Kezinde kartop ósirý boıynsha tolaǵaı tabysqa qol jetkizgen muraptar Músirepbek Bektaev pen Antonına Manchenko Sosıalıstik Eńbek Eri atandy. Mine, búginde solardyń izin basyp, tálimin alǵan Úsipbek Begalıevtyń osy salada bolyp jumys istep kele jatqanyna 40 jyl bolypty.
Jýyrda Jýalyǵa jolym túsip, «Zylıha» sharýa qojalyǵynyń egis alqabyna bardym.
– Men 1956 jyly Túktibaı aýylynda dúnıege keldim. Osyndaǵy M.Áýezov atyndaǵy orta mektepti bitire salyp, eńbekke aralastym, – dep bastady áńgimesin baıyrǵy sý muraby.
– Eńbek jolyńyzdy kim bolyp bastadyńyz? – dedim sózin bólip.
– Sýshy boldym. Sen bilesiń be, meniń kimderden tálim alǵanymdy? – dedi suq saýsaǵyn bezep. – Eńbek Eri Músirepbek Bektaev, ataqty sýshylar Ábzelbek Tatekov, Ivan Shmıtter meni eńbekke baýlydy! Ásirese Músirepbek atanyń qamqorlyǵy erekshe edi. Kóp nárse úıretti. Sodan beri sýshymyn. Shynymdy aıtsam, egistikti bir kún sýarmasam, aýyryp qalamyn. Keı jyldary osyny qoıaıyn, basqa jumysqa aýysaıyn dedim. Biraq egin sýarý jumysyna qalaı qaıta shyǵyp ketkenimdi ózim de sezbeı qalamyn.
«Býrnyı» keńsharynda eńbek jolyn bastaǵan Úsipbek sharýashylyq taraǵanǵa deıin qyzylsha, júgeri, kartop sýarý isimen aınalysqan eken. Eńbektegi jetistikteri jeterlik. О́zi zveno jetekshisi bolǵan toqsanynshy jyldarda aldyńǵy tolqyn aǵalarynyń erligin bir emes, birneshe ret qaıtalapty. Kartoptyń ár gektarynan 300-350, keı alqaptardan 400 sentnerge deıin ónim jınaǵan kezderi bolypty. Biraq bul eńbegi sol tustaǵy basshylyq tarapynan elenbeı, eskerýsiz qalyp qoıǵan. Keńshar tarap ketken soń inileri Kerimqul men Nurjigit bastaǵan iske qoldaý kórsetip, kartop sharýashylyǵyn damytýǵa bir kisideı atsalysypty. Sol 2000 jyldan beri qaraı osynda tapjylmaı murap bolyp jumys isteıdi. Jańa tehnologııa engizilip, kartop surpy jańalanǵan tusta ónimdilik 400-450 sentnerge deıin artypty. Qazir de ol sýarǵan alqaptar gektaryna 300 sentnerge deıin ónim berýde.
– Allaǵa shúkir, jaǵdaıymyz jaqsy. Qos inim únemi qaraılasyp turady. Jalpy osy isime kóńilim tolady. Egistikti sýaryp, mol ónim jınap, baýyrlarymnyń tirliginiń alǵa basqany, olar basqarǵan sharýashylyqtyń aýdanda irgeli qojalyqqa aınalǵany men úshin baqyt. Osy kúnime, etken eńbegime táýbe, shúkirshilik etemin, – deıdi Úsipbek aǵa.
Búginde Úsipbek Begalıev jubaıy Nurıla ekeýi úsh ul, bir qyz tárbıelep ósirip, olardy ómir kóshine qosyp, on alty nemere súıip otyr. Muraptyń úlken uly ózimen birge egin sýarýmen aınalysyp júr. Endi ol ózi búge-shúgesine deıin jetik biletin, eńbek erlerinen úırengen kásibin ulyna úıretýde.
Aǵanyń áńgimesinen eńbek adamynyń óz isine degen súıispenshiligin ańǵaryp, shabyttanyp qaıttym. Onyń eńbegi shynynda ustazdary jetken bıikpen teń. Tek búgingi ýaqytta qatardaǵy qarapaıym eńbekkerdiń ylǵı da eskerýsiz qalyp qoıa beretini bolmasa...
Marat QULIBAEV
Jambyl oblysy,
Jýaly aýdany
