Sonaý muhıttyń arǵy betindegi elde qazaqtyń kompozıtory ózge jurtty ónerimen moıyndatyp, jazǵan mýzykalary búginde álemdi sharlap ketipti dese, kim kimniń de tosyrqaı tyńdaýy ábden múmkin ǵoı. Bul qaı qazaq, onda qaıdan tap bolyp júr?Álem tanyǵan kompozıtordyń óz eline oralam degen oıy bar ma? Jany qazaq pa eken óziniń degen syndy san suraqty jaqynda “Táýelsizdik tolǵaýy” konkýrsyndaǵy eń úzdik balet týyndysy nomınasııasy boıynsha jeńimpaz atanǵan kompozıtordyń aldyna tosqanda, bizge beımálim biraz syrdyń syńǵyr qaqqany ras.
Kanada asyp, búginde Vankýverde turyp jatqan qandasymyzdyń aty-jóni – Ádil Bestibaev. Iá, Qazaqstan Kompozıtorlar odaǵynyń, sondaı-aq Kanada mýzyka ortalyǵynyń múshesi, sono-oý bir jyldary esimi “Surapyl Surjekeı”, “Qazaq tarıhy” fılmderine arnap jazǵan mýzykalarymen tanylǵan Ádil baýyrymyz. Osydan úsh-tórt jyl buryn shetel asyp ketti degen sybysty qulaǵymyz shalyp qalǵan. Endi, mine, sol esim ónerdiń báıge alańynda taǵy da asqaq muratyna jetip, Otanyna úzdik týyndy syılap otyr. Al onyń sheteldegi dańqyna kelsek, búginde shyǵarmalary álemdik eń ozyq úrlemeli mýzykalyq týyndylar boıynsha alǵashqy ondyqtan oryn alatynyn aıtsaq ta jetkilikti sııaqty. Amerıkalyq Djon Rıd, fransııalyq Ida Gotkovskı, gollandııalyq Iohon de Meı syndy taǵy da basqa esimder eńsergen bıikten bizdiń de otandasymyz ornyn taýyp jatqanda qalaısha qýanbasqa. Úrlemeli orkestrge jazǵan shyǵarmalary Avstrııa, Germanııa, Fransııa sııaqty birtalaı elderde jaryq kórip, AQSh, Shveısarııa, Ispanııa, Fransııa, Avstrııa, Italııa, Gollandııa, Shvesııa, Reseı, Taıland sahnalarynda oryndalǵan avtormen órbigen áńgimeniń negizgi arqaýy da mýzyka haqynda.
– Ádil Mámbetuly, áýeli týǵan jerińiz, ósken uıańyz týraly aıtyp berseńiz.
–Almatyda, ónerli otbasynda dúnıege keldim. Ákem Mámbet Bestibaevtyń esimin mádenıet salasyndaǵy adamdar óte jaqsy biledi. Kezinde fılarmonııany, Qurmanǵazy atyndaǵy akademııalyq orkestrdi basqarǵan. Men de bala kúnimnen ónerdi súıip óstim. Respýblıkalyq Ahmet Jubanov atyndaǵy qazaq mýzyka mektebin bitirgen soń, Qurmanǵazy atyndaǵy memlekettik konservatorııada ulttyq klassıkanyń negizin qalaýshylardyń biri, mýzyka maıtalmany, professor Ǵazıza Jubanovanyń klasynda bilim aldym. Chaıkovskıı atyndaǵy Máskeý konservatorııasynda N.Sıdelnıkovten sheberligimdi shyńdadym. Mýzykalyq baǵyt-bastaýymnyń qalyptasýyna osy bilim oshaqtarynda dáris bergen ustazdarymnyń kórsetken kómegi ushan-teńiz.
– Sol kezdegi ónerli jastardyń boıynan nendeı qasıetterdi bóle-jaryp aıtar edińiz?
