzimniń edáýir qysqa bolýyna qaramastan, respondentterdiń kópshiligi, ıaǵnı 68,3%-y «ıá» dep jaýap berdi.
Saýaldama qorytyndysy kórsetkendeı, qazaqstandyqtardyń basym kópshiligi kezekten tys Májilis saılaýyn ótkizý týraly Prezıdenttiń sheshimin qoldaıdy – respondentterdiń 73,8%-y osy sheshimge oń baǵasyn berdi.
3. Elektoraldyq belsendilik jáne partııalyq tańdaý
Zertteý qorytyndysyna sáıkes, qysqa merzimde ótkizilýine qaramastan, aldaǵy saılaýǵa qatysýshylardyń sany óte joǵary bolady dep kútilýde. Saýaldama kórsetkendeı, 2012 jylǵy 15 qańtarda bolatyn saılaýda suralǵandardyń 61,3%-y saılaý ýchaskelerine barýǵa daıyn. Saýaldamaǵa qatysýshylardyń ishinde ádette saılaýǵa az baratyn qala turǵyndary basymyraq bolǵanyn esepke alsaq, bul óte joǵary kórsetkish bolyp tabylady. Salystyrý úshin, 2007 jylǵy parlamenttik saılaý kezinde bul kórsetkish 68% qurasa, al qalalyqtardyń úlesi 40%-dan tómen bolǵan edi.
Sondaı-aq respondentterge: «Máslıhat depýtattyǵyna úmitkerlerdiń qandaı partııa múshesi ekeni siz úshin mańyzdy ma? Mańyzdy bolsa, onda qandaı partııa ókiline daýys beresiz?» degen saýaldar qoıyldy. Alynǵan málimetter kórsetip otyrǵandaı, máslıhat depýtattaryn tańdaý kezinde eń basty krıterıılerdiń biri – onyń qaı partııa múshesi ekendigi bolatyny anyqtaldy (62,4%). Máslıhat saılaýynda respondentterdiń basym kópshiligi, ıaǵnı 93,4%-y «Nur Otan» partııasynyń ókiline daýys berýge nıetti.
Zertteý barysynda respondentter Parlamenttiń jańa quramynda oryn ıelenýge saıası partııalardyń múmkindikterin baǵalaǵan bolatyn. Saýaldama qorytyndysy boıynsha saıası partııalardyń elektoraldyq reıtıngisi jasaldy. Berilgen jaýaptarǵa sáıkes, aldaǵy saılaýda parlamentke ótý úshin qajet elektoraldyq qoldaý deńgeıine tek qana «Nur Otan» partııasy ıe – 85,2%. Qalǵan partııalar 4%-dan tómen kórsetkishti ıelendi. Sonymen, elektoraldyq naýqannyń birinshi kúninde-aq saılaý jarysynyń shynaıy kóshbasshysy anyqtaldy – bul «Nur Otan» partııasy. Qalǵan partııalarǵa áli de óz tańdaýyn jasap úlgermegen halyqtyń daýystary úshin jarysý ǵana qaldy, olardyń úlesi 8,7%-dy quraıdy.
«InfoSystem» zertteý ortalyǵy» qoǵamdyq qory qazaqstandyqtar arasynda elektoraldyq saýaldamalar júrgizýdi saılaý naýqanynyń sońyna deıin jalǵastyrmaq.