Qazaqstan • 06 Jeltoqsan, 2018

Jas tarıhshylarǵa baǵdar

823 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń Jas ǵalymdar keńesi Elbasynyń «Uly dalanyń jeti qyry» atty maqalasy men «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamasyn praktı­ka­lyq turǵyda júzege asyrýdaǵy jas tarıhshy-ǵalymdardyń mindeti» taqyrybynda VI halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik kon­ferensııasyn ótkizdi. Shara aıasynda Ermuhan Bekmahanov atyndaǵy jas tarıhshy-ǵalymdarǵa arnalǵan dástúrli respýblıkalyq baıqaýdyń jeńimpazdary anyqtaldy. 

Jas tarıhshylarǵa baǵdar

Instıtýt qa­byr­ǵasynan qurylǵan Jas ǵalymdar keńe­si aldyńǵy aǵa býynnyń salyp bergen ǵylym jolymen ilgeri damyp, jańa beles­ter­di baǵyndyrý­dy maq­sat tut­qan. Jas ǵalym­dar atal­ǵan kon­fe­rensııa­nyń negizgi kóz­degeni de osy ekenin aıta­dy. Shara gým­a­nı­tarlyq saladaǵy birneshe ne­gizgi baǵyt­ty qamty­ǵan. Jas ǵalymdar El­basynyń ma­qa­lasynda qam­tyl­ǵan bastaý­lardy júzege asyrý boıynsha ózderiniń izdenisteri jáne jańalyqtarymen bóli­sip, pa­ıym­dy usynystaryn orta­ǵa saldy. Bıyl konferensııa ju­mysyna elimizdiń ár óńi­ri­nen, qalalarynan bilim, ǵy­lym, mádenıet ordalarynan jas ǵa­lym­dardyń ǵylymı jumys­tary men maqalalary kelip túsken. Bir qýantarlyǵy sol, dástúrli sharanyń sheńberi jyl saıyn keńip keledi. Oǵan dálel bıylǵy baıqaýǵa Qyrǵyz­­stan, Tájikstan, Polsha, Reseı, Aýǵan­stan sııaqty elderdiń jas­tary óz jumystaryn usy­nyp­ty. Baıqaýǵa usynylǵan 80-ge tar­ta ǵylymı maqala redak­sııa alqasymen qaralyp, tań­daý­ly 70 maqala konferensııa jınaǵyna engizilgen. Osy ju­mystar negizinde jyl sa­ıyn­ǵy Ermuhan Bekmahanov atyn­daǵy respýblıkalyq baı­qaýdyń jeńimpazdary anyqta­lyp otyr. «Er Jánibek» halyq­ara­lyq qoǵamdyq qorynyń demeý­­­shiligimen bıylǵy baıqaý­dyń jalpy júlde qory 600 myń teńgeni quraǵan. Baıqaý qory­tyndysyna sáıkes Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýtynyń PhD doktoranty – Qýanysh Mýrzahodjaev jeńimpaz dep tanyldy.

«Seıdazym Qadyrbaıdyń ómiri men qoǵamdyq-saıası qyz­meti» taqyrybynda mazmundy zert­teý jasaǵan ál-Farabı atyn­­­daǵy Qazaq ulttyq ýnıver­sı­te­tiniń 3-kýrs stýdenti Ábeý Baǵ­lan men «Alash avtono­mııa­sy­nyń ulttyq qazynasy qalaı qalyp­tasty?» atty maqala­sy úshin Nazarbaev zııatkerlik mek­te­biniń ustazy, tarıh ǵylym­darynyń magıstri Erjan Shaǵı­moldın qos birdeı ekinshi oryndy enshiledi.

S.Amanjolov atyndaǵy Shyǵys Qazaqstan memlekettik ýnı­­ver­­s­ıtetiniń 1-kýrs stýdenti  So­vet­han Inabat, L.N. Gýmılev atyn­daǵy Eýrazııa ulttyq ýnı­ver­­sıtetiniń oqytýshysy, tarıh ǵylymdarynyń magıstri Azamat Dýkom­baev, Sh.Ýálıhanov atyn­­daǵy Tarıh jáne etnologııa ıns­tıtýtynyń 2-kýrs magıst­­ran­ty Malıka Morıakova júl­deli III orynǵa ıe boldy. Jas ǵalym­dar Uly Otan soǵysy jyl­d­aryn­daǵy qarapaıym adam taǵ­dyry, qazaq-mońǵol baılanys­taryna qatysty musylman derek­teri syndy ózekti taqy­ryp­tarda zertteý júrgizgen.  

«Urpaqtar sabaqtastyǵy, dástúr jalǵastyǵy ustanym­dary­nyń negizinde ınstıtýt qa­byr­ǵasynda Jas ǵalymdar keńe­s­i áli kúnge deıin qyzmet etip kele­di. Onyń negizgi fýnksııa­sy – ıns­tıtýttyń ǵylymı, ǵylymı-teh­nıkalyq jáne ınno­va­sııa­lyq saıasatyn júzege asyrý jáne qalyptastyrý aıasyndaǵy jas ǵalymdar arasyndaǵy ujym­­dyq keńes bolyp tabylady. Onyń quramyna 35 jasqa deıin­gi ǵy­lymı qyzmetkerler, maman­dar, magıstranttar, PhD dok­­to­­ranttar, ǵylym kandıdat­tary kiredi. Keńes ǵyly­mı-zert­­­teý mekemeler qabyrǵa­syn­­­da­ǵy jas ǵalymdar men m­a­man­­dardyń kózqarastary men qy­­zy­­ǵý­­shylyqtaryn qol­daı­tyn ǵ­yly­mı is-sharalar júr­gizýdi uıym­dastyrýshy jáne úıles­tirý­shi uıym. Jas ǵalymdar keńe­­siniń negizgi atqaratyn qyz­meti – ınstıtýttyń jas ǵalym­darynyń kásibı maman retinde qalyptasýyna, ózindik ǵylymı zertteý baǵytyn aıqyndaý­ǵa, kásibı ǵalym tarıhshy retin­d­e ósýine yqpal etý. Tarıhy­myz­­dy zerdeleýge shaqyra­tyn Elba­sy­nyń taǵylymy mol maqa­la­sy jas ǵalymdarymyz­dy jańa izdenisterge jeteleıtini anyq», – deıdi Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Tarıh jáne etnologııa ınstıtýty Jas ǵalym­dar ke­ńesiniń tóraǵasy Nurgúl Nursultanqyzy. 

Arman OKTIаBR,

«Egemen Qazaqstan»

ALMATY