Aqtaýda kásipkerlerdiń serýendeý qaıyqtaryn jasap, týrıster qoldanysyna usynýyn bul turǵydaǵy jańalyqtardyń basy dep qabyldadyq jáne ol kishigirim bolsa da turǵyndar arasynda úlken, áserli is retinde qabyldanýda. Kásipkerlerdiń kelesi sý kóligi Mańǵystaýdaǵy Ústirt jazyǵynyń ataýyn ıelenip, sýǵa túsirildi.
Týrızmge qajetti ári sheteldik úlgilerden kem túspeıtin serýen qaıyqtaryn jasaýdy ákeli-balaly Chývakovtar on jyldan beri qolǵa alǵan. Olar kúni búginge deıin úsh sý kóligin qurastyrsa, onyń bireýi Atyraý óńirine jiberilgen, ıaǵnı ol qazir Jaıyq ózeninde júzip júr degen sóz.
Kásipker Andreı Chývakov basqaratyn ujym aǵashtan kólemi ártúrli motorly qaıyqtardy qurastyryp tájirıbe jınaǵan soń shyny plastıkten katamaran jasaı bastaǵan. О́ńirde úsh jyl buryn júzege asqan aımaqtyq bıznes jobasy aıasynda óndiriske qajet qural-jabdyqtar men shıkizatty satyp alýǵa nesıe rásimdegen eken.
– 2017 jyly Mańǵystaý óńirinde týrızmdi damytýdyń aımaqtyq jol kartasy jasaldy. Oǵan biz eki palýbaly serýen qaıyqtaryn qurastyramyz degen josparmen qatystyq. Oıymyz maquldanyp, «Damý» qory arqyly qomaqty qarjy aldyq. Alǵashqy katamaran sol jyly 9 aıda jasaldy. Qańqasyn shyny plastıkten qurastyrý temir ne aǵashqa qaraǵanda sál qıyndaý. Qalǵan bólshekterin Reseı, Eýropa men Qytaıdan satyp alamyz. Keıingi katamarandar 6-7 aıda qurastyrylǵan. Salqyn mezgilde qaıyq jasaýǵa jumylatyn qyz-jigitter jaz aılary álgi qaıyqtardyń ekıpajyna aınalady. О́rimdeı jastar tizgindegen sý kóliginiń birimen týrıstermen birge biz de ashyq teńizge shyǵyp, onyń beriktigine kóz jetkizdik, deıdi kásipker Andreı Chývakov.
Aqtaýdyń teńiz jaǵalaýynda sońǵy jyldary kórikti jer retinde jóndelip qoldanysqa jańa beınede usynylǵan «Jartasty soqpaq» súrleýi jaıaý júrginshi úshin 1,5 shaqyrym, sý betinde atalǵan qaıyqpen bul qashyqtyq nebári 1 mıldi quraıdy. Al qaıyqtyń jalpy jyldamdyǵy saǵatyna 10 shaqyrymnan aspaıdy. Mańǵystaýlyq sheberler qurastyrǵan eki palýbaly sý kóliginiń syıymdylyǵy bir mezette 50 týrısti alyp júrýge arnalǵan. Basqarýy da qıyn emes – mysaly, qalaǵan baǵytqa qaraı róldi bursa jetip jatyr.
Qaıyqtyń kapıtany 20 jasar Darıa Starostına Astrahanda sý kóligin basqarý kýrsynda oqyǵan.
– Kapıtan qyzmeti – ári qıyn, ári qyzyqty. Al qyzmettegi qıyndyq dep – jolaýshylardyń qaýipsizdigine jaýap berýdi aıtar edim. Serýen kezinde týrıster qaıyqtyń bir bóligine jınalyp, fotoǵa túskendi unatady. Ol jerge salmaq ulǵaıýymen qozǵaltqyshqa sý ketý qaýpi bar. Osy rette matrostarmen birge erejeniń buzylmaýyn baqylaımyn. Ákem teńizshi, men onyń izin jalǵastyryp kelemin. Endigi muratym – keme qurastyrý mamandyǵyn meńgerý, – deıdi aqtaýlyq sheberlermen birge qaıyqty qurastyrýdy úırenip júrgen ol.
Aqtaýda jasalǵan qaıyqtarmen Kaspıı teńizinde mamyr-qyrkúıek aılarynda serýendeýge bolady. Qazirgi tańda joba avtorlary jańa buıymdy jetildirip, katamarandardyń ashyq jerin qaptap, ishine jylytqysh júıe qondyrýdy oılastyryp otyr. Bul sý kólikterin qys mezgilinde jelsiz ashyq kúnderde qoldanýǵa múmkindik bermek.
Elimizde pandemııaǵa oraı oryn alǵan karantın kezinde katamaranda qaýipsizdik talaptary qatań saqtalýda. Qaıyq bortyna 25 adam alynyp, olar ár oryndyqqa bir jolaýshydan otyrǵyzylady. Sondaı-aq teńizge shyǵyp kelgen saıyn qaıyq ishi jýylyp, mıkrob joıǵysh suıyqtyqpen zalalsyzdandyrylady.
Aqtaýda qaıyq jasaldy – endi otandyq qaıyqtyń jetilip, jańǵyryp aıdyndaǵy aıbyndy sý kóligi bolǵanyn armandaýǵa aýystyq.
Mańǵystaý oblysy