Qoǵam • 24 Shilde, 2019

Shaǵan shaıqasy batyrlaryna belgi qoıdy

1822 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Belgili aqyn, Memlekettik syılyq­tyń laýreaty Nesipbek Aıtuly óz týyndylaryna únemi batyr babalardyń jyryn arqaý etip keledi. Onyń poemalaryn oqyǵandar aqynmen birge arqalanyp, qazaqtyń kóne zamandaǵy dalasyna sapar shegedi.

Shaǵan shaıqasy  batyrlaryna  belgi qoıdy

Qabyrǵaly qalamger jaqynda Abaı aýdanynyń ortalyǵy Qaraýylǵa arnaıy kelip, Toqtamys aýylynyń mańyndaǵy Shaǵan shaıqasyna qatysqan, eli úshin, jeri úshin mert bolǵan qazaq batyrlarynyń qurmetine tas qoıdy.

– О́tken tarıhtan belgili Qońyr áýlıe úńgiri aldynda qazaqtar men qalmaqtar arasynda 1757 jyldary keskilesken shaıqas bolǵan, – dedi aýdandyq «Abaı eli» gazetiniń bas redaktory Áset Myrzaqasym, – tarıhta «Shaǵan shaıqasy» dep atalǵan bul oqıǵa – Muhtar Áýezovtiń «Abaı joly», Qabdesh Jumadilovtiń «Daraboz» atty kórkem týyndylary men tarıhshy Qurbanǵalı Halıdtiń «Taýarıh Hamsa» eńbeginde jaqsy baıandalǵan.

Aýdan ákimi Jarqynbek Baısabyrov Elbasynyń «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarla­masy aıasynda qosyp jatqan úlesi úshin Nesipbek Aıtulyna rızashylyǵyn bildirdi.

– Qońyr áýlıe basyna qazirgi urpaq el men jerin tanysyn degen maqsatpen tas belgi qoıýyńyzdy tolyq quptaımyn, – dedi Abaı aýdanynyń ákimi Jarqynbek Baısabyrov, – bizdiń talapty aqyn jastarymyz ózińizdeı aıtýly aǵalarymyzdan úlgi alyp ósse biz úshin zor ǵanıbet.

Jınalǵandar Qońyr áýlıe úńgiriniń qupııalary men Shaǵan shaıqasynyń shyndyǵyn ashýǵa tarıhshylar men arheo­log ǵalymdarymyzdan beı-jaılyq, nemquraıdylyq tanytyp otyrǵanyn Nesipbek Aıtulyna aıtqan kezde, ol bul másele alda tıisti mekemelerde sóz bolatyndyǵyn, Borodıno shaıqasy orys halqynyń ótken tarıhynda erekshe ýaqıǵa bolsa, Abylaıdy taný úshin, qazaq-qalmaq soǵysynyń shyndyǵyn ashý úshin Shaǵan shaıqasynyń orny zor, ony zertteý kerek dedi. Osynda sýy shıpaly dep emdelýge kelýshi myńdaǵan, mıllıondaǵan adam Qońyr áýlıe úńgirine ǵana tańǵalmaı, tarıhymyzdy tanyp, batyr babalarymyzdyń erligine bas ıip, qurmet etýi kerek degen oıyn da aıtyp ótti.

Sóıtip, aqyn Nesipbek Aıtuly mynadaı jazýy bar tas belgi qoıǵyzdy: «Bul jerde XVIII ǵasyrda qazaq-qalmaq soǵysynda han Abylaı, Qabanbaı, Bógenbeı, Oljabaı, Berdiqoja, Mamaı, Toqtamys, Baımurat, taǵy basqa batyrlar qatysqan Shaǵan shaıqasynda Qońyr áýlıe qorǵanynda mert bolǵan qazaq sarbazdary jerlengen. Naıman-Tórtýyl butaǵynan taraıtyn Jaýǵash batyr uldary Sarybaı men Túgel ekeýi bir qabirde jatyr. Otan úshin sheıit bolǵan erlerdiń rýhy máńgi óshpeı, urpaqtary jasaı bersin! Belgi qoıǵan aqyn Nesipbek Aıtuly. 2019 jyl, shilde».

Tasqa túsken tańbadaı jazýǵa eshqan­daı anyqtama berýdiń qajeti bolmas. Belgi tas basynda tebirene sóılegen Nesipbek Aıtuly aǵamyz osynaý ıgi sharaǵa qatysqan Abaı, Aıagóz eliniń basshylaryna, azamattaryna, dańqty balýan Aıbek Nuǵymarov bastaǵan jastarǵa, as berýge atsalysqan Semeı, Abaıdan kelgen týystaryna aıryqsha raqmetin jaýdyrdy. Qorymda jerlengen qazaq batyrlarynyń rýhyna baǵyshtalyp qurban shalynyp, as berilip, Quran qatym túsirildi.

 

Shyǵys Qazaqstan oblysy,

Abaı aýdany