Jańa zertteýlerge sáıkes, sońǵy 150 jyl ishinde jahandyq jylynýdyń áseri bir sekýndtyq atom bombasynyń jarylýy saldarymen teń ekeni belgili boldy.
Parnıktik gaz shyǵaryndylary arqyly paıda bolatyn jylýdyń 90%-y muhıt arqyly jáne qalǵan birneshe paıyzy ǵana aýa, sý jáne muz jabyndylary arqyly sińiriledi. Muhıttarǵa kelip qosylatyn energııanyń úlken mólsheri muhıt deńgeıiniń kóterilýine jáne daýyldar men taıfýndardyń kúshiniń artýyna alyp keledi.
Jylýdyń kóp bóligi muhıt túbinde saqtalady, biraq mundaǵy ólsheý jumystary tek sońǵy onjyldyqta bastalǵandyqtan, búgin tek 1950 jylǵa deıingi jylýdyń jalpy deńgeıi týraly derekterge qol jetkize alamyz. Al jańa jumystar 1871 jylǵa deıingi derekterdi alýǵa múmkindik beredi. Ǵalymdardyń aıtýynsha, muhıttyń jylyný deńgeıi týraly erterektegi derekterdi bilý aldaǵy klımattyń ózgerýiniń saldaryn boljaý kezinde asa mańyzdy.
Guardian-nyń esebi boıynsha, 150 jyl ishindegi ortasha jylynýdyń kúshi Hırosımadaǵy bir sekýndtyq 1,5 atom bombasynyń kúshimen deńgeıles bolǵan. Biraq osy ýaqyt ishinde jylynýdyń jyldamdyǵy artty, sebebi kómirqyshqyl gazynyń bólinýi ulǵaıyp, endi ol bir sekýndtyq 3-6 atom bombasynyń kúshine teńesken.
Qarlyǵash QURAMYS,
«Egemen Qazaqstan»
