Shoqan Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıýty elimizdegi kóp salaly ǵylym júıesindegi óz orny bar akademııalyq mekeme. Qazaq jerinde tarıh ǵylymynyń tamyr jaıyp, órkendeýi jáne bul salada kásibı tarıhshy mamandardyń birneshe býynynyń qalyptasýy osy ǵylymı mekemeniń qyzmetimen tikeleı baılanysty. Instıtýt qabyrǵasynan qurylǵan Jas ǵalymdar keńesi aldyńǵy aǵa býynnyń salyp bergen ǵylym jolymen ilgeri damyp, jańa belesterdi baǵyndyrýdy maqsat tutqan. Jas ǵalymdar atalǵan konferensııanyń negizgi kózdegeni de osy ekenin aıtady.
Konferensııa gýmanıtarlyq saladaǵy birneshe negizgi baǵyttardy qamtyǵan. Jas ǵalymdar Elbasynyń maqalasynda qamtylǵan bastaýlardy júzege asyrý boıynsha ózderiniń izdenisteri jáne jańalyqtarymen bólisip, paıymdy usynystaryn ortaǵa saldy. Bıyl konferensııa jumysyna elimizdiń ár óńirinen, qalalarynan bilim, ǵylym, mádenıet ordalarynan jas ǵalymdardyń ǵylymı jumystary men maqalalary kelip túsken. Bir qýantarlyǵy sol, dástúrli sharanyń sheńberi jyl saıyn keńip keledi. Oǵan dálel bıylǵy baıqaýǵa Qyrǵyzstan, Tájikstan, Polsha, Reseı, Aýǵanstan sııaqty elderdiń jastary óz jumystaryn usynypty. Baıqaýǵa usynylǵan 80-ge tarta ǵylymı maqalalar redaksııa alqasymen qaralyp, tańdaýly 70 maqala konferensııa jınaǵyna engizilgen. Osy jumystar negizinde jyl saıynǵy Ermuhan Bekmahanov atyndaǵy respýblıkalyq baıqaýdyń jeńimpazdary anyqtalyp otyr. «Er Jánibek» halyqaralyq qoǵamdyq qorynyń demeýshiligimen bıylǵy baıqaýdyń jalpy júlde qory 600 myń teńgeni quraǵan. Baıqaý qorytyndysyna sáıkes Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń PhD doktoranty – Mýrzahodjaev Qýanysh jeńimpaz dep tanyldy.
«Seıdazym Qadyrbaıdyń ómiri men qoǵamdyq-saıası qyzmeti» taqyrybynda mazmundy zertteý jasaǵan Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq Ulttyq ýnıversıtetiniń 3-kýrs stýdenti Ábeý Baǵlan men «Alash avtonomııasynyń ulttyq qazynasy qalaı qalyptasty?» atty maqalasy úshin Nazarbaev Zııatkerlik mektebiniń ustazy, tarıh ǵylymdarynyń magıstri Erjan Shaǵımoldın qos birdeı ekinshi oryndy enshiledi.
S. Amanjolov atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan Memlekettik ýnıversıtetiniń 1-kýrs stýdenti – Sovethan Inabat, L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa Ulttyq ýnıversıtetiniń oqytýshysy, tarıh ǵylymdarynyń magıstri Azamat Dýkombaıev, Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń 2-kýrs magıstranty Malıka Morıakova júldeli III orynǵa ıe boldy. Jas ǵalymdar Uly Otan Soǵysy jyldaryndaǵy qarapaıym adam taǵdyry, qazaq-moǵol baılanystaryna qatysty musylman derekteri syndy ózekti taqyryptarda ótkir zertteý júrgizgen. Júldegerlerdi marapattaý barysynda qarjylaı syıaqy sertıfıkaty men arnaıy dıplomdar tabys etildi.
«Urpaqtar sabaqtastyǵy, dástúr jalǵastyǵy ustanymdarynyń negizinde Instıtýt qabyrǵasynda Jas ǵalymdar keńesi áli kúnge deıin qyzmet etip keledi. Onyń negizgi fýnksııasy – Instıtýttyń ǵylymı, ǵylymı-tehnıkalyq jáne ınnovasııalyq saıasatyn júzege asyrý jáne qalyptastyrý aıasyndaǵy jas ǵalymdar arasyndaǵy ujymdyq keńes bolyp tabylady. Onyń quramyna 35 jasqa deıingi ǵylymı qyzmetkerler, mamandar, magıstranttar, PhD doktoranttar, ǵylym kandıdattary kiredi. Keńes ǵylymı-zertteý mekemeler qabyrǵasyndaǵy jas ǵalymdar men mamandardyń kózqarastary men qyzyǵýshylyqtaryn qoldaıtyn ǵylymı is-sharalar júrgizýdi uıymdastyrýshy jáne úılestirýshi uıym. Jas ǵalymdar keńesiniń negizgi atqaratyn qyzmeti – ınstıtýttyń jas ǵalymdarynyń kásibı maman retinde qalyptasýyna, ózindik ǵylymı zertteý baǵytyn aıqyndaýǵa, kásibı ǵalym tarıhshy retinde ósýine yqpal etý. Tarıhymyzdy zerdeleýge shaqyratyn Elbasynyń taǵylymy mol maqalasy jas ǵalymdarymyzdy jańa izdenisterge jeteleıtin anyq», – deıdi Sh. Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýty Jas ǵalymdar keńesiniń tóraǵasy Nurgúl Nursultanqyzy.
Arman OKTIаBR,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY
