Al «Rodınany» jasy 30-ǵa da jetpegen Ivan Saýer qolyna alǵanda sharýashylyqtyń jumysy dóńgelenip sala berdi. Isker azamat artta qalǵan sharýashylyqty alǵa ozdyryp, respýblıka boıynsha eń tanymal ári irgeli kásiporynǵa aınaldyrdy. Oǵan Elbasy Nursultan Nazarbaev kóp qoldaý kórsetkenin áste esten shyǵarmaǵan abzal.
Sol ýaqyttan beri elorda mańaıyndaǵy osy bir iri sharýashylyqta úlken ońtaıly ózgerister boldy. Máselen, budan birer jyl buryn munda syıymdylyǵy 20 myń tonnalyq astyq termınaly paıdalanýǵa berilse, údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdarlamasy aıasynda jeldiń kúshimen elektr qýatyn beretin 750 kılovattyq generator ornatyldy.
Bas dırektordyń orynbasary Andreı Verevkınniń aıtýynsha, jyl saıyn elordaǵa jaqyn ornalasqan óńirge Qazaqstannyń alys-jaqyn aımaqtarynan keletinderdi eseptemegende, kóptegen sheteldik delegasııa osynda at basyn burmaı ketpeıdi eken.
«Rodına» okrýginiń ortalyǵynda ornalasqan barlyq turǵyn úı bir jylý qazandyǵymen jylytylady. Aýyz sý, elektr qýaty, áleýmettik sala mekemeleri turǵyndar úshin tıimdi jumys isteýde. Kósheler, avtokólik pen jaıaý júrginshiler jolyna asfalt tóselip, elektr qýatyn únemdeıtin zamanaýı shamdar ornatylǵan.
Saýerdiń árbir isinen adamgershilik pen bekzattyq qasıetterdi, naǵyz patrıotızmniń úlgisin anyq sezinýge bolady. Naryq zamanynyń qıyndyǵyna qaramastan, munda jyl saıyn jańa ǵımarattar salynyp, áleýmettik-mádenı nysandar kúrdeli jóndeýden ótkiziledi.
2017 jyly Ivan Adamovıch bastaýysh synyp oqýshylary úshin orta mekteptiń janynan qosymsha jańa ǵımarat turǵyzdy. Sonymen qatar dárigerlik ambýlatorııa men balabaqsha eýrojóndeýden ótti.
Ivan Saýer agrofırma basshylyǵynyń tizginin ustaǵan alǵashqy kúnnen-aq aýyl eńbekkerleriniń turmys jaǵdaıyn jaqsartýdy ózine eń basty mindet etip aldy. Sodan beri ol adamdardyń ómirin jeńildetý úshin birsypyra aýqymdy jumys atqardy. Kúnnen kúnge jańaryp, qarqyndy damyǵan kásiporynǵa jumysqa turǵysy keletinder de kóp.
– Kez kelgen basshy myqty kadrlarsyz belgilengen mejege jete almaıdy, – deıdi Ivan Adamovıch. − Basshynyń zerdeligi men biliktiligi – kreatıvti oılaý qabileti joǵary jas mamandardy tańdaı bilýinde. Bul tek bizge ǵana emes, artyna ónegeli iz qaldyrsam degen aýyl men aýdan basshylaryna da qatysty. Osy óńirdegi barlyq aýqymdy ózgeristiń túp-tamyry osyndaı tereń maqsat-tilekterden bastaý alǵan.
«Rodına» − shyn máninde qalalyq úlgidegi eldi meken. Olaı deıtinimizdiń jóni bar. Mysaly, qaı aýylda haıýanattar baǵy, eýroúlgidegi jabyq hokkeı korty, mádenı-demalys saıabaǵy, zamanaýı kitaphana bar? Mundaı kórneki oryndar respýblıkamyzdyń shalǵaıdaǵy aýdandaryn aıtpaǵanda, iri qalalardyń ózinde kezdesýi ekitalaı. Al «Rodınada» munyń bári bar.
– Bizde 1987 jyly turǵyndardyń sany 1206 adam, onyń 412-si – zeınetker bolsa, bıylǵy jyly jas kadrlardyń kelýine baılanysty halyq sany 1800-ge jýyqtady, − deıdi Ivan Adamovıch. – Qazir bıýdjettik salany qosa alǵanda, bizdiń okrýgte 965 adam jumyspen qamtylǵan.
Shyn máninde, «Rodına» agrofırmasynda bir adamǵa shaqqanda eńbek ónimdiligi 18 mln 300 myń teńgege jetken. Ortasha jalaqy 236 myń teńgeni quraıdy. О́tken jyly óndiristen túsken taza paıda 3 mlrd 600 mln teńge boldy.
«Rodınanyń» elordanyń azyq-túlik beldeýine qosyp jatqan úlesi de kóp. «Kún saıyn Nur-Sultan qalasyna 56 tonnaǵa jýyq túrli sút ónimin jetkizemiz. Et tapsyrý kólemi de 900 tonnaǵa jetti. 2020 jyly óndirilgen súttiń mólsheri 21 myń 678 tonnany qurady», deıdi I.Saýer.
Sapaly azyq-túlik shyǵarýdy qolǵa alǵan agrofırma respýblıkalyq baıqaýda «Altyn sapa» belgisine, «Qaraótkel» altyn medaline eki márte ıe bolǵan. Sondaı-aq kásiporyn «Sút ónimderi» nomınasııasy boıynsha «Halyq markasy», oblystyq «Qazaqstannyń ozyq taýary» baıqaýynda birneshe ret jeńimpaz atandy. 2015 jyly «Sala jeńimpazy», 2016 jyly halyqaralyq sertıfıkatpen marapattalǵan.