– Nemis halqy úshin Bah pen Bethovenniń, polıaktarǵa Shopenniń, ıtalıandyqtarǵa Paganını men Verdıdiń, orystar úshin Chaıkovskıı men Glınkanyń rýhy máńgilik sanalsa, áýeni men kúıleri ejelden klassıkalyq mýzykanyń pirindeı erekshe qurmetke ıe qazaq dalasy nege osy ýaqytqa deıin álemdik órkenıet ónegesine osyndaı óziniń asqaraly tulǵasyn qosa almaı kelgen degen oı únemi meniń janymdy almastaı osatyn. Qashannan erkindik tańy tynbaı jyrlanǵan saharadan mundaǵy uly týyndylar áldeqashan zańǵar kókke bıiktep, adamzattyq ıgilikke aınalýǵa ábden quqyly emes pe edi? Olardy tunshyqtyryp, ezgiden eńsesin tiktetpegen ne nárse? Jastyq otyn toqsanynshy jyldar toqyraýy kómeskileı bastaǵanda namys-jigerin azattyq rýhy bılegen jas urpaq osy bir máselege kóbirek mán bergeni ras. Sonyń bel ortasynda ózim de júrdim. Bizge jurt qazaq ónerindegi jańa tolqyn dep baǵa berdi. Jańa tolqyn ókilderi ónerdiń barlyq salasynan birtindep boı kóterip kele jatty. Kompozıtorlardyń jas býyny da mýzykaǵa jańasha qoltańba alyp keldi. О́ıtkeni, bir orynda toqtap turyp qalý qolda bar qundylyqtyń ózine ıe bolyp qala almaıtyn halge jetkizetin edi. Sondyqtan qazaqtyń mádenıeti men ónerine jany ashıtyn zııaly qaýymnyń sanasyn “Biz kimbiz?” degen saýal sabalady. Olardyń arasynan munda óz múmkindigi shekteýlideı kórinip, qulashyn keńge sermeı almaǵan keıbir óner ıeleri ózge elderdiń shyǵarmashylyq mektebinde shyńdalýdy jón taýyp, shet el asyp ketip jatty. Álemdik deńgeıdi baǵyndyrý jolynda baq synaǵan ondaı birli-jarym talpynystar týraly kezinde jaq ashtyrmaıtyn edi ǵoı. Biraq ýaqyt eski úlginiń úıindisin qoǵamymyzdan birtindep ysyryp, tyń ıdeıalardyń júzege asýyna qolaıly múmkindikter týǵyzýda. О́ner órkenıetine Qazaqstan TMD aýmaǵynda qol sozǵan alǵashqy memlekettiń biri desek, oǵan dálel – búginde kóptegen óner sańlaqtary álemdegi eń iri teatr sahnalarynda sátti óner kórsetip júr, sondaı-aq daryndy jastarymyz sheteldegi ataqty óner oshaqtarynda kásibı sheberlikterin shyńdaýda. Baıaǵy oqshaýlaný oshaǵy eskirdi. Bir baıqaǵanym, sońǵy jyldary ózge elderdiń mádenıetimen aralasyp-quralasý jıilep keledi. О́nerdiń túrli salasynda birlesken tyń jobalar dúnıege kele bastady. Osylar óneri shetelderde qurmetke ıe otandastarǵa degen burynǵy qasań uǵymdardy ózgerterine senemin.
– Klassıkalyq mýzykaǵa qaraǵanda, jeńil áýenge jurt kóbirek elitip ketip jatady. Al Kanadada mýzykańyzdy halyq qalaı qabyldaıdy?
– Ol ras, meniń alǵashqy “Azııa daýysy” dep atalatyn dıskim 1993 jyly Avstrııada jaryq kórdi. Osy tabys birtindep ataǵymdy asyryp, shyǵarmashylyq jumysymnyń órge basýyna aıtarlyqtaı áser etti. Al munda úrmeli mýzyka óte keń taraǵan janr. Máselen, AQSh pen Kanadadaǵy bilim oshaqtarynyń, ýnıversıtetter men kolledjderdiń, mektepterdiń janynda ózderiniń jeke úrlemeli orkestrleri jumys isteıdi. Amerıkalyq “BANDWORLD” basylymy halyqqa tek úrlemeli mýzyka óneriniń tańdaýly ókilderin tanystyrýmen aınalysady. Osyǵan qarap-aq, olarda bul máselege qanshalyqty kóńil bólinip otyrǵanyn baǵamdaı berińiz.
