Pikir • 27 Sáýir, 2021

Tatýlyqtan asqan baılyq joq

490 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

Bıyl tarıh paraqtaryna altyn árippen jazylǵan Táýelsizdiktiń 30 jyl­dyǵy. Osynaý jyldar ishinde jas Qazaqstanymyz jan-jaǵyna úzdik úlgi kórsetip, jasampaz elge aınalyp úlgerdi. Aıtar aýyzǵa jeńil bolǵanymen, bul jetistikterdiń astarynda úlken eńbek, keleli kelisimder, syndarly strategııa jatyr.

Tatýlyqtan asqan baılyq joq

Eń aldymen egemen elimizdiń tatý-tátti, beıbit jaǵdaıda ómir súrip kele jatqany – Elbasy Nursultan Nazar­baevtyń sarabdal saıasatynyń arqasy. Kóregen kóshbasshy HHI ǵasyr­daǵy Qazaq­standy talantty, eńbekqor, tole­­rantty tulǵalarmen tutastyryp, ba­qyt­ty qoǵam qurýǵa bar qajyr-qaı­ratyn jumsady. Bul – shyn máninde bárimizdiń maqtan tutatyn ortaq jemisimiz.

Qazaqstan búginde kóptegen etnos pen konfessııa ókilderiniń týǵan úıine aınalyp otyr. Táýelsizdiktiń alǵash­qy jyldaryndaǵy elimizdegi aýyr jaǵ­daıdy bastan keshire otyryp, 1992 jyly Elbasynyń aıtqan ıdeıasynyń negizinde Qazaqstan halqy Assambleıasy atty jańa ınstıtýt ómirge keldi. Sodan beri ulttyq saıasattyń ar­qaý­lyq qaǵıdaty – Qazaqstandaǵy ba­r­­lyq etnostar men konfessııalardyń teń qu­qyq­tarynyń saqtalýy qaǵıdaty esh­qa­shan da nazardan tys qalǵan emes. Biz qo­ǵamdyq turaqtylyqty, etnos­ara­lyq kelisimdi qamtamasyz etýde, qazaq­stan­dyq birtutastyq pen jańa qazaq­stan­dyq patrıotızmdi qalyp­tastyrýda óz modelimizdi júzege asyryp kelemiz.

Assambleıa ıdeıasyn sanasyna sińir­gen, qıyn-qystaý tarıhı kezeńder­den birge ótken aǵa býyn úshin kelisim men birlik – ómir negizi. Endigi jerde bul uǵymdardyń qasıetin óskeleń urpaq­qa, elimizdiń keleshek ıelerine túsin­dirý, boılaryna darytý – aldymyzda tur­ǵan mindet. Joǵary oqý oryndarynda «Qazaqstan halqy Assambleıa­sy» kafedralarynyń ashylǵandy­ǵy osy baǵyttaǵy jumystyń durysty­ǵyn kórsetedi. Sonymen qatar bar­lyq etno­mádenı birlestikterdiń jany­nan «Analar keńesi» qurylyp, ult­tyń tárbıesine basa mán berilip otyr. El­ba­­synyń tapsyrmasymen qoǵam­dyq kelisim komıssııalary úlken ujym­dar­da, qalalyq, aýdandyq, aýyldyq okrýg­terde qurylyp, jergilikti aza­mat­tardyń jaýapkershiligin arttyrýda. Elbasynyń aqyl-oıynyń tereńdigi men saıası alǵyrlyǵynan týyndaǵan ıns­tıtýt retinde Assambleıa Qazaqstannyń táýelsizdigin nyǵaıtýǵa belsendi qyz­met etip keledi.

Búgingi tańda Qazaqstan halqy Assam­b­leıasynyń mártebesi men ókilet­tigi ósti. Bizdiń kópetnosty elimizdiń barlyq halqynyń múddelerin kózdeı otyryp, Assambleıadan saılanǵan depýtattar Qazaqstandaǵy etnosaralyq bitim men kelisimdi nyǵaıtý úderisine óz úlesterin qosýda jáne «Máńgilik el», «Rýhanı jańǵyrý» ıdeıalaryn júze­ge asyrýǵa aıryqsha mán berýde. «Máń­­gi­lik el» ıdeıasynyń ómirlik shyn­dyq­­qa aınalýy úshin barsha qazaqstandyq­­tyń boıyna azamattyq patrıottyq sezim uıalatýda Assambleıanyń atqaratyn qyz­­meti ushan-teńiz. Halyq birligin saqtap, dostyǵyn dánekerleýde alatyn orny erekshe. Assambleıa kóptegen dástúr men mádenıetti bir arnada toǵystyrǵan bizdiń ortaq úıimizge aınaldy. Táýelsizdikpen birge jasap kele jatqan, álemge Nursultan Nazar­baevtyń qoǵamdyq kelisim úlgisi retinde tanylǵan Assambleıaǵa ıgilikti ister, baıandy bastamalar tileımiz. Qazaq halqynyń aınalasyna judyryqtaı jumylǵan Qazaq elinde turatyn barsha azamat elimizdiń kelisti kelisimin, jarasymdy birligin kóziniń qarashyǵyndaı saqtap, alda turǵan uly maqsattarǵa birlese bet alýda.

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Elbasy negizin qalaǵan keleli isti kemeline jetkizýge aıryqsha mán berip otyr. Halyq yntymaǵyn nyǵaıtyp, el birligin saqtaý memlekettik dárejedegi mańyzdy tetik bolyp qala beredi. Biz – úlken bir otbasynyń múshelerimiz. Táýelsizdik alǵan 30 jyldyń ishinde tatýlyǵymyzǵa syzat túsirmeı, qandaı syn saǵatta da birligimizden ajyramaı kele jatyrmyz. Sonyń arqasynda ishki, syrtqy saıasaty myǵym memleket qura bildik. Álem ózgerip jatyr, jańa zaman bizdiń damyp kele jatqan jas memleketimizden jańa qadamdar, batyl sheshimder talