Aımaqtar • 27 Sáýir, 2018

Jetisý óńirin 105 etnos ókili meken etedi

670 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Esep boıynsha búginde Almaty oblysynda 105 etnos ókilderi turady eken. Oblys ortalyǵyndaǵy «Dostyq úıi» shańyraǵy astynda turaqty jumys atqaratyn 26 etnomádenı ortalyqtyń  aýdandar men shaǵyn qalalarda 45 qurylymdyq bólimsheleri taǵy bar.

Jetisý óńirin 105 etnos ókili meken etedi

Munan bólek, oblystyq Qazaqstan halqy Assambleıasyna qarasty birneshe ortalyq túrli baǵytta turaqty jumys istep otyr. Olardyń arasynan I.Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetindegi ǵylymı-saraptamalyq top, QHA kafedrasy, etnosaralyq taqyryp boıynsha jetekshi jýrnalıster men sarapshylardyń klýby, «Ulaǵat» aqsaqaldar keńesi, «Analar keńesi», «Qoǵamdyq kelisim keńesi» jáne «Birlik» jastar qaýymdastyǵy, jetekshi jýrnalıster klýbyn bólip aıtýǵa bolady.  Sondaı-aq, «Parasat» til janashyrlar klýby, «О́rnek» bı ansambli, «Polonııa» vokaldy toby,  «Vaınah» sheshen-ıngýsh án-bı ansambli de aımaqtaǵy óner men mádenıettiń  órkendeýine óz úlesin qosyp keledi.

«Dostyq úıi» aıasynda turaqty qyzmet etip, el birligin saqtaýda eleýli eńbek sińirip kele jatqan uıymnyń biri «Qoǵamdyq kelisim» keńesi ekeni belgili. Qazir Almaty oblysy boıynsha 627 qoǵamdyq kelisim keńesteri jumys isteıdi. Olardyń qataryn 1 oblystyq, 16 aýdanda jáne 3 qalada, 252 aýyldyq okrýgte, 340 eldi mekende, 15 iri kásiporynda qurylǵan keńester tolyqtyryp tur. Qoǵamdyq keńesterge barlyǵy 4 209 adam múshe bolyp otyr. Elmen etene jumys jasaýdyń úlgisi de osy qoǵamdyq kelisim ortalyqtaryna tán dese bolady. Máselen, bıylǵy jyldyń birinshi toqsanynda ǵana keńester tarapynan 663 shara uıymdastyrylypty. Qoǵamdyq keńester áleýmettik máselelerdi sheshýge de atsalysýda. Jyl basynan beri keńeske 59 adamnan ótinishi túsip, birqatar qıyn túıinderdiń sheshilýine qol jetti. Nátıjesinde, ótinish arqalap kelgen adamdardyń áleýmettik jaǵdaıyn ońaltýǵa Qoǵamdyq kelisim keńesteri yqpal etkeni qýantady. Aıtpaqshy, Qazaqstan halqy Assambleıasy oblystyq hatshylyǵy janynan Analar keńesi qurylǵan.  Keńes quramynda 876 múshe bar. Negizinen ulyn uıaǵa, qyzyn qııaǵa qondyrǵan, ómirlik tájirıbesi mol syıly analardyń basyn qosatyn keńeste urpaq tárbıesi men ult aldyndaǵy ul-qyzdyń paryzy únemi sarapqa salynady. Dástúr sabaqtastyǵyn saqtaýǵa, mádenıet pen qolónerge baýlýǵa da analardyń aqyl-keńesi járdem bereri anyq.

Qazaqstan Halqy assambleıasy Almaty oblystyq fılıaly basshysynyń orynbasary, hatshylyq meńgerýshisi Ǵabıt Tursynbaıulynyń aıtýynsha, berekesi jarasqan ult pen ulystyń basyn biriktiretin naqty maqsattar jetkilikti. Mysalǵa, qaıyrymdylyq jasaý qaǵıdattaryna ún qosýshylar qatary jyl saıyn artyp keledi eken. Ásirese, etnomádenı ortalyqtardyń bastamasymen «Qaıyrymdy El» jalpy respýblıkalyq aksııasy aıasynda 527 qaıyrymdylyq shara uıymdastyrylyp, 731 jaǵdaıy tómen otbasy men 272 jeke tulǵalarǵa jáne kómekke muqtaj 1430 kámelettik jasqa tolmaǵan jastarǵa kómek kórsetildi. Nátıjesinde jalpy sany 2433 adamǵa 24 689 000 teńge kóleminde qaıyrymdylyq jasaldy. Dál osyndaı qaıyrly is turaqty ótkiziletin «Dostyq dastarqany», «Rojdestvo», «Maslenısa» sharalary aıasynda da uıymdastyrylady. Demek, atamyz qazaqtyń «Baı bolsań, elge paıdań tısin» degen ýáli sózi Jetisýdy mekendegen az ulttardyń da uranyna aınalyp otyr.

Jaqynda Qazaqstan Halqy assambleıasy Almaty oblystyq fılıaly osy jyldyń birinshi toqsany boıynsha etnosaralyq turaqtylyq pen birlikti  qamtamasyz etý maqsatynda áleýmettik zertteý júrgizgen bolatyn. Zertteý barysynda  sarapshylardyń qatysýymen áleýmettik saýalnamalar taratyldy. Turǵyndar arasynda «Face to face» tásilimen júrgizilgen zertteýge myńnan  astam respondent tartylǵan. Qazaq, orys tilderinde qoıylǵan saýaldarǵa berilgen búkpesiz jaýaptyń qorytysynda shyǵarylǵannan keıin, aımaqtaǵy ultaralyq qatynastyń qalypty deńgeıde damyp otyrǵanyna kezekti márte kóz jetti.

- Etnosaralyq araqatynas monıtorıngi kórsetkendeı aýdan jáne qalalardaǵy kórsetkishter turaqty jáne jaǵymsyz baǵalaýlar bolǵan joq. Saýalnama júrgizilgen turǵyndardyń basym bóligi memlekettik qurylymdarǵa senimderiniń joǵary ekendigin jáne etnosaralyq kelisimdi saqtaý boıynsha memlekettik saıasatty qoldaıtyndyqtaryn, sonymen qatar barlyq memlekettik baǵdarlamalarǵa qatysty qujattarmen ýaqytyly aqparattandyrylyp otyratyndyqtaryn kórsetti, - deıdi Qazaqstan Halqy assambleıasy Almaty oblystyq fılıaly basshysynyń orynbasary, hatshylyq meńgerýshisi Ǵabıt Tursynbaıuly.

Qalmahanbet MUQAMETQALI,

«Egemen Qazaqstan».

Almaty oblysy.