Memlekettik úrlemeli orkestrdiń oryndaýyndaǵy “Azııa daýysy” saltanatty marsh-sherýim dúnıe júzine keń taraǵan týyndylarymnyń birinen sanalady. Úrlemeli orkestrge jazǵan shyǵarmalarym búginde batys sahnalarynyń repertýarynan túspeı keledi. “Azııa daýysy” festıvaliniń ashylýyna arnap jazǵan marsh-sherýimdi quramynda 500-ge jýyq múshesi bar orkestr (AQSh) 1995 jyldan beri úrlemeli mýzyka Kongresinde úzbeı oryndap keledi. Dál osy jyly Amerıka men Sıetlde mýzykalarym shyrqala sala Avstrııanyń “JOHANN KLIMENT KG” basylymynan shyqqan 200 partıtýramdy jurttyń qalaı talap alǵany áli kúnge jadymda. Buǵan qosa taǵy da 200 partıtýra Eýropaǵa tarap úlgerdi. Mádenıeti bir kezderi dáýirlep turǵan ımperııanyń gúldengen shaǵy men keıin onyń qalaı jermen jeksen bolǵanyn baıandaıtyn 1991 jyly dúnıege kelgen “Uly Moǵol” sımfonııalyq poemam da tyńdarmandy tynysymen ilestirip alyp ketti. “Idee Fixe” sımfonııamnyń ıdeıalyq mazmuny men fılosofııalyq tujyrymyn Shostakovıch, Brıtten, Oneggerdiń mýzykalyq polotnolarymen uqsastyrýshylar kóp. Onda HH ǵasyrdyń tutas shejiresi tujyrymdalady. Týyndyma adam balasy basynan keshken qaıǵy-qasirettiń jyryndaı jan-dúnıeleri ezilip qulaq túrgen qaýymnyń rýhanı shólin osymen qandyra aldym ba, joq pa, ol suraqtyń ádil jaýabyn beretin tek halyq ekeni belgili. Onda dúnıe júzin dúr silkindirgen búkil qaqtyǵys, halyq pen bıliktiń kúresi mýzyka tilimen jańasha órilip, epıgrafyna “...Sankt-Peterbýrg, 1917...Praga, 1968... Almaty, 1986... Pekın, 1989... Máskeý, 1991...” syndy eleýli kezeńder tizilip kórsetilgen. 1993 jyly ol Memlekettik úrlemeli orkestrdiń oryndaýynda 44 óner ujymy baq synasqan Ispanııadaǵy festıvalge qatysty. Munda Qazaqstan kompozıtorlarynyń shyǵarmalary kóptep oryndaldy. Sonyń ishinde jurtshylyq ásirese, “Idee Fixe” sımfonııasyn aıryqsha súıispenshilikpen qabyldady. Osy sátten bastap, shyǵarmalaryma qyzyǵýshylar qaptap ketti. Úrlemeli mýzyka kongresine jan jaqtan ádeıilep izdep kelip tyńdaýshylar kóbeıdi. “Katalonıı–2001” kameralyq mýzyka festıvalinde oryndalǵan Jaıaý Musanyń “Aq sısa” ánine jazǵan fantazııam úlken tabysqa keneldi. Shyǵarmany oryndaǵan Janat Ermanovtyń úrlemeli aspaptar kvıntetin kópshilik sahnadan kópke deıin jibermeı qurmet kórsetýi adamǵa qalaısha qanat bitirmeıdi. “Fantazııa” Qazaqstannyń Avstrııadaǵy mádenıet kúnderinde de jurt rızashylyǵyna bólengen bolatyn.
– Shyǵarmalaryńyzdyń shet elderde osynsha joǵary baǵalanyp, tabysqa kenelýin nemen túsindiresiz?
– Eýropa men Batysta klassıkalyq mýzykaǵa halyqtyń qurmeti ejelden erekshe. Olar bul baǵyttaǵy tıtteı bir jańalyqtyń ózin qalt jibermeı qadaǵalap otyrady. Ásirese, buryn-sońdy estilmegen sony únderge úzdige qulaq túredi. Meniń shyǵarmam dál sondaı qaıtalanbas órnegimen qatty áser etken bolsa kerek. Saryny bólek, mýzykalyq tili men stıli eshkimge uqsamaıtyn mýzykantqa kórsetiler qurmet kisini jigerlendire túspeı me? Shyǵarmashylyq adamyna týyndysy turalamaı, týy jelbireı túskennen asqan shattyq bar ma? Mýzykanyń yrǵaǵy men ekpini, shynaıylyq pen beıneli sýretteý, buryn eshbir shyǵarmaǵa arqaý bolmaǵan sony soqpaq á degennen-aq jurt nazaryn aýdaryp, ábden estile-estile jaýyr bolǵan eski eýropalyq “stereotıpti” buza-jara sahna tórine ozdy. Meniń mýzykalarymdy tyńdaýǵa jurttyń sonshama yntyq bolatyny dalanyń tamyrynan taraıtyn tunyq boıaýynda shyǵar degen oıǵa kelýimniń máni sondyqtan.
– Jańa tolqyn ókilderiniń báriniń shyǵarmalary osylaı tolaǵaı tabysqa kenelip jatyr ma?
