Búgin Ulttyq qaýipsizdik komıtetinde terrorǵa qarsy ortalyq músheleriniń ekinshi keńeıtilgen otyrysy bolyp ótti. Jıynǵa salalyq vedomstvo jáne beıne jeli arqyly aımaqtardaǵy Ulttyq qaýipsizdik komıteti departamentiniń basshylary qatysty. Bul týraly Egemen.kz tilshisi habarlady.
Otyrysta Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń tóraǵasy Nurtaı Ábiqaev kún tártibine qoıylǵan terrorızm qaýpiniń taralýyna sebep bolatyn birqatar faktorlardy atap ótti. Budan birshama jyl buryn biz terrorızmdi jekelegen elder arqyly biletin bolsaq, qazir onyń uǵymynyń ózi búkil álemge keń tarap úlgerdi.Naqty aıtar bolsam, ekstremıstikjáne qylmystyq, sonyń qatarynda qarýly toptardy joıý boıynsha arnaıy, jıi túrde birlesken ondaǵan operasııalar áldeneshe ret tabysty ótkizildi. Degenmen, dál qazirgi kezeńde azamattardyń dinı saýatyn ashý óte mańyzdyraq bolyp otyr. Ol úshin aldymen, áýeli jas urpaqqa bilim dánin egetin balalar baqshasyndaǵy tárbıe máselesine zeıin qoıýymyz qajet. Shet elden dinı saýtyn ashyp keletin mamandarymyzdyń biliktiligine de zertteý júrgizgen artyqtyq etpeıdi. О́ıtkeni, ómir kórinisinen anyq ańǵarylǵandaı, basqa dinniń jetegine erip ketip jatqandardyń seksen paıyzy jumyssyz júrgen jastar. Sondyqtan biz jáne jergilikti atqarýshy bılik bul turǵydaǵy máselege sergek qaraýymyz tıis.
О́z kezeginde sóz alǵan Din isteri agenttigi tóraǵasynyń orynbasary Ǵalym Shoıkın radıkaldy dinge boı aldyryp júrgenderdiń basym bóligi jumyssyzdar qatarynan ekenin jasyrmady. Ári syrttan keletinder teris aǵymdardyń taralýyna áser etip jatqan kórinedi. Shet elderge teologııalyq bilim alýǵa barǵandardyń da qarym-qabiletin tekseretin kez kelip jetti. Ol osyndaı máselerdi kótere kele, aldaǵy ýaqytta shet elde dinı bilim alǵysy keletin talapkerlerdi Din isteri agenttiginiń retteıtinin jetkizdi. «Din salasyndaǵy memlekettik saıasattyń túrli aspektilerin aqparattyq súıemeldeýdiń birqatar medıa-josparlary júıeli túrde júzege asyrylyp keledi. Máselen, halqymyz úshin dástúrli sanalatyn ıslamdy nasıhattaý jáne sáláfızm men basqa da din atyn jamylǵan jat aǵymdar ıdeologııasynyń zııandy áserin ashyp kórsetý jónindegi arnaıy medıa-jospar ázirlendi. Sondaı-aq, dinı-ekstremıstik jáne terrorıstik toptardyń aqparattyq qyzmetine belgili bir deńgeıde shekteý qoıyldy.Bul úshin dinı birlestikterdiń ınternet-resýrstaryna monıtorıng júrgizý jumysy kúsheıtildi. Degenmen, keıbir jekelegen saıttardyń óz aqparlarynyń ishine synamalap teris aǵymdar týraly pikirlerdi kirgizgenin jasyra almaımyz. Ol boıynsha 116 saıttyń isin qaraý jónindegi materıal prokýratýra organyna jóneltildi. Negizi, halyqtyń dinı saýatyn ashýda buqaralyq aqparat quraldary erekshe ról atqarady. Sondyqtan biz BAQ ókilderine dinı ekstremızm men terrorızmmen baılanysty oqıǵalardy jarııalaý jónindegi ádistemelik usynystar ázirledik»,- dedi sóz oraıynda Ǵ. Shoıkın.
Otyrysta shyǵyp sóılegenderdiń deni azamattardyń dinı saýattylyǵyna erekshe nazar aýdardy. Ol úshin aldymen ımamdardyń saýatyn kóterý kerektigi aıtyldy. Al elimiz boıynsha osy ýaqyt aralyǵyna deıin 800 ımam biliktilik kýrsynan ótken. Bastysy, baǵyty beımálim shet elderdegi dinı oqý oryndarynda bilim alyp jatqan qazaqstandyqtardy keri qaıtarý máselesi qolǵa alyndy. Bul oraıda derekke júginsek, sońǵy eki jyl ishinde sol jerlerde bilim alyp jatqan 232 azamatymyz elimizge keri qaıtarylǵan. Qalǵan 440 azamatty ýaqyt sozdyrmaı elge ákelý máselesin qarastyrýymyz tıis.
Jalpy, sanaýly ýaqyt ishinde elimizde ekstremıstik jáne terrorıstik is-áreketti anyqtaý, aldyn alý jáne beıtaraptandyrý júıesi qalyptastyryldy. Halyqaralyq zań shyǵarýshy-normatıvtik baza qurylyp, ekstremızm men terrorızm kórinisteriniń jolyn kesý boıynsha dáıekti memleketaralyq yntymaqtastyq qalyptastyryldy.Terrorızmge qarsy kúres boıynsha jedel bólimshelerdi nyǵaıtýmen qatar, Ulttyq qaýipsizdik komı teti janynda vedomstvoaralyq terrorızmge qarsy ortalyq pen onyń shtaby quryldy jáne osy baǵyt negizinde memlekettik organdardyń qyzmetin úılestirý júkteldi. Oblys jáne aýdan ortalyqtarynda, Astana men Almaty qalalarynda osyndaı qurylymdar – Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń aýmaqtyq organdary janynda TQO Úılestirý komıssııalary quryldy. UQK TQO terrorızm men ekstremızm kórinisteriniń enýine quqyqtyq tosqaýyl qoıýǵa tikeleı qatysty, bul terrorıstik qaterlerge qarsy is-qımyldyń barlyq aspektilerin zańdy túrde bekitýge múmkindik berdi. Jıynda osynaý mańyzdy máselelermen qatar alda turǵan mindetter de atalyp ótildi. Sonyń eń bastysy, urpaqty eljandylyqqa tárbıeleý.
Otyrysta shyǵyp sóılegen Bilim jáne ǵylym vıse-mınıstri Murat Ábenov bıyldan bastap elimiz mektepterinde «Dintaný» páni oqý baǵdarlamasyna engizilgenin atap ótti. Alaıda, bul pánnen dáris beretin ustazdar jetispeıdi eken. Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń tóraǵasy N. Ábiqaev osy jáne joǵaryda kóterilgen basqa da máselelerdi jedel retteý kerektigin aıtyp, jıyndy qorytyndylady.
Ámirhan Almaǵanbetov.