18 Qyrkúıek, 2013

Munaı qorlary da máńgilik emes

322 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Sońǵy 10 jylda álemdik munaı baǵasynyń ósimi 3 eseden asyp túsken. Onyń ishinde 2008 jyldan beri birden 2 esege artyp­ty. Árıne, buǵan qarjylyq daǵdarys áser etkeni belgili. Al munaı baǵasynyń ósýi munaı ónimderi men munaı hımııasy qunynyń da qaryshtap kóterilýine septigin tıgizip otyr. Jahan­dyq jaǵdaıdaǵy osyndaı úderisterdi eskere otyryp, Elba­sy óziniń «Qazaqstan-2050» Strategııasynda tabıǵı resýrstardy tıimdi basqarý jáne shıkizat sektorynan túsetin tabysty paıdalaný tujyrymdamasyn ázirleý jóninde Úkimetke tapsyrma bergen bolatyn. Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetovtiń tóraǵalyǵymen ótken selektorlyq rejimdegi Úkimet otyrysyn­da osy másele qaralyp, tujyrymdama jobasy maquldandy.

Tujyrymdama jobasyn Munaı jáne gaz mınıstri Uzaqbaı Qarabalın tanystyrdy. Onda negizinen 8 máselege basymdyq berilgen eken.

Sońǵy 10 jylda álemdik munaı baǵasynyń ósimi 3 eseden asyp túsken. Onyń ishinde 2008 jyldan beri birden 2 esege artyp­ty. Árıne, buǵan qarjylyq daǵdarys áser etkeni belgili. Al munaı baǵasynyń ósýi munaı ónimderi men munaı hımııasy qunynyń da qaryshtap kóterilýine septigin tıgizip otyr. Jahan­dyq jaǵdaıdaǵy osyndaı úderisterdi eskere otyryp, Elba­sy óziniń «Qazaqstan-2050» Strategııasynda tabıǵı resýrstardy tıimdi basqarý jáne shıkizat sektorynan túsetin tabysty paıdalaný tujyrymdamasyn ázirleý jóninde Úkimetke tapsyrma bergen bolatyn. Keshe Premer-Mınıstr Serik Ahmetovtiń tóraǵalyǵymen ótken selektorlyq rejimdegi Úkimet otyrysyn­da osy másele qaralyp, tujyrymdama jobasy maquldandy.

Tujyrymdama jobasyn Munaı jáne gaz mınıstri Uzaqbaı Qarabalın tanystyrdy. Onda negizinen 8 máselege basymdyq berilgen eken. Máselen, tabıǵı resýrstardy odan ári zertteý, jańa ken oryndaryn izdeý jáne esepke alý, óndirý qarqynyn arttyrý jáne joǵary álemdik suranysty el paıdasyna asyrý úshin tabıǵı resýrstardy álemdik rynoktarǵa shyǵarý jáne ishki naryqty otandyq óndiristiń janar-jaǵarmaı materıaldarymen qamtamasyz etý, taǵy basqalar. Sonymen qatar, munda shıkizatty shyǵarý jáne qaıta óńdeýdiń jáne jańa óndiristerdi qurýdyń zamanaýı tehnologııalaryn qoldanǵan jaǵdaıda ǵana shetel ınvestısııalaryn tartý úshin jaǵdaı jasaý qarastyrylǵan. Energııanyń balamaly túrlerin óndirýdi damytý, munaı óndiretin kásiporyndardyń ekologııalyq zııansyz óndiristerdi engizýi, kó­mirsýtek shıkizatynyń stra­te­gııalyq qoryn qurý jáne shıkizat sektorynan túsetin kiristi ońtaıly basqarý jaılary da osy basym maqsattardyń qatarynda.

Búginde jahandyq eko­no­mı­kanyń damý qarqynynyń bá­seńdeýi men keıbir elderdegi re­sessııa álemdik suranysty tó­men­detip otyrǵanyn aıtqan Munaı jáne gaz mınıstri onyń esesine álemdik taýar rynoktaryndaǵy báseke aıtarlyqtaı kúsheıgenin atap ótti. U.Qarabalın, sonymen qatar, qorlar boıynsha Qazaqstan álemniń alǵashqy on eliniń qatarynda turǵanyn, bul bizge munaıdy kem degende 50 jyl boıy óndirýge múmkindik berip otyrǵanyn tilge tıek etti.

Osyǵan oraı elimiz qazirden bastap jańa qor kózderin tabý jumystaryn kúsheıtýi kerektigi aıqyn. Bul rette U.Qarabalın elimizdegi qatty paıdaly qazbalar boıynsha geologııalyq bazanyń 80 paıyzy sonaý Keńes ýaqytynda zerttelip, esepke alynǵanyn aıtyp, qarjylandyrý máseleleri jer qoınaýyn ozyq zertteýge bóget bolyp otyrǵanyn alǵa tartty. Negizinen monotehnologııalar paıdalanylýda – keshendi konsentrattardy alý men qaıta óńdeý tehnologııalaryna qaraı júıeli jyljý baıqalmaı otyr, dedi ol. Sonymen qatar, mınıstr Qazaqstanda qazir ońaı shyǵarylatyn munaı kezeńi aıaqtalýǵa jaqyn ekendigin atap ótti. Osynyń saldarynan ken oryndaryn izdestirý men ıgerý qıyndap, kúrdelenip, oǵan jumsalatyn shyǵyndar da kóbeıgen. Endi munaı salasyna qatysty osy jáne ózge de prob­lemalardy sheshýge joǵaryda atalǵan tujyrymdama septigin tıgizýi tıis.

Úkimet basshysy S.Ahmetov bul tujyrymdama jáne tıisti normatıvtik-quqyqtyq aktiler, sondaı-aq, otyn-energetıkalyq keshendi damytý boıynsha strategııany qabyldaý – ken óndirý jáne tabıǵı resýrstardy álemdik rynokqa shyǵarý qarqynyn arttyrýǵa, ishki naryqty jańa ekologııalyq standarttarǵa sáıkes janar-jaǵarmaımen qamtamasyz etýge múmkindik beredi, dedi. Sondaı-aq, tujyrymdama ónerkásipter qazirgi zamanǵy óndirý jáne shıkizatty qaıta óńdeý tehnologııasyn qoldanǵanda, ekologııalyq zalalsyz jańa óndiriste