– Shynyn aıtqanda, bizdiń býyn kezinde eýropalyq, orys mýzykasynyń úlgisimen oqyp, ósti ǵoı. Dástúrli jáne kásibı qazaq mýzykasy jaıynda mardymdy maǵlumat ala almaı, alsaq ta shala-sharpy ár nárseniń basyn bir shalyp, tamyrymyzdan qıylyp kete jazdaǵanymyz keıin janymyzǵa qanshalyq aýyr soqqanyn bilesiz be? Biz oqyp júrgende jastardyń ulttyq sanasy jańadan ǵana oıanyp kele jatqan. Ol, ásirese, shyǵarmashyl jastardy rýhtandyrdy. Al búgingi kúnge kelsek, sol kezde rýhy shyńdalǵan tolqyn qazir klassıkalyq janrdyń jańǵyryp, zamanǵa saı beıimdelýine ter tógip keledi.
– Ádil myrza, Vankýverde qazir qandaı jumys isteısiz?
– Mýzyka teorııasy, orkestrovka, kompozısııa, fortepıano boıynsha jastarǵa dáris berýmen aınalysamyn. Biraq eń negizgi shuǵyldanatyn jumysym – jeke shyǵarmashylyǵyma kóbirek ýaqyt jumsaımyn. Jaqynda “Jertvoprınoshenıe Tengrı” atty sımfonııalyq týyndymdy jazyp bitirdim, tusaýkeserin Almatyda ótkizbekpin. Kameralyq mýzyka jazyp jatyrmyn. Kanadaǵa keterimniń aldynda Almaty men Astanada avtorlyq keshterim ótti. Qazir ózim turatyn Vankýver qalasynda “Steppenwolf” (“Dala arlany”) atty tyń týyndymdy kórermenge usynyp otyrmyn. Dala men órkenıettiń ushtasýyn zamanaýı mýzyka tilimen osylaı órnektegim keldi. Ol – “Kodeks Kýmanıkýstyń” sımfonııalyq úlgisi bolyp tabylady. Munda mýzyka arqyly tarıhı qundylyqtyń mán-maǵynasyn beıneli bederleýge tyrystym. Batys pen Shyǵystyń qabysqan ıirimderin, baıyrǵy babalar ańsaǵan aqıqat pen jan tebirenisti osy shyǵarmamda jan-jaqty sıpattaýǵa kóńil bóldim. Amerıka men Batys Eýropa mádenıetinde túrli janrlardyń qatysýymen ǵajaıyp úlgiler jasaý úrdisi bar. Máselen, Vankýverde arnaıy mýltıulttyq orkestr jumys isteıdi. Túrli ult ókilderi shyǵarmany ózderiniń mýzykalyq aspaptarynda oryndaıdy. Osy alýan únder úılese kelip, ortaq múddelerdi týdyrady.
– “Jeruıyq” baletińiz kóp janrly sıntezdik shyǵarma dep estip jatyrmyz. Osy balet týraly aıtyp berińizshi.
– Ol týǵan jerge,Otanǵa degen perzenttik mahabbat jaıynda. Ideıa avtory, sıýjetin oılastyrǵan – Muhtar Qul-Muhammed. Keıipkeri Asan qaıǵy babamyz sekildi keń jahandy sharlap, jeruıyq izdegen búgingi zamannyń adamy. Barmaǵan jeri, baspaǵan taýy qalmaıdy. Jeruıyq izdep júrip, nebir oqıǵalardy basynan ótkizedi. Aqyr sońynda adamnyń týǵan jerinen qymbat dúnıede eshteńe joqtyǵyna, atameken naǵyz jeruıyqtyń ózi ekenine kózi jetken keıipker Qazaqstanǵa taban tireıdi. Munyń prototıpi ózim.
Qazirgi zamanǵy baletke etnofolklor úni qosylyp, kóne áýen men qazirgi saryn ózara sabaqtasa óriledi. Ony álgi sırek kezdesetin sıntezdik naqysh erekshelendirip tur.
– Bul konkýrstyń basqa konkýrstardan aıyrmashylyǵy – úzdik atanǵan shyǵarma sahnalanady dep josparlanýda. “Jeruıyq” baletimen kórermenniń kózaıym bolatyn kúni alys emes shyǵar?
– Mádenıet jáne aqparat mınıstri Muhtar Qul-Muhammed ony Qazaqstannyń jetekshi teatrlarynda sahnalanatynyn aıtty ǵoı. Sol sharaǵa oraı taǵy da atamekenge at basyn tireıtinim anyq.
