Osy maqsatta, shaǵyn nesıelendirýdiń kólemi 20 mlrd teńgegen ulǵaıyp, 62 mlrd teńgeni qurap otyr. Memleket jeńildetilgen nesıe berýdi 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan nátıjeli jumyspen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý baǵdarlamasy arqyly júzege asyrmaq. Bul arqyly bıylǵy jyly óz kásibin ashýǵa, isin órge domalatýǵa múmkindik alǵan qazaqstandyqtardyń sany 14 myńǵa jetedi dep josparlanyp otyr.
«Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qory» AQ basqarmasy tóraǵasy Jandar Omarovtyń aıtýynsha, shaǵyn nesıelendirýdiń negizgi qaǵıdalary men mehanızmderi baǵdarlamada, sondaı-aq nesıeleý erejelerinde qarastyrylǵan. Nesıe alýshylar 6 paıyzdyq ústememen 5 jylǵa, onyń ishinde mal sharýashylyǵy salasyndaǵy nesıelerdi 7 jylǵa resimdeýge múmkindigi bar. Al beriletin nesıe mólsheri 8 myń aılyq eseptik kórsetkishke deıin, ıaǵnı 19 mıllıon 240 myń teńgeni quraıdy.
Baǵdarlama aıasynda bizdiń qor 19,3 mlrd teńgege 5694 jobany qarjylandyrdy. Onyń ishinde 11,5 mlrd teńge bólingen 3426-sy startap jobalar. Bul barlyq qarjylandyrýdyń 60 paıyzyn qurap otyr, dedi J.Omarov.
О́tken jyly startap jobalarǵa 4 mlrd 600 myń teńgege 850 nesıe, sonyń ishinde «Bıznes Bastaý» jobalaryna 3 mlrd kóleminde 523 nesıe berilgen. Elimizdegi mıkronesıeniń kóp bóligin Almaty oblysy, Ońtústik Qazaqstan, Shyǵys Qazaqstan jáne Qaraǵandy oblystary alyp otyr. Eskeretini, halyq kóp shoǵyrlanǵan Almaty qalasy men Ońtústik Qazaqstan oblysynda nesıe alýǵa netti sharýlardyń qarasy qalyń. Byltyr kóbi atalǵan jobalarǵa ilikpeı qalǵan edi. Endi bıyl osy olqylyqtyń ornyn toltyrý qarastyrylyp otyr.
Elimizdegi sharýalar ekinshi deńgeıli bankterden nesıe alý úshin menshigindegi múlkin kepildikke usynýǵa tıis. Al kepildikke qoıar múlki joqtar, kóp jaǵdaıda qala syrtyndaǵy, ıa bolmasa aýyl sharýashylyǵyna arnalǵan jer telimderin usynyp jatady. Muny óz kezeginde bankter qabyldamaı, jaǵdaı kúrdelene túsetin-di. Osyndaı qordalanǵan máselelerdi sheshý úshin Aýyl sharýashylyǵyn qarjylaı qoldaý qory kepildik saıasatyn júrgize bastady. Qolyn iske iliktirgen jas kásipker úshin bul bastamanyń bereri mol. Atalǵan qor barlyq shekteýdi alyp, jyljıtyn nemese jyljymaıtyn múlikter, salynǵan jyly men materıaldaryna qaramastan, úıler men ǵımarattardy kepil retinde qabyldaýǵa netti.
Kásipkerlikti damytýǵa arnalǵan baǵdarlama boıynsha sharýalarǵa kepil retinde qoldaý bildirý elimizde byltyrǵy jyldan bastap júrgizilip keledi. Osy oraıda bul júıe jas sharýa úshin ne beredi degen suraqtyń týýy zańdylyq. О́z kásibin ashýǵa nıetti tulǵa bankterden nesıe alý úshin kepil retinde qaldyratyn qarajaty, ıa múlki bolmaǵan jaǵdaıda qysqa merzimdi, paıyzy joǵary, tıimsiz nesıe alýyna týra keledi. Osyndaı jaǵdaıdyń aldyn alý maqsatynda elimizde «QazAgroKepil» AQ kepildik máselesin júıelegen. Iаǵnı sharýa atalǵan mekemeden kepil qaǵazyn alyp, qajetti aqshany kedergisiz iske jaratady. Al kásipker belgili sebeptermen banktegi boryshyn óteı almaǵan jaǵdaıda, kepil qaǵazy arqyly másele óz sheshimin tabady.
Basqarma tóraǵasy Qaırat Ámirjanulynyń aıtýynsha, ótken jyly 180 kásipkerge 1 mlrd teńgeden asatyn kepildik berilgen. Bıylǵy jyly bul salaǵa bólinetin qarajat 7 esege artyp, myńǵa jýyq kásipkerge kómek kórsetilmek.
Erkejan AITQAZY,
«Egemen Qazaqstan»
