Aımaqtar • 23 Qazan, 2020

Turaqtandyrý qorynyń ónimi jetkilikti

226 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

О́ńirde kartop mol, kókónis baǵasy arzan. О́ıtkeni jyl saıyn pavlodarlyq sharýashylyqtar kartop, sábiz, pııaz, qyryqqabatty ózderi ósirip, kúzde molynan jınap alady. Qarbyzdy da ekti. Bıdaıy da, qaraqumyǵy da jetkilikti.

Turaqtandyrý qorynyń ónimi jetkilikti

 

О́tken aptadan bastap áleý­mettik jármeńke qaıtadan jal­ǵasty. Fermerler 190 tonnadan asa ónim ákelgen. Sıyr etiniń kılosy 1 200-den 1 500 teńgege deıin, qoı eti – 1 300-1 500, jylqy eti 1 500-1 800, kartop kılosyna 65 teńgeni qurady. Iri sút fermalary sútiniń lıtri – 130 teńgeden. Aqqýly qarbyzynyń kılosy 100 teńgeden satyldy.

Buǵan deıin turǵyndar asyǵa kútetin ár senbi saıyn ótetin áleýmettik aýylsharýashylyq jár­­­­meńkesi indettiń taralýy ke­zinde toqtap qalǵan bolatyn. Ob­lys­tyń barlyq aýdandarynyń fermerleri óz ónimderin «Kvazar» saýda úıine qarama-qar­sy turǵan keń alańǵa ákeledi.

Tipti qalalyqtar jármeń­keniń ashylýyn tańǵy saǵat 6-dan bastap kútken eken. Jár­meń­kede tómen baǵamen et, shu­jyq, irimshik, sút, súzbe, ju­myrt­qa, maı, bal, kók­ó­nis­ter jáne basqa da ónimder sa­typ alý múm­kindigine ıe.

Al oblystyq kásipkerlik jáne saýda basqarmasynyń má­li­metinshe, osy kúnderi óńirdegi barlyq áleýmettik dúkenge 115 aýyl sharýashylyǵy óndirý­shileri áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlaryn jetkizýde.

О́ndirýshiler jetkizetin azyq-túlik taýarlary, kókónister, kartoptyń baǵalary naryqtaǵy baǵadan 10-15 paıyzǵa arzan. Ob­lys ákimdiginde óńirdegi iri kar­top ósirýshilermen memorandým jasaldy. Endi fer­mer­ler kar­toptyń 15 paıyzyn bel­gilengen baǵamen óńir tur­ǵyndarynyń al­daǵy qys pen kók­temdegi qajet­tilikteri úshin saqtaıdy.

Aýylsharýashylyq basqarma­synyń málimetinshe, ótken jyly óńirde 512 myń tonna kartop alynsa, qazirgi ónim molyraq, 564 myń tonnaǵa jetken. Bul óńirdiń ónimge degen qajettiliginen edáýir asyp túsedi.

Ekinshiden, óńirdegi aýyl sha­rýashylyǵy taýarlaryn ón­dirýshi seriktestiktermen, sha­ǵyn sharýa qojalyqtarymen «О́n­dirýshiden sórege deıin» qa­ǵıdatyna sáıkes birneshe me­morandým da jasaldy. Me­morandým barysynda azyq-túlik taýarlarynyń 16 tú­rine birinshi surypty un, kúrish, qara­qumyq, kespe, sarymaı, nan, aıran, sút, súzbe, taýyq eti, bi­rin­shi sanatty jumyrtqa, tuz, kar­top, pııaz, sábiz, qyryqqabat en­gen. Iаǵnı me­morandýmda be­ki­tilgen osy azyq-túlik del­dal­syz óndirýshiden tike­leı só­rege jetkiziledi.

Basqarmanyń málimetinshe, qazir oblysta azyq-túliktiń tu­raqtandyrý qoryn tolyqtyrý belsendi júrgizilýde. Jyl ba­synan beri turaqtandyrý qo­ryna 5,3 myń tonna ónim satyp alyndy. Búginde ónimderdiń 4,4 myń tonnadan astamy satyl­dy. Tu­raqtandyrý qoryn qalyp­tastyrý júıesi úzdiksiz júr­giziledi. Qarasha aıynyń sońyna deıin qordyń kólemin 4 myń ton­naǵa deıin jetkizý josparlanyp otyr.

Al turaqtandyrý qorynyń ónimderi 176 áleýmettik dúkende satylady. Mysaly, oblys boıyn­sha iNMart jelisiniń barlyq 24 sýpermarketinde áleýmettik ma­ńyzy bar azyq-túlik taýarla­rynyń 16 túriniń baǵasyn kóter­meý mindetteldi.

Azyq-túlik baǵalaryn turaqty ustap turý týraly «Pavlodar» Áleýmettik-kásipkerlik korporasııasy men «Nızkosen» JShS (iNMart saý­da jelisi) arasynda kelisim ja­salǵan.

– Osy maqsatty júzege asy­rý úshin kompanııanyń saý­da aınalymyna 50 mln teńge bólý qarastyrylǵan. Buǵan deıin de «Qyzyljar Qus» JShS ta­ýyq etin dúkenderge turaq­ty ba­ǵamen jetkizýge min­­det­te­lip, sol úshin 150 mln teńge bó­lin­gen bolatyn, – deıdi bas­qarma ókilderi.

Al 21 qazandaǵy statıstıka­lyq derekterge sáıkes, oblysymyzda 13 túrli áleýmettik ma­ńyzdy azyq-túlik óniminiń quny respýb­lıka boıynsha qa­­lyp­tasqan ortasha baǵadan tómen. Onyń ishinde birinshi su­rypty un, pasterlengen sút, aıran, súzbe, sarymaı, kartop, sábiz, qa­raqumyq jarmasy, sıyr eti (ja­ýyryn-tós bóligi), taýyq etiniń bólikteri, 1-sanatty ju­myrt­qa, kúnbaǵys maıy, qum­she­ker ba­ǵalary tómen azyq-túlik bes­tigine engen.

О́ńirde azyq-túlik baǵalary boıynsha jaǵdaı oblystyq, qalalyq, aýdandyq ákimdik tarapynan únemi baqylaýǵa alynǵan. Áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń qunyn kó­terý faktileri anyq­talǵan jaǵ­daı­da turǵyndar jedel jelige ha­barlasýǵa bolady.

 

Pavlodar oblysy