– Shyǵarmalaryńyzdy otandyq orkestrler oryndaı ma?
– Máselen, Qurmanǵazy atyndaǵy orkestr men “Otyrar sazyna” arnap jazǵan mýzykalarym óz aldyna bir tóbe. Árıne, olardy men dástúrli mýzykanyń úlgisinde jazdym, biraq keleshekte halyqtyq orkestrlerge budan múlde bólek tyń joba usyný oıymda júr.
– Vankýverde kimdermen shyǵarmashylyq baılanystasyz?
– Sımfonııalyq orkestrler men ansamblderdiń búkilálemdik assosıasııasynyń múshesi, ataqty dırıjer Mark Krompton jetekshilik etetin úrlemeli orkestrmen tyǵyz shyǵarmashylyq baılanystamyn. Álginde aıtyp ótken mýltıorkestrdiń dırıjeri de orkestrlerine ádeıilep mýzyka jazyp berýimdi ótinip júr.
– Ol elde Qazaqstan kompozıtorynyń bedel-bıigi qanshalyqty baǵalanady eken?
– Bul eldiń zańdary negizinen túrli mádenı toptardyń quqyn qorǵaýǵa jumys isteıdi. Adamdardy alalap-qulalamaıdy. Maǵan munda rýhanı baı jandar turatyndaı kórindi. Sodan da bul elge tez baýyr basyp kettim.
– Kanadaǵa otbasyńyzben kóship bardyńyz ba?
– Iá, áıelim Fatıma matematıka pániniń muǵalimi bolǵan. Qazir basqa kásipke beıimdelip jatyr. Ulym Smaıyl kınooperator mamandyǵy boıynsha oqyp júr. Jasy on toǵyzda. Qyzym Merýert, jasy segizde, fransýz mektebinde oqıdy.
Áńgimelesken Qarashash TOQSANBAI.
VENA BALYNDAǴY QAZAQ ÁÝENDERI
О́tken aptada qazaq óneriniń ókilderi “Gúlder” bı ujymy men Asylbek Eńsepovtiń konserti Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymynyń Venadaǵy jyl saıynǵy qaıyrymdylyq balynyń sharyqtaý shegi boldy.
Bul kúnderi Avstrııa astanasy ádettegideı qańtardan naýryzǵa deıin sozylatyn bal maýsymyn bastan keshýde. Bul kezeńde qalada árqaısysynyń óz ataýy men dástúri bar júzdegen baldar ótkiziledi. EQYU balyna 1200-den astam Uıym Hatshylyǵynyń qyzmetkerleri, Vena dıplomatııalyq korpýsynyń, sondaı-aq bıznes-qaýymdastyq ókilderi qatysyp, ol shahar ortalyǵyndaǵy Hofbýrg saraıynda ótti.
Barlyq osyndaı sharalar sekildi EQYU baly – klassıkalyq jáne osy zamanǵy bıdiń, tańqalarlyqtaı sándene kıingen bıkeshter men jarasymdy smokıngter kıgen myrzalardyń bas qosatyn jeri. Bul sharanyń basqalarynan bir ereksheligi, onyń qaıyrymdylyq baǵytynda ótýi. Máselen, ótken jyly osyndaı baldan túsken qarajat Uıymnyń búkil keńistigindegi 15 bal jobalaryna jáne eki qordy qarjylandyrýǵa jumsalǵan.
“Basqa zaıyrly sharalarǵa qaraǵanda bizdiń bal – bul jınaqy da qolaıly shara, onyń aıryqsha tartymdylyǵy da osynda”, – deıdi EQYU konferensııa qyzmetiniń ókili Mıkkı Krol. Jyl saıyn qatysýshy memleketter men jeke menshik bıznestiń ókilderi sharanyń nárlendirýshisi jáne demeýshisi bolyp júr.
Dástúr boıynsha EQYU baly jergilikti bı mektepteriniń óner kórsetýimen bastalyp, budan keıin maestronyń “Bári de bıleıdi!” degen habarlandyrýyna ulasady. Úsh bı alańynda klassıkalyq valsten bastap rok-n-rollǵa deıingi bıler orkestrdiń jáne estradalyq ujymdardyń súıemeldeýimen kórsetiledi.
