Sarapshylardyń pikirinshe, eger koronavırýstyq pandemııanyń ekinshi tolqyny bastalsa, dúnıejúzilik IJО́-niń tómendeýi 2020 jyly 7,6% jetýi múmkin. Álemdik ekonomıkany qoldaý úshin kóptegen ortalyq bankter óz elderiniń qarjy júıesin aqshaǵa toltyrýǵa daıyn. 15 maýsym, dúısenbide álemdik qor naryǵynda saýda-sattyq aksııalar baǵasynyń tómendeýimen qatar júredi. Azııa sessııasynyń nátıjesinde Shanhaı SSE Composite ındeksi 1,02% (2890 tarmaqqa deıin), japondyq Nikkei - 3,47% (21 531 pýnktke deıin) jáne Ońtústik Koreıa KOSPI - 4,76% (2031 tarmaqqa deıin) tómendedi. .
Eýropalyq naryqtarda qundy qaǵazdar arzandap jatyr. Saýda-sattyq barysynda nemis DAX ındeksi jáne fransýzdyq CAC 40 3% -ǵa tómendedi. . Alaıda, sodan keıin olar shyǵyndardyń bir bóligin qaıtaryp alyp, ósýdi kórsetti. Reseılik qor naryǵy da osyndaı dınamıkany kórsetti. Sonymen, Mosbirji ındeksi 2,5% - 2670 tarmaqqa deıin, al RTS ındeksi - 3,5% -ǵa 1196 tarmaqqa deıin tómendedi. Sarapshylar kesheli beri bul faktor memlekettik qaryzy joǵary memleketterdiń qarjylyq turaqtylyǵyna áser etýi múmkin ekenin aıtyp jatyr. Halyqaralyq valıýta qorynyń (HVQ) málimetteri boıynsha, 2020 jyly daǵdarystyń jahandyq ekonomıkalyq shyǵyny 9 trln dollardan asýy múmkin, al JIО́-niń ǵalamdyq táýekeli birden 3% -ǵa túsýi múmkin. Sonymen birge, Ekonomıkalyq yntymaqtastyq jáne damý uıymynyń sarapshylary pessımıstik boljamdy ustanady. Sarapshylardyń pikirinshe, aǵymdaǵy jyldyń qorytyndylary boıynsha álemdik ekonomıka 6%, al COVID-19 ekinshi tolqyny jaǵdaıynda 7,6% quldyraýy múmkin.
AQSh-taǵy saýda-sattyq baǵalardyń tómendeýimen bastaldy.
Sessııa basynda Dow Jones ónerkásiptik ındeksi 2,9% -ǵa (24 843 tarmaqqa deıin), S&P 500 korporatıvti korporasııasy - 2,5% -ǵa (2964 pýnktke deıin), al NASDAQ joǵary tehnologııalyq - 1,8% -ǵa (9489 pýnktke deıin) tómendedi. Álemdik qundy qaǵazdardyń quldyraýy munaı baǵasynyń quldyraýymen qatar júrdi. Dúısenbi kúngi saýda-sattyq barysynda Brent markaly surypty munaı baǵasy barreline 3,8% -ǵa 37,2 dollarǵa deıin arzandady, al WTI amerıkandyq markalary 5% -dan 34,36 dollarǵa deıin tómendedi.
Álemdik ınvestorlardyń kóńil- kúıi Qytaıda koronavırýstyń jańa aýrýy týraly jáne AQSh-taǵy aýrýdyń ósýi týraly habarlarǵa osydaı jaýap berdi.
RT, EXANTE basqarýshy seriktesi Alekseı Kırıenko keshegi onlaın jıynda naryq oıynshylary COVID-19 pandemııasynyń ekinshi tolqyny bastalýdan qorqatynyn aıtty. «Beıjińdegi naýqstardyń kóbeıýi týraly aqparattar qor naryńynyi ámirshisene aınalyp tur». dedi Kırıenko.
