Ekonomıka • 28 Qańtar, 2021

Zeınetaqy jınaǵyn paıdalaný: О́tinim berer kezde neni eskerý kerek?

371 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

El azamattary 23 qańtardan bastap enpf-otbasy.kz saıty arqyly birjolǵy zeınetaqy tólemin alýǵa ótinish bere bastady. Zeınetaqy jınaǵyndaǵy qarjyny úı satyp alýǵa, jeke úı qurylysyna, sondaı-aq ıpotekalyq qaryzdaryn óteý maqsatynda paıdalanýǵa bolady.

Zeınetaqy jınaǵyn paıdalaný: О́tinim berer kezde neni eskerý kerek?

 

Jobanyń ýákiletti operatory bolyp bekitilgen «Otbasy bank» ókili áleýmettik jelide tikeleı efır ótkizip, kópshiliktiń mańyzdy saýaldaryna jaýap bergen edi. Osy oraıda eń mańyzdy aqparattardy toptap, oqyrman nazaryna usynamyz.

BJZQ-dan alǵan qarajatqa tek úı turǵyzyp qana qoımaı, bólek jer telimin de satyp alýǵa bolady. Eki operasııany bir kelisimshart arqyly júzege asyrýǵa múmkindik bar. Ol úshin eń úlken qujattar pake­tin usyný shart. Olar: arhıtek­týralyq-josparlaý tapsyr­masy; merdigerdiń lısenzııasy bar qurylys kompanııasymen jasaǵan kelisimshart; qurylys-montaj jumystaryn júrgizý shy­ǵyndarynyń smetasy; eskızdik joba; qurylystyń bastalǵany týraly habarlaý; jer teliminiń qujaty.

Osynyń bári túgel ári durys bolǵan jaǵdaıda qarjy aýdarylady. Qarjyny alǵan kezden bastap 24 aı ishinde klıent saıtqa kirip, jeke kabınetinde úıdi paıdalanýǵa qabyldaý týra­ly aktini júkteýi kerek. Atal­ǵan akt úıdi sol klıenttiń salǵa­nyn ras­taıdy. Jerdi jeke maqsat­ta sa­typ alý erejesi qarasty­ryl­ma­ǵan. Jerdi tek «úı qurylysyn salý» úshin ǵana satyp alýǵa bolady.

Azamat qaıtalama naryqtaǵy úı­lerdi tolyq satyp alý arqyly alǵysy kelse, onda portalǵa satý­shymen nemese qurylys júr­gi­zýshimen jasalǵan satyp alý-satý kelisimshartyn, osy ke­lisimniń ýákiletti organda (HQKO) tirkelgenin rastaıtyn tir­­kelgen quqyqtar men aýyrtpa­lyqtar týraly kýálik jáne BJZQ qarajatynan alǵashqy tólemdi rásimdeý qujatyn júkteýi kerek. Al eger klıent «Otbasy ban­k» emes, ekinshi deńgeıli bankter arqy­ly ıpoteka rásimdegisi kel­se, onda banktiń ótinishti rasta­ǵa­ny týraly qujatty portalǵa júk­teıdi. Atalǵan qujat bir aı bu­­ryn emes, endi ǵana berilgen bolýy kerek. Ázirge naqty mer­zimi belgili emes, degenmen 10 kún­nen aspaıtyn merzim bekitilýi múmkin.

Satyp alý quqyǵymen jalǵa alý boıynsha qaryzdy da osy múmkindik arqyly tóleýge bolady. Ondaı kelisimshartty «Qazaqstan ıpotekalyq kompanııasy» AQ jáne «Samuryq-Qazyna Konstrakshn» AQ jasaıdy. Klıent qaryzdy tolyq nemese ishinara tóleı alady. Ol úshin jalǵa alý kelisimshartynyń skanerlengen nusqasyn jáne uıymnan qansha qaryz qalǵany týraly hatty usynýy tıis. Ári qaraı «Otbasy bank» qaryzdy óteýdi júzege asyrady.

Azamat zeınetaqy tólemin jaqyn týystaryna, jubaıyna bere alady. Eger ózi zeınetaqy qarjysyn paıdalanǵysy kelmese nemese ony ishinara ǵana paıdalanar bolsa, onda qarjyny jaqyn týysqa berýge quqyǵy bar. Máselen, ájesi óz zeınetaqy qarajatyn nemeresine bere alady: bir bóligin nemese tolyqtaı. Ol nemeresine 2 mln teńge beredi delik. Nemeresiniń jınaqtaǵy qarajaty jetkilikti shekke jetpegen jaǵdaıda ájesiniń bergen aqshasyn qabyldap, ekinshi deńgeıli bankter ıpotekasy úshin alǵashqy tólem retinde quıyp, óz tólem qabiletin rastaı alady.

Eger erli-zaıyptylardyń ekeýiniń de jınaqtaǵy qarajaty jetkilikti mólsherge jetip tursa, onda olar qarjysyn tizimdegi kez kelgen maqsatqa jumsaı alady. Aqshasyn beretin tarap banktiń saıtyna kirip, óz qarjysyn beredi. Al qabyldaýshy tarap negizgi maqsatty tańdap, operasııany ózi aıaqtaıdy.

Azamattar zeınetaqy jınaǵynyń bir bóligin ıpotekalyq qaryzdy jabýǵa da jumsaıdy. «Otbasy bank» ókiliniń aıtýynsha, ol qaryzdyń qashan alynǵany mańyzdy emes. Eger «Baspana Hıt» baǵdarlamasymen 2020 jyldyń 1 qańtaryna deıin kelisimshart jasalǵan bolsa onda bul ıpotekany jabatyn múmkindik bar. BJZQ qarjysymen tek ıpotekalyq maqsattaǵy qaryzdardy ǵana óteýge ruqsat berilgen. Ekinshi deńgeıli bankterden alynǵan aqshalaı nesıeni óteýge bolmaıdy. Eger basqa banktegi qaryzyn ótegisi kelse, onda banktik zaım kelisimshartyn jáne qaryzdyń qansha qalǵany týra­ly anyqtamany usynýy kerek.

«Biz banktermen aqparat almasý boıynsha úlken jumys istedik. Qazir bizde 12 banktiń rekvızıti bar. Onyń ishinde iri ıpotekalyq bankter de bar. Sizge rekvızıt toltyrýdyń qajeti bolmaıdy. Bank tiziminen qajettisin tańdaısyz jáne sizdiń ótinishińiz avtomatty túrde toltyrylady. Aýdarymǵa ótinishke qol qoıasyz jáne qarjy qajetti maqsatqa jiberiledi» deıdi «Otbasy bankiniń» óńirlik damý jáne satý departamentiniń dırektory Rahılııa Baltabaeva.

Bank ókiliniń sózinshe, zeınetaqy jınaǵyndaǵy qarjyny alyp, «Otbasy bankinen» depozıt ashyp, aqsha jınaýǵa bolmaıdy. «Otbasy bankiniń» shotyna aqsha túskennen keıin klıent 45 kún ishinde páter satyp alýy tıis.

Eske salaıyq, 23 qańtardan bastap «Otbasy bank» turǵyn úı qurylys jınaq banki» AQ ýákiletti operator retinde birjolǵy zeınetaqy tólemin alý bo­ıynsha arnaıy platformany iske qosty. Birjolǵy tólemdi azamattar turǵyn úı jaǵdaıyn jaqsartý jáne emdelýge tóleý úshin paıdalana alady. Ol úshin arnaıy enpf-otbasy.kz saıty iske qosyldy.

 

Sońǵy jańalyqtar