EQYU balynyń sharyqtaý shegi tóraǵa memleket usynatyn “sıýrprız” bolady. Bul joly elimizdiń Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýy jaǵdaıynda “sıýrprız-nómir” jınalǵandardy qaıran qaldyrdy. Qazaqstannan kelgen “Gúlder” bı ansambli “Shashý” jáne “Arýlar” kompozısııalaryn oryndaǵanda talaı óner qoıylymdaryn tamashalap júrgen Venanyń talǵampaz jurtshylyǵy dúrildete qol soqty. Qazaq arýlary ulttyq horeografııalyq sheberlikterin kórsetýmen qatar osy zamanǵy jáne dástúrli stıldegi keremet áıel kıimderin kórsetti.
Dombyrashy Asylbek Eńsepov barabanshy Marat Ahmetjanovpen qosylyp, Mahambettiń “Jumyr qylysh” atty kúıin jáne basqa da kúılerdi oryndap, Vena kórermenderin bir jelpintip tastady.
Talǵat JUMAǴULOV, "Egemen Qazaqstan" - Venadan.
“AZAPQA TOLY QYZ ǴUMYRY”
Taraz qalasynda túsirilgen alǵashqy kórkem fılm osylaı atalady
Oblys ortalyǵyndaǵy Jastar saraıynda M. H. Dýlatı atyndaǵy Taraz memlekettik ýnıversıtetiniń oqytýshysy, rejısser Dúısebaı Erkebaevtyń “Azapqa toly qyz ǵumyry” atty fılminiń tusaýkeseri bolyp ótti. Fılmniń ssenarııin jazǵan Nursulý О́temisova, qoıýshy-rejısseri Erǵazy Matjanov, operatory Jeńis Qalmurzaev, dybys rejısseri Nurǵalı Jazyqbaev, kompozıtory Amanbaı Maldybaev – bári de óńirdegi ónerge degen talasy bar azamattar.
Fılmniń basty maqsaty – jas urpaqty adamgershilik qasıetterge baýlyp, áleýmettik teńsizdikti rýhanı baılyqpen jeńe bilýge tárbıeleý. Fılmdegi qaharmandardyń rólin, negizinen, ýnıversıtet oqytýshylary men stýdentter oınap shyqqan. Ásirese, taǵdyry tálkekke toly Aısha atty qyzdyń balalyq shaǵy men boıjetken kezin somdaıtyn Botagóz Qasymbekova men Záýre Aıdarbekova ýnıversıtet janyndaǵy kópsalaly kolledjdiń stýdentteri bolsa, Baıan atty kelinshek pen mektep dırektorynyń jáne muǵalimniń rólin ýnıversıtet oqytýshylary Faıza Kónenova, Aıgúl Qabıeva jáne Dúısebaı Erkebaev (fılm rejısseri) sátti oınap shyqqan.
Degenmen, fılm júgin kóterýde oblystyq qazaq drama teatrynyń óner tarlandary, ásirese, QR halyq ártisteri Máken Raqymjanova, Maıra Álimbekqyzy jáne QR mádenıet qaıratkeri Júnis Álimbekov shyǵarmashylyq turǵydan kóp at salysqan. Al basty rólderdiń biri, jas jigit Nurlybektiń minez-qulqyn qarapaıym bank qyzmetkeri Talǵat Shaıhıev shynaıy sheberlikpen kórsete bilgen.
Jaqynda TarMÝ-dyń oqytýshysy, fılm rejısseri Dúısebaı Erkebaevty Jambyl oblysy ákiminiń orynbasary Meırambek Tólepbergen qabyldap, onyń shyǵarmashylyq josparlarymen tanysyp, aýdan, qala jurtshylyǵyna tárbıelik mańyzy zor fılm kórsetilimderin uıymdastyrýǵa ákimdik tarapynan kómek bolatynyn aıtty.
Álbette, jambyldyq rejısser D. Erkebaevtyń alǵashqy fılmin tórt aıaǵynan teń basqan týyndy dep aıtýdan aýlaqpyz. Áttegen-aılary da joq emes. Biraq taýdaı talap pen jıǵan-tergen jeke qarjysyn ónerge jumsaǵan rejısserdiń jankeshtiligi óz-ózine senimsizdik tanytyp júrgen kóptegen talanttardy nartáýekelge shaqyratyny anyq. Keńestik dáýirde baspalar men kınostýdııalar tek qana iri mádenı ortalyqtarda ǵana bolǵany belgili. Biraq elimizdegi óner men shyǵarmashylyqqa degen erkindik bul siresken seńdi buzdy. Bizdi súısindirgeni de osy bolyp otyr.
Kósemáli SÁTTIBAIULY, Jambyl oblysy.