Djons Hopkıns ýnıversıtetiniń málimeti boıynsha, qazirgi ýaqytta álemde COVID-19 koronavırýsynyń jalpy sany 7,9 mıllıonnan asady, onyń ishinde 434 myńnan astamy qaıtys boldy. 2020 jyldyń basynan bastap aýrýdyń taralýy jáne memleketter engizgen karantındik sharalar saýda jáne jolaýshylar tasymaly kóleminiń azaıýyna, kásiporyndardyń jabylýyna jáne jumyssyzdyqtyń ósýine sebep boldy.
"Koronavırýstyń ekinshi tolqyny jańa quldyraýǵa jáne álemdik ekonomıkanyń toqtap qalýyna ákelýi múmkin. Bárinen buryn qalpyna kele bastaǵan sala ókilderi ekinshi tolqynnan aman qalmaýy múmkin. Jaǵymsyz ssenarııde teris saldarlar týrızmge ǵana emes, avıakompanııalarǵa nemese qonaq úı men meıramhana bıznesine de áser etedi, sonymen qatar kásiporyndardy qalpyna keltirýge nesıe beretin bankterge de taralady", dep tolyqtyrdy Alekseı Kırıenko.
Sarapshylardyń pikirinshe, álemdik ortalyq bankterdiń áreketteri álemdik ekonomıkanyń quldyraýyna ishinara tosqaýyl qoıýy kerek. Mysaly, buǵan deıin AQSh-tyń Federaldy rezervtik júıesi (FRS) men Eýropalyq ortalyq bank (EBB) sandyq jumsartý baǵdarlamasyn iske qosty. Keshegi jıynda Kırıenko atap ótkendeı, memlekettiń ekonomıkany qoldaýy bıznes pen tutynýshy tabysynyń tómendeýinen bolǵan shyǵynnyń ornyn toltyrady.
"Sonymen qatar, bul faktor aıdaý saıasaty qarjy júıesiniń turaqtylyǵyn buzýy múmkin", deıdi Finam Group sarapshysy Alekseı Korenev.
Onyń aıtýynsha, boryshtyq aýyrtpalyǵy joǵary memleketter eń kóp táýekelge barady. "Pandemııadan buryn damyǵan elder nesıe alýdy belsendi túrde júrgizdi, bul olarǵa aqshany esh kedergisiz kásiporyndardy damytý men qarjy júıesin turaqtandyrýǵa jumsaýǵa múmkindik berdi. Alaıda, pandemııanyń kúsheıýimen álem bıligi óz ekonomıkalaryn memlekettik oblıgasııalar shyǵarý arqyly jınalǵan aqshaǵa toltyra bastady, bul tek qaryzdyq aýyrtpalyqty arttyrdy", - dep túsindirdi Korenev.
2019 jyldyń aıaǵynda memlekettik qaryzdyń eń joǵary deńgeıi Japonııada (JIО́-niń 229,8%), AQSh-ta (101,9%), Ulybrıtanııada jáne EO elderinde (101,8%) tirkeldi. Buǵan Amerıkandyq halyqaralyq qarjy ınstıtýtynyń (IIF) málimetteri dálel.
"Barlyq osy elder úshin ekonomıkany qaryz qarajaty esebinen qoldaý saıasatyn jalǵastyrý qor naryǵynda kez-kelgen ýaqytta jarylyp ketýi múmkin kópirshikti týdyrýy múmkin. Sonda qarjylyq daǵdarys jalpy ekonomıkalyq shıelenisti kúsheıtedi. Sheteldik ınvestorlar bul naryqtardan kete bastaıdy jáne bılik jergilikti oıynshylardan nemese álemdik nesıelik uıymdardan joǵary paıyzben qaryz alýǵa májbúr bolady. Nátıjesinde, ıneksııalardyń bastapqy maqsaty ekonomıkany jedeldetý jáne bıýdjetti túzetý nıeti bolǵandyqtan, daǵdarysty tereńdetýi múmkin", dep qorytty Korenev.
