Ulttyq ál-aýqat qorynyń utymdy jaǵy kóbeıdi

Aktıv kólemi 1,7 trln teńgege ulǵaıdy

Jalpy, «Samuryq-Qazynaǵa» qaraı­tyn kompanııalar toby mem­leket­ke osy jyldyń 9 aıyn­da 813 mlrd teńge salyq tó­­ledi. Bul memleket qazy­na­syna túsetin barlyq salyq tólem­­­deriniń 10 paıyzyna teń qarjy. Tuńǵysh Prezıdent – Elbasy N.Nazarbaevtyń tikeleı tapsyrmasymen qor ju­mysyn jandandyrýǵa baǵyt­talǵan aýqymdy sharalar qabyl­dan­dy. Byltyr sáýir aıynda Elbasy «Samuryq-Qazyna» qory­nyń 2018-2028 jyldarǵa ar­nal­ǵan jańa damý strategııa­syn maquldaǵan bolatyn. N.Nazar­baev negizgi maqsattar men man­dattardyń biri retinde port­feldik kompanııalardy tıimdi basqarýdy jáne olardyń jumys nátıjeleriniń kórset­kishin álem­dik kompanııalardyń kór­se­t­kishterimen teńestirý min­detin júktegen edi. Atalǵan qu­jatta kom­panııalardyń tıim­diligin arttyrý, portfeldi bas­qarý jáne turaqty damýdy qam­tamasyz etýdiń basym baǵyt­taryna nazar aýdarylǵan.

Qordyń basqarma tóraǵa­sy Ahmet­jan Esimov kompa­nııalar basshylarymen ótken keńeste 2019 jyldyń 9 aıy­nyń qorytyndysy boıynsha «Samuryq-Qazyna» UÁQ» AQ kom­panııa­lar toby josparly qar­jylyq kórsetkishterdi asyra oryndaǵany týraly baıandady. Satý­dan túsken kiristiń ósý qar­qyny ótken jyldyń sáıkes ke­zeńimen salys­ty­rǵanda 12,7%-dy quraǵanyn jetkizdi.

– Operasııalyq paıda (NOPLAT) ót­ken jylǵy kór­setkishpen salystyr­ǵan­da eseptik kezeńde 9,6 paıyzǵa ósti. Osyn­daı taza tabys 39,5 paıyzǵa artyp, 1158 mlrd teńgeni qurady, – dedi A.Esimov.

Belgili bolǵandaı, bıyl Úki­metke qor tarapynan tólengen dıvıdent kólemi 190 mlrd teńgeni qurap, 2 esege artqan. Satýdan túsken tabys 13 paıyzǵa ósip, 5,2 trln-nan astam teńgege jetti. Bıylǵy 9 aıdyń qorytyndysy boıyn­sha taza tabys – 1 trln teńge. Bul bylty­rǵy jyldyń sáıkes kezeńimen salys­tyr­ǵanda 320 mlrd teńgege nemese 39 paıyzǵa artyq. Nátıjesinde syrtqy qaryz 4,8 mlrd AQSh dollaryna qysqardy. Atqarylyp jatqan keshendi jumystar nátıjesinde 2018 jyldan bastap jáne aǵymdaǵy jyldyń 9 aıynyń qorytyndysy boıynsha qor aktıvteriniń kólemi 1,7 trln teńgege ulǵaıdy, búginde onyń jalpy kólemi 26 trln teńgeni quraıdy. Transformasııa baǵdarlamasynyń nátıjeleri boıynsha 60 mlrd teńge somaǵa boljanǵan shyǵystar ońtaı­landyryldy.

Jekeshelendirýdiń keshendi jos­paryn iske asyrý sheńberinde 161 ak­tıvtiń 138-i nemese 85 paıyzy shyǵ­a­ryl­dy. Onyń ishinde, 186 mlrd teńgege 87 aktıv satylyp, 51 aktıvtiń ishin­de birazy múlde joıyldy nemese qaıta uıymdastyryldy. Jumys istep tur­ǵan aktıv sany – 20. 2018 jyldyń qara­­shas­ynda jáne aǵymdaǵy jyldyń qyr­kúıeginde «Qazatomónerkásiptiń» 218 mlrd teńgege 18,8 paıyz aksııasy satylyp, túsken barlyq qarajat eldiń Ulttyq qoryna jiberildi.

Buǵan deıin qor basshysy A.Esimov satyp alý júıesin jetil­dirý jumysy jalǵasatyny týraly aıtqan bolatyn.

– Satyp alý júıesin jetildirý arqy­ly ótken jyly biz 121 mlrd teńge únemdedik. Bıyl taǵy 153 mlrd teńge únemdeý josparlanyp otyr, – degen A.Esimov bir kózden satyp alý kólemi 1,5 esege qysqarǵanyn, tenderler kólemi 4 esege artqanyn aıtty. Bıyl kásipkerler úshin básekelestik ortaǵa 600 mlrd teńgeden astam qarjynyń satyp alý tapsyrystary berilgen.

Budan bólek, bıyl qor tarapynan Túrkistan qalasynyń nysandaryn salýǵa 32 mlrd teńge jáne Arys qalasynyń barlyq áleýmettik nysandaryn qalpyna keltirýge 7 mlrd teńge bólingenin atap ótken lázim.

