Sharany Áleýmettik-mádenı damý jáne ǵylym komıtetiniń tóraǵasy Birǵanym Áıtimova ashty. Senator Memleket basshysynyń 2014 jylǵy 17 qańtardaǵy «Qazaqstan joly – 2050: bir maqsat, bir múdde, bir bolashaq» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda múmkindigi shekteýli azamattar járdemaqy alýmen qatar, ózderin qoǵam múshesi, paıdaly eńbekker retinde sezinýi úshin olardy belsendi ómirge tartý mindetin qoıǵanyn atap ótti.
B.Áıtimova osy salada sheshilýi tıis negizgi máselelerdi aıqyndady. Atap aıtqanda, múgedekterdiń ómir súrýiniń tómengi deńgeıin, olardyń qoǵamdyq jáne saıası ómirge qatysýy, bilim alýy, áleýmettik-mádenı qajettilikterin qanaǵattandyrý úshin jaǵdaı jasalmaǵanyn atady. Sondaı-aq senator ınfraqurylymnyń qoljetimsiz ekenine nazar aýdardy. Múmkindigi shekteýli azamattardy jumyspen qamtý kúrdeli máselelerdiń biri bolyp otyr.
Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Mádına Ábilqasymova múgedektigi bar tulǵalardy áleýmettik qamsyzdandyrý júıesiniń qyzmeti týraly depýtattarǵa aqparat berdi. Usynylǵan aqparatqa sáıkes qazirgi ýaqytta Qazaqstanda 670 myń múgedek bar, onyń ishinde 61,9% – eńbekke qabiletti jasta, 25,4% – zeınetkerlik jastaǵy adamdar, 12,7% – 18 jasqa deıingi balalar.
M.Ábilqasymova 2012 jyly qabyldanǵan múgedekterdiń quqyǵyn qamtamasyz etý jáne olardyń ómir sapasyn jaqsartý boıynsha jospardy iske asyrý týraly aıtyp ótti. Atap aıtqanda, osy jospardy iske asyrý úshin qarjylandyrý kólemi 2014 jyldan bastap 7,6 esege artyp, 2017 jyly 5,4 mlrd teńgeni qurady, 2018 jyly 6,0 mlrd teńge qarastyrylǵan. Biraq beıindi salanyń málimetteri boıynsha jergilikti bıýdjet esebinen múgedekterdi ońaltýdyń jeke baǵdarlamalaryn oryndaý tómengi deńgeıde qalyp otyr.
M.Ábilqasymova múgedekterdi jumyspen qamtý máseleleri boıynsha aqparat berdi. Sondaı-aq mınıstr áleýmettik qyzmet kórsetý júıelerin jańǵyrtý boıynsha jumystardyń negizgi baǵyttary týraly habarlady.
«ShANS» múgedekterdi ońaltý ortalyǵy» qoǵamdyq birlestiginiń dırektory Vasılıı Shımanskıı óz baıandamasynda ártúrli deńgeıde múgedektigi bar adamdardyń tehnıkalyq jáne kásibı baǵdardaǵy ortaq baǵdarlamalarǵa tıimdi qol jetkizý quqyqtaryn iske asyrý múmkindikterine toqtaldy. Onyń sózine qaraǵanda, búgingi kúni múgedek jandardy jumyspen qamtý jáne olardy qaıta daıarlaý boıynsha qoıylǵan mindetterdi sheshý tetigi joq, olardyń kez kelgen kásibı jumysqa psıhologııalyq beıimdelýi máseleleri sheshilmegen. V.Shımanskııdiń pikiri boıynsha, máseleni sheshý úshin zaǵıp jandarǵa eńbek naryǵynda básekege qabiletti bolýdy, ekonomıkalyq derbestikti, sondaı-aq qoǵamǵa tolyqtaı enýdi qamtamasyz etetin kásibı daıarlyq ortalyqtaryn ashý qajet.
Kezdesý nátıjesinde týyndaǵan usynymdar Parlament jáne tıisti memlekettik organdardyń jumysynda paıdalanylatyn bolady.
