11 Qyrkúıek, 2013

Erlik – enshisi, dostyq – elshisi

476 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Erlik – enshisi, dostyq – elshisi bolǵan Sultan Erkimbaevtyń esimin ýkraındyqtar qasterleıdi

IMG 1989

Nebári 19 jasynda qyrshyn ketken Sultan Erkimbaevtyń súıegi sonaý Ýkraınanyń Harkov oblysyndaǵy Izıýmskıı aýdany, Stýdenok jáne Eremovka selolarynyń baýyrlastar zıratynda jatyr. Ol 1943 jyly osynda erlikpen qaza tapqan bolatyn. Uly Otan soǵysy týraly qansha kitap jazylsa da áli de beti ashylmaǵan erlik, keıingi urpaǵyna jete almaı jatqan bozdaqtar jetkilikti. Oblystaǵy bilikti sharýashylyq uıymdastyrýshylardyń biri, eńbek ardageri О́mirzaq Ihtılıapovtyń perzenttik jáne azamattyq isiniń arqasynda jurtshylyq soǵysta qyrshyn ketken bozdaq Sultan Erkimbaev týraly kóptegen aqparattarǵa qanyqty. Sultan – О́mirzaq Bekdildaulynyń týǵan naǵashysy, sondyqtan ol sońǵy 7-8 jylda tyndyrǵan isiniń barlyǵyn da ǵumyr boıy inisin joqtap, ańyrap ótken anasy aldyndaǵy perzenttik boryshym dep biledi. Al Sultannyń qaıtyp oralýy tutas eldiń, jas urpaqtyń qýanyshy ekeni aıan.

 

IMG 1989

Erlik – enshisi, dostyq – elshisi bolǵan Sultan Erkimbaevtyń esimin ýkraındyqtar qasterleıdi

Nebári 19 jasynda qyrshyn ketken Sultan Erkimbaevtyń súıegi sonaý Ýkraınanyń Harkov oblysyndaǵy Izıýmskıı aýdany, Stýdenok jáne Eremovka selolarynyń baýyrlastar zıratynda jatyr. Ol 1943 jyly osynda erlikpen qaza tapqan bolatyn. Uly Otan soǵysy týraly qansha kitap jazylsa da áli de beti ashylmaǵan erlik, keıingi urpaǵyna jete almaı jatqan bozdaqtar jetkilikti. Oblystaǵy bilikti sharýashylyq uıymdastyrýshylardyń biri, eńbek ardageri О́mirzaq Ihtılıapovtyń perzenttik jáne azamattyq isiniń arqasynda jurtshylyq soǵysta qyrshyn ketken bozdaq Sultan Erkimbaev týraly kóptegen aqparattarǵa qanyqty. Sultan – О́mirzaq Bekdildaulynyń týǵan naǵashysy, sondyqtan ol sońǵy 7-8 jylda tyndyrǵan isiniń barlyǵyn da ǵumyr boıy inisin joqtap, ańyrap ótken anasy aldyndaǵy perzenttik boryshym dep biledi. Al Sultannyń qaıtyp oralýy tutas eldiń, jas urpaqtyń qýanyshy ekeni aıan.

Biz Sultan Erkimbaevtyń Reseıdiń Qorǵanys mınıstrligi arhıvinen tabylǵan erlik isteri jóninde kezinde «Egemen Qazaqstan» gazetiniń oqyrmandaryn qulaǵdar etken bolatynbyz. Áńgime barysynda Harkov úshin jan alysyp, jan berisken shaıqas ótken jerde О́mirzaq Bekdildaulynyń bastamasy jáne demeýshiligimen Sultanǵa arnap eskertkish belgi ornatylǵany jóninde de aıtqanbyz. Izıýmskıı aýdanynyń Stýdenok selosyndaǵy orta mektepten bir top oqýshylar Sultannyń týǵan jeri Naýyrzym aýdanyna kelip, qazaq halqynyń salt-dástúrin, batyrdyń týǵan jeriniń tabıǵatyn tamashalap qaıtty. Al batyr oqyǵan Áýlıekól aýdanyndaǵy mektepten bir top bala Sultan máńgi tynystap jatqan jerge baryp kelgen. Onyń barlyǵyn da О́mirzaq aǵa ózi demeýshilik jasap, uıymdastyrdy. Jaqynda ol otbasyn, joldastaryn jáne jergilikti baspasóz ókilin ertip, Sultan jatqan baýyrlastar zıratyna taǵzym etý úshin Ýkraına jerine taǵy da baryp qaıtty.

– Uly Otan soǵysynan keıin aýyldyń jylap-syqtaǵanyn kórip ósken balamyn. Anam qashan kózi jumylǵansha jalǵyz inisin Sultanym dep ańsaýmen ótken edi. «Janaza da buıyrmady, atyńdy da eshkim atamaıtyn boldy-aý» dep jylaıtyn, jaryqtyq. Jeńistiń 60 jyldyǵy atalǵan tusta men de osy naǵashymnyń súıegi qaı jerde qalǵanyn, qandaı baýyrlastar zıratynda jerlengenin bilý maqsatymen izdestirgenmin. Podolskidegi arhıvten kelgen qujattar anamnyń aıtatynyndaı, Sultan naǵashymnyń «jaı Sultan» emestigin, onyń batyr Sultan ekenin pash etti. 263-shi dıvızııaǵa qarasty 997-shi atqyshtar polkiniń arnaıy mergender rotasynyń mergeni bolǵan ol birneshe ret kórsetken erligi úshin «Za boevye zaslýgı» medalimen, «Qyzyl juldyz» ordenimen, óziniń esimi jazylǵan arnaıy qarýmen jáne qaza tapqannan keıin I dárejeli Uly Otan soǵysy ordenimen nagradtalǵan. Arhıv qujattarynda onyń júzge tarta fashıstiń kózin joıǵandyǵy aıtylǵan. Sonda 19 jasyna deıin ǵalamat erlik kórsetip, osy nagradalardyń barlyǵyn alyp úlgergen. Sultan meniń naǵashym ǵana emes, bizdiń halyqtyń maqtanyshy, keıingi urpaqtyń erlik úlgisi bolsyn dep, biraz jumys jasadym. Endi, biz de alpystan asyp kettik, naǵashymnyń basyna taǵy bir ret baryp, quran baǵyshtaýdy jón kórdim, – dedi О́mirzaq Ihtılıapov Ýkraınaǵa barǵan sapary týraly.

1943 jyly Harkov úshin bolǵan alapat maıdand

Sońǵy jańalyqtar