170 aktıv básekeles ortaǵa shyǵarylady

«Samuryq-Qazyna» AQ asa zor mem­lekettik aktıvterdiń operatory retinde jekeshelen­dirý úderisine bel­sendi túrde qatysýda. Jekeshelen­dirýdiń 2016-2020 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospary aıasynda qor 170 aktıvti básekelestik orta­ǵa shyǵarýǵa tıis. Sonymen qatar 9 ak­tıv­ti IPO-ǵa shyǵarý nemese strategııa­lyq seriktesterge satý josparlanyp otyr. Onyń ishinde «Qazatomónerkásip» AQ, «Eır Astana» AQ, «Qazaqtelekom» AQ, «Qazaqstan temir joly» AQ, «QazMunaıGaz» AQ, «Qazposhta» AQ, «Sa­muryq-Energo» AQ, «Taý-Ken Samuryq» AQ, «Qazaq Air» AQ jáne basqalary bar.

Úkimet bekitken aýqymdy jeke­­shelen­dirý baǵdarlamasyn «Samuryq-Qazyna» qory bel­sendi jú­ze­ge asyryp jat­qanyn aıta ketken jón. Buǵan deıin Yellow Pages qaǵıda­laryna sáıkes 89 kásiporyn básekelestik ortaǵa berilip, odan 192 mıllıard teń­ge kóleminde tabys tústi. Qor basshysy A.Esimov aıtqandaı, jeke­she­lendirý­diń mindeti – eldiń Ulttyq qoryn tolyq­tyrý, korporatıvtik basqarý­dyń ozyq tájirıbesin engizý, sondaı-aq ashyqtyq pen esep berýdiń álemdik standarttaryn qamtamasyz etý.

A.Esimov byltyrǵy qara­sha aıynda IPO aıasynda «Qazatom­ónerkásip» UAK» AQ ýran kom­panııasynyń 15 pa­ıyz aksııasy ornalasqany týraly ha­bar­laǵan edi. Investor Ulttyq bank Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qory­nyń qorjynyna 150 mln dollar somaǵa kompanııanyń baǵaly qaǵazdaryn satyp aldy. Búgingi tańda osy mámile aıasynda BJZQ tabysy 21 mlrd teńgege jetti.

– Qordyń Energetıka, telekommýnıkasııa jáne ınfra­qurylym salasyndaǵy segiz ulttyq kompanııasyn IPO-ǵa shy­ǵarý josparlanyp otyr. Zeınetaqy qo­ry­­nyń tabysy 21 mıllıard teńgeni, al Ult­tyq qorǵa túsetin túsim 168 mıllıard teńgeni qurady, – dedi A.Esimov.

Onyń aıtýynsha, álem­degi jetekshi ýran óndirýshi «Qazatomónerkásip» UAK» AQ-nyń na­ryqtyq quny 3 mlrd-tan 4 mlrd-qa ósken. Ulttyq kompanııa daıyn ónimdi shyǵarýǵa baǵyt­talǵan atom elektr stansalaryna jylý bóletin qurastyrmalar óndiretin jobany iske asyrýda. Bul jobanyń ınvestısııalyq quny – 30 mlrd teńge.

Júıeli jumys júrgizilýi kerek

Taıaýda Tuńǵysh Prezıdent Nur­sultan Nazar­baevtyń tór­aǵalyǵymen «Sa­muryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qoryn basqarý jónindegi keńestiń otyrysy ótkeni belgili. Osy jıynda Elbasy qor basshylyǵynyń júıeli máselelerdi sheship, óndiristik kórsetkishter men ındı­ka­­tor­lardyń oń dınamıkasyna qol jet­­kizgenin atap ótti. Onyń ishinde bir­­les­ken kásiporyndardaǵy mem­leket­tik úles­terdi tıimdi bas­qarýdy qam­tamasyz etý­diń mańyz­dy­ly­ǵyn, munaı-gaz jáne hım­ııa ónerkásibi salalaryndaǵy tıim­siz ýchaskelerdegi óndiristi yntalan­dy­rý­­dyń jańa tetikterin engizýde Úki­met qoldaý kórsetý kerek ekenin, qor­dyń aıasyndaǵy kom­panııalardy IPO-ǵa shyǵarý men satyp alýlar­dyń tıim­dili­gin qam­ta­ma­syz etý másele­lerin, qor kom­pa­nııa­la­ry­nyń qarjy­lyq jaǵdaıyn jaqsar­týǵa jáne jekeshe­lendirý josparyn odan ári iske asyrýǵa baǵyt­talǵan usy­nys­tardy qa­ras­tyrý­dyń ma­ńyzyn atap ótti.

– «Samuryq-Qazyna» – ult­tyq ál-aýqat qory. Son­dyqtan biz Basqarý keńesi men Dırektorlar keńesi retinde tur­ǵyn­­dar men bıznes ókilderi tarapynan Qor qyzmetine degen senimdi arttyrý maq­satynda júıeli jumystar júr­gizýimiz qajet. Azamattar munyń bári Qazaq­stanǵa jáne bizdiń halqy­myzǵa tıesili ekenin túsinýi kerek, – degen-di Elbasy. Tuńǵysh Pre­zıdent ekonomı­kanyń jandanýyna negiz bolýǵa tıis qor­dyń júıeli jumys is­teı­tinine senim bildirip otyr.