О́ner • 02 Shilde, 2018

Karıkatýra – astarly sóz, utymdy oı

1045 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Ulttyq akademııalyq kitaphanada «Egemen Qa­zaqstan» gazeti ja­rııalaǵan karıkatýra baıqaýynyń jeńim­pazdaryn marapattaý rásimi ótti. Atalǵan is-sharaǵa memleket jáne qoǵam qaıratkerleri, ádebıetshiler, ǵalymdar, sondaı-aq satıra janry­nyń sardarlary qatysty.

Karıkatýra – astarly sóz, utymdy oı

Bas basylym «Astana aı­shyqtary» taqyrybymen uıymdastyrǵan konkýrsqa res­pýblıkanyń túkpir-tú­pkirinen 20-dan astam úmitker 30-dan asa jumys usynǵan. Baıqaýdy uıymdastyrýdaǵy basty maq­sat – qazaq baspasózinde umy­tylyp bara jatqan karıkatýra janryn qaıta jańǵyrtý. Egemenniń bul bastamasyn sharaǵa qatysýshylar, zııaly qaýym ókilderi barynsha qoldaıtynyn bildirdi. Kórmege qoıylǵan úzdik 15 sýrettiń ishinen oza shapqan úsh avtordyń jumysy júldeli oryndardan kórinip, bir karıkatýrashy yntalandyrý syılyǵyna ıe boldy. Atap aıtsaq, birinshi oryn almatylyq belgili karıkatýrashy Ǵalym Smaǵululyna berilip, 300 myń teńgelik sertıfıkat tabystaldy. О́skemendik Berik Qaınaruly ekinshi (200 myń teńge), al aqtóbelik Qaırat Bolatbaıuly úshinshi orynǵa (100 myń) ıe boldy. Tarazdyq Almıra Omarovaǵa yntalandyrý syılyǵy berildi. Karıkatýraǵa baılanysty elimizde iri konkýrstar 20 jyldan beri birinshi ret ótkizilip otyr.

«Astana qalasynyń 20 jyl­dyǵyna oraı «Egemen Qazaq­stan» gazetiniń júldesi úshin qazaq baspasózinde umy­tylyp ketken karıkatýra janryn qaıta jańǵyrtyp, «Astana aıshyqtary» taqyry­bymen karıkatýra konkýrsyn jarııalaǵan bolatynbyz. Egemenniń bul bastamasy sýretshiler arasynda keńinen qoldaý taýyp, konkýrsqa 20-dan astam úmitkerden 30-dan asa jumys kelip tústi. Olardyń arasynan eń úzdikteri tańdalyp, búgingi marapattaý rásimine kelip otyr», dedi «Egemen Qazaqstan» gazetiniń basshysy Darhan Qydyráli. 

Karıkatýra tek kemshilikti ǵana kórsetetin janr dep tar oılaıtyndar da bar. Biraq shyntýaıtyna kelgende karıkatýra arqyly jaqsylyqty da, kemshilikti de teńdeı etip kórsetýge bolady. Ol sýretshiniń sheberligine baılanysty. Bul konkýrstyń bas júldesin alǵan shyǵarma nysanaǵa óte keń ólshemmen kelgen. Taqyrypty qylqalammen ashý, oǵan oıdy ushastyrý – qıynnyń qıyny. Osy jaǵynan alǵanda júldege ıe bolǵan avtor oıynyń ushqyrlyǵy men qalamynyń sheberligi anyq kórinedi.

Karıkatýra tek qana bir­jaqty syn emes. Ol – úlken óner, astarly sóz, tapqyr sheshim, utymdy oı, saraptama men synnyń toǵysy. Keıde karıkatýranyń úlken maqalanyń, kitaptyń júgin arqalap turatyn tustary bolady. Úlken órkenıetti elderde qazir baspasóz karıkatýrasyz shyqpaıdy. Bul – baspasózdiń úlken bir bólshegi, iri salasy. Sondyqtan bul salany da jandandyrǵan jón.

Karıkatýra ónerin kóp­shilik qaýym tek adam tanymyna ájýaly ázil ákeledi dep túsinedi. Asylynda, ol – bir sát oı-sanany sergitip, ájýa­dan bólek áserli oı nuryn shashatyn aýqymy keń óner. Ár qoǵam­nyń saıası, áleýmettik, psıhologııalyq, mo­raldyq bolmys-sıpaty osy ónerde qylqalam she­beriniń qııaly arqyly qa­pysyz qalyptalady. Osy maq­satta karıkatýranyń úlken mek­tebi bar «Egemen Qa­z­aq­stan» gazeti kenjelep qal­ǵan osy ónerdiń keńinen da­mýyna óz úlesin qosyp, qyl­qa­lam sheberleriniń ospaq óne­rin oqyrmandarǵa tereń nası­hattaýdy qolǵa alyp otyr.

Báıgeni uıymdastyrý ju­my­synyń basy-qasynda júr­gen sýretshi Aıdarbek Ǵa­zız­uly: «Sýretshilerge qo­ıyl­ǵan talap ońaı bolǵan joq. Karıkatýra týraly qalyp­tas­qan taptaýryndy buzý úshin osyndaı báıgeler kerek. Astanamyzdyń jaınaǵan dıdaryn osy óner arqyly berý – qatysýshylarǵa úlken syn boldy. Tapqyr, qııaly júırik sýretshiler báıgeden súrinbeı keldi», dedi.

Shara barysynda, sondaı-aq Astana qalasynyń 20 jyl­dyǵyna arnalǵan «Egemen Qa­zaqstan» kitaphanasy» serııa­­symen jaryq kórgen, elor­damyzdyń aıshyqty kel­betin sózben árlegen «Baqorda» kita­bynyń tanystyrylymy ótti.

Baǵashar TURSYNBAIULY,

«Egemen Qazaqstan»

Sońǵy jańalyqtar

Syr óńirinde shıbóri nege kóbeıdi?

Aımaqtar • Búgin, 16:38