Qys − aýyl turǵyndary úshin óte jaýapty kezeń. Sondyqtan «Rodına» agrofırmasynyń ujymy nárli azyq qoryn − 80 myń, pishen ázirleýdi 5 myń tonnaǵa jetkizdi. Oǵan qosa, munda júgeri, túrli mıkro, makro qospalardyń qory da qomaqty.
Agrofırmanyń egin sharýashylyǵyndaǵy tabystary da tolaǵaı. Egistik alqaby 50 myń gektardan asady. Byltyr dıqandar onyń árbir gektarynan 17,3 sentnerden ónim aldy.
Atalǵan agrofırma saýyn sıyr basyn 6 myńǵa kóbeıtip, oǵan qosa bordaqylaýǵa ári etti baǵyttaǵy iri qara maldy ósirý úshin 220 bas qazaqtyń aq bas sıyryn satyp alǵan.
Joǵary sapaly azyq-túlik taýarlary jergilikti jerde óndiriletin bolǵandyqtan, turǵyndar burynǵydaı mal ósirýge, onyń ishinde iri qara ustaýǵa asa yntaly emes. Sebebi arzan tamaq ónimderi dúken sórelerinde tolyp tur. Ekinshiden, joǵary sapaly et pen sút, tipti jemis-jıdekter de ózderinde óndirilgendikten, munda okrýg turǵyndaryna edáýir jeńildikter de qarastyrylǵan. Árbir eresek turǵynǵa zamanaýı dıskontty karta berilgen. Osy kartamen olar taýarlardy arzandatylǵan baǵamen satyp alady. Jańadan salynǵan «Sharýashylyq marketi» dúkeniniń ótken jylǵy taza paıdasy 734 mln teńgeden asyp tústi.
«Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasy «Rodına» okrýginde aıryqsha damyǵan. Taýarly sút fermasy, kitaphana men mádenı oshaqtarda, tipti kóshelerde onyń aıqyn úlgisi aldymen kózge túsedi. Munda urlyq-qarlyq degen atymen joq. Eshkim kóshege qoqys tastamaıdy. Sebebi barlyq jerde beınebaqylaý kameralary ornatylǵan.
Sporttyq olımpıadalar men spartakıadalardy ótkizý – rodınalyqtar úshin dástúrli is. Jyl saıyn agrofırma qorynan adamdardy, ásirese jastardy osyndaı ilkimdi isterge tartý úshin qomaqty qarjy bólinedi. Bıylǵy qysqy saıys Táýelsizdigimizdiń 30 jyldyǵyna arnaldy.
Bıznestiń áleýmettik jaýapkershiligi turǵysyndaǵy ister munda jaqsy jolǵa qoıylǵan. Aıtalyq, «Jol kartasy-2020» baǵdarlamasy aıasynda jastar men jańadan kelgen mamandarǵa 20 kottedj ben 8 páterlik alty qos qabatty úıler salynǵan. Sonyń nátıjesinde 68 adam jańa qonysqa kóshti.
Okrýgtiń jas turǵyndardy áleýmettik jaǵynan qamtamasyz etýge baılanysty arnaıy bólip otyrǵan qarajaty da kólemdi. Osy maqsatqa jylyna 100 mln teńge aqsha bólinedi. Mysaly, jańa úılengenderge, náresteli bolǵandarǵa 150 myń teńgeden syıaqy berilse, ekinshi balaǵa taǵy da 200 myń teńge qosymsha tólemaqy qarastyrylǵan.
«Aqmola oblysynyń eń ozyq okrýgi» atanǵan «Rodına» jyl ótken saıyn jańaryp, zamanaýı shaǵyn shaharǵa aınalyp keledi.
I.Saýer áńgime barysynda Aqmola oblysynyń ákimi Ermek Marjyqpaevqa rızashylyǵyn bildire ketti. Ol oblystan alshaqta jatqan eldi mekenderge arnaıy baryp, kósheni jaryqtandyrýǵa, asfalt jol tóseýge, aýyz sý máselesin sheshýge, mádenı-sporttyq keshender men aýrýhanalar qurylysyn salýǵa qolushyn berip júrgen kórinedi. Oblys ákiminiń shapaǵatyn rodınalyqtar da kórdi.
Búginde Ivan Adamovıchtiń bastamasymen «Rodınada» elge paıdasy mol kóptegen ıgilikti is qolǵa alynǵan. О́ńirde jyl saıyn jasyl jelekke bólengen 2-3 saıabaq paıda bolady. Kóktem saıyn aýyl turǵyndary aǵash kóshetterin otyrǵyzýdy dástúrge aınaldyrǵan. Tek byltyrdyń ózinde 25 myń túp aǵash otyrǵyzylǵan.
Bıylǵy jazda Ivan Adamovıch jańa meshit pen sporttyq keshen qurylysyn salýdy qolǵa almaqshy. Sáti tússe, onyń da ashylý saltanatynyń kýágeri bolarmyz.
Isker azamat qarym-qabiletiniń arqasynda nebir kúrdeli máselelerdi baıyppen ári sátimen sheship keledi. Buǵan «Rodına» eldi mekeninde jasalyp jatqan irgeli jobalar kýá.
26 aqpan kúni «Rodına» kásipornyna 60 jyl tolady. Bul óndiris oshaǵynyń atqaryp otyrǵan isteri – ózgelerge ónege. Kásiporyn basshysy Ivan Saýer men onyń ujymyna biz aldaǵy ýaqytta da tolaǵaı tabystar tileımiz.
Janat TÚGELBAEV,
Qazaqstannyń qurmetti jýrnalısi