Táttini kim jek kóredi. Nannyń jóni bólek, al kámpıt, pechene, tort dastarqannyń sáni emes pe? Jangeldın aýdanynda, Qostanaı qalasynan 600 shaqyrym qashyqta jatqan Torǵaı kentinde buryn kondıter sehy bolǵan emes edi. Shokolad, karamel kámpıtteri, pecheneniń san túri Qostanaı qalasyndaǵy «Baıan sulý» kondıter fabrıkasynda óndiriledi. Biraq bulardan basqa da táttiniń túri tolyp jatyr ǵoı.
Táttini kim jek kóredi. Nannyń jóni bólek, al kámpıt, pechene, tort dastarqannyń sáni emes pe? Jangeldın aýdanynda, Qostanaı qalasynan 600 shaqyrym qashyqta jatqan Torǵaı kentinde buryn kondıter sehy bolǵan emes edi. Shokolad, karamel kámpıtteri, pecheneniń san túri Qostanaı qalasyndaǵy «Baıan sulý» kondıter fabrıkasynda óndiriledi. Biraq bulardan basqa da táttiniń túri tolyp jatyr ǵoı.Torǵaılyqtar toı-tomalaq bola qalsa, táttiniń barlyǵyn shalǵaıda jatqan Qostanaıdan, odan jaqyndaý Arqalyq qalasynan tasıtyn. Endi torǵaılyqtar alystan arbalap tort tasymaıtyn boldy. «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasynyń sheńberinde aýdan ortalyǵynda kondıter sehy ashyldy. Ol jergilikti kásipker Jánibek Zeınýllınniń osy baǵdarlamadan utyp alǵan 2,7 mıllıon teńge grantynyń arqasynda múmkin boldy.
Kondıter taǵamdaryn daıyndaıtyn pesh, basqa da zamanaýı jabdyqtar satyp alyndy. Reseıden shyqqan arnaıy krem, qamyr daıyndaıtyn quraldar qurastyryldy. Negizi kondıter taǵamdarynyń ózi naǵyz shyǵarmashylyq jumyspen qatar. Onyń tolyp jatqan «qupııalary» bolatyny anyq. Sondyqtan, seh jumysyn bastamaı turyp, oblys ortalyǵynan osy salanyń mamany shaqyryldy. Kásipkerler óz jumysshylaryn Qostanaıǵa aparyp oqytqannan góri, mamandy Torǵaıǵa shaqyrǵannyń arzanǵa túserine deıin eseptep qoıǵan. Bıznespen aınalysqysy keletin aýyldaǵy kásipkerler qazir aldymen aqsha sanaýdy úırený kerektigimen kelisken.
– Sehta tátti taǵamdardyń 17 túrin pisiremiz. Bul úshin pechenelerdiń formalary taǵy da ákelinedi. Onyń ústine tortty, pırojnyıdy qosyńyz. Torttyń neshe túrin gúldep pisiretin bolamyz, – deıdi «IP Zeınýllın» jeke kásipornynyń qyzmetkeri Gúlshat Muhamedǵalıeva.
Kásipkerdiń utyp alǵan grantynyń qarjysy túgeldeı kondıter jabdyqtaryn alýǵa jumsaldy. Onyń syrtynda seh ornalasqan ǵımaratty jóndeý, jamap-jasqaý jumystaryna kásipker qaltasynan 1 mıllıon 300 myń teńge jumsady. Ol bul qarjynyń qaıtarymy bolaryna senimdi. Eń bastysy, kondıter sehynyń torǵaılyqtar úshin qajettilik ekenine berik senimi bar. Qostanaıdan, Arqalyqtan tasylatyn torttar men basqa táttiler endi aýdannyń ózinde óndirilip jatsa, onyń jurtshylyq úshin baǵasy arzandaıdy ári sapasy da joǵary bolady.
«Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasynyń torǵaılyqtar úshin bereri tek bul emes. Osy kondıter sehynyń ózinen birneshe jumys orny ashyldy. Úsh naýbaıshy, úsh kýlınar jáne bir tehnolog osy seh jumysyn órge bastyryp qana qoımaı, óz nápaqasyn da osydan tabatyn bolady.
– Torǵaıda kásipkerlikke degen umtylys sońǵy jyldary artyp keledi. Bıyl «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy boıynsha aýdan qatarynan eki grant utyp aldy. Biri kondıter sehy bolsa, ekinshisi, plastık terezeler jasaıtyn «Jalyn» jeke kásiporny. Qys aılarynda bul kásiporyn jumysyn toqtatýǵa týra keledi, biraq kún jylynysymen onyń jumysy qyzady. Qazir aýyldaǵylar tozyp turǵan terezelerin plastıkke aýystyryp jatyr, onyń ústine aragidik bolsa da úı salyp jatqandar da bar, – deıdi Jangeldın aýdandyq ónerkásip jáne kásipkerlik bóliminiń meńgerýshisi Saıan Shaıymov.
Kásipker bolǵyń kelse, kádimgi sharq urǵan izdeniste bolýyń shart. Torǵaıda mundaı adamdar da bar. Mıdaı dalaǵa baq ósirgisi keletinder joq emes. Torǵaıda alma, órik, jıdek ósse, onyń dúkender sóresinde syqap turǵan afrıkalyq sıtrýs jemisterinen, Eýropadan ákelingen ısi, dámi joq, syrty oıynshyqtaı kórinetin alma, almurttardan nesi kem bolar edi? Osy oı sonaý shettegi Qabyrǵa ózeniniń boıynda jatqan Kókalat aýylynyń turǵyny Bolat Ibikenovti birazdan «qaýjap» júrse kerek. «Sortań topyraqty dalaǵa jemis ósýshi me edi?» deıtinderge Bolattyń qarsy qoıar dáleli bar. Onyń úıiniń aldynda baq jaıqalyp tur. Bókeń «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasynyń grantyna óziniń jemis baǵy týraly jobasyn daıyndap jatyr.
Sonaý 90-jyldary osy Kókalattan aýyldastar údere kóshkende, jıyrmashaqty úı otyryp qalǵan. Saıyn dalada oazıs sekildi kórinetin shaǵyn aýyl qaıtadan órken jaıyp keledi. Biletinderge Kókalattyń jemsiz, shópke semiretin malynyń dámi, ózen boıyna egip alatyn baqshasynyń keremeti belgili. Endi Bolattyń izdenisiniń, táýekeliniń arqasynda munda alma baǵynyń jaıqalmaýyna kim kepildik beredi?! «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy qol ushyn berse talaı keremetter jasalady. Alǵa!
Názıra JÁRIMBETOVA,
«Egemen Qazaqstan».
Qostanaı oblysy,
Jangeldın aýdany.
