Suhbat • 25 Tamyz, 2020

Art terapııa mamandaryna suranys bar

107 ret kórsetildi

Startup jobalardyń basym bóligin IT, ınnovasııa salasyna qatysty jobalar quraıtyny belgili. Al áleýmettik baǵyttaǵy startup jobalar sırekteý kezdesip jatady. Desek te, áleýmettik startup jobalarǵa den qoıyp júrgen jastarymyz da sońǵy kezderi kóbeıip keledi. Solardyń biri – Aızada Jaıyqqyzy. Ol Brıtan keńesi men Chevron energetıkalyq kompanııasy uıymdastyrǵan konkýrsta top jaryp, áleýmettik startup jobasyn júzege asyrýǵa 3000 AQSh dollary kóleminde grant jeńip aldy. Búgin biz atalǵan jobasyn ári qaraı iske asyrý úshin eriktilerdiń qoldaýyna súıene eńbek etip júrgen A.Jaıyqqyzyn áńgimege tartqan edik.

– Áleýmettik jobalardy qoldaý­ǵa baǵyttalǵan Brıtan keńesi men Chevron energetıkalyq kompanııasy uıym­dastyrǵan konkýrsqa qaty­sýy­ńyzǵa ne túrtki boldy? Oǵan kimder qatysa alady?

– Brıtan keńesi men Chevron energe­tıkalyq kompanııasy áleýmettik joba­lar baıqaýyn respýblıkamyzdyń túr­li qalalarynda jyl saıyn ótkizip tu­rady. 2017 jyly aımaqtar tizimine Atyraý óńiri engizilip, atyraýlyqtar da oıdaǵy jobalaryn júzege asyrýǵa múmkindik aldy. Negizi, joba týraly byltyr estidim. Alaıda qujat tapsy­rýǵa kesh qalyp, qatysýdyń reti bıyl týdy. Jobanyń maqsaty elimizdiń túk­pir-túkpirindegi óz maqsaty men ıdeıa­sy bar jastarǵa qoldaý kórsetý. 18 ben 29 jas aralyǵyndaǵy kez kelgen qazaqstandyq tehnologııa, ǵylymı ınnovasııa, aýyl sharýashylyǵy men áleýmettik máselelerge qatysty jobasyn usyna alady. Eń bastysy, joba halyqqa paıdaly bolýy kerek.

Irikteý 15 shildede bastalyp, 1 aıǵa sozyldy. 100-den astam jobanyń ishinen 25 úzdigi tańdaldy. Odan ári 3 apta boıy arnaıy taǵaıyndalǵan mentorlarmen jumys istep, jobamyzdy qorǵadyq.

Grant alý úshin jobamen qatar men­­­tordyń da mańyzy zor. Meniń men­­­torym Atyraýdaǵy tájirıbeli bız­­­nes trenerlerdiń biri – Bıbigúl Shahıeva. Ol jobam týraly estigennen bastap, jan-jaqty kómek kórsetip, da­ıyndady, naqtylaı aıtqanda jobam­dy qazylar aldynda qorǵaýǵa, qo­sym­sha suraqtarǵa jaýap izdeýge, karantın sekildi daǵdarys kezeńderindegi ju­mysty uıymdastyrýǵa, aımaqtaǵy básekelesterdi zertteýge kómektesti.

Jalpy, jobanyń óz talaptary men erejeleri bar. Arnaıy tapsyrmalar berilip, qadaǵalanady. Qatysýshylar jumysy apta saıyn baǵalanyp otyrady. Tapsyrmalardyń ýaqtyly oryndalýy mindetteledi.

Joba aımaqtaǵy ózekti máselelerdi sheshýge yqpal etetindeı bolýy tıis, onyń halyqqa paıdaly bolǵany abzal. Jobanyń ereksheligi de nazarǵa alynady. Men erekshe balalarǵa arnalǵan art terapııa jobasyn usyndym.

– Sizdiń jobańyz nesimen erek­shelendi? Joba ıdeıasy qalaı týdy?

– Meniń jobam ónermen emdeýge, ıaǵnı art terapııaǵa qatysty. Meniń tań­daýym sonyń ishindegi qum terapııasy. Jalpy, qum terapııasynyń adamnyń psı­hıkasyna, sezý múshelerine tıgizer paı­dasy mol: depressııa, psıhologııalyq sharshaýdaǵy adamdardyń dertine bir­den-bir em. Ol kóptegen tájirıbe ne­gi­zinde dáleldenip júr. Balalardyń usaq motorıkasyn damytýda úlesi kóp. Al erekshe kútimdi qajet etetin balalar úshin tipten paıdaly. Usaq motorıkasyn damytý arqyly durys sóıleýine, omyrtqa júıesiniń qalypty jumys isteýine áser ete alamyz. Durys sýret salýdy úıretý arqyly oıyn jınaqtaýǵa, qııalyn keńeıtýge kómektesemiz.

Atyraýda erekshe balalarǵa arnalǵan ortalyqtar bar. Olarǵa belgili bir jas­taǵy balalar ǵana qabyldanady. Bul jaǵdaı art terapııa ortalyqtarynyń qajettiligin bildiredi. Sonymen qatar 13-18 jas aralyǵyndaǵy balalarǵa kóp kóńil bólinbeıdi. Al olar áli de damýdy qajet etetin top. О́zimniń tájirıbemdi, bili­mimdi jınaqtap, mentorymmen keńe­sip jospar qurdyq. Joba osylaı paıda boldy.

Byltyr Atyraý oblystyq Ishki saıasat basqarmasynyń Azamattyq ortalyǵyna jumysqa ornalastym. Úkimettik emes uıymdarmen jumys istegendikten áleý­mettik baǵdarlamalardyń basy-qasyn­da júremiz. Aımaqtaǵy áleýmettik máse­le­lerden habardarmyn. Atyraýǵa kel­genimde, art terapııa ortalyqtaryn izdeı bastadym. О́kinishke qaraı, jaqsy or­talyq tabý qıynǵa soqty.

– Demek atyraýlyqtar sizderdiń or­talyǵyńyzda tegin art terapııa sa­baq­taryn ala alady ǵoı?

– Iá, erekshe kútimdi qajet etetin bala­lar ortalyq jumysyn bastaǵannan keıin tegin sabaqtarǵa qatysa alady. Arnaıy mamandar qummen, sýmen sýret salýdy úıretip, qajetti bilim­men bólisedi. Sabaqtardyń barlyǵy tera­pııaǵa negizdelgen. Ortalyqta defektolog-logoped, psıhologtar da jumys isteıdi. Iаǵnı, ortalyq jaı ǵana bos ýaqytyn ótkizetin jer emes, olardyń densaýlyǵyn túzeıtin ortalyqqa aınalsa degen oıymyz bar. Qural-jabdyqtar­ǵa tapsyrys berildi, mamandar da daıyn. Qazan aıynda jumysymyzdy bastaımyz degen oıdamyz.

Atyraý qalasynda art terapııa bo­ıynsha 2 maman ǵana bar. Olar erikti túrde kómektesip jatyr. Mamandardyń qataryn tolyqtyrsaq degen oı bar. Sondyqtan keleshekte volonterlerdi shaqyryp, olarǵa da art terapııany úıre­týdi josparlap otyrmyz.

 

Áńgimelesken

Svetlana ǴALYMJANQYZY,

«Egemen Qazaqstan»

 

Sońǵy jańalyqtar

Almaty qalasynda jer silkindi

Aımaqtar • Keshe

Uqsas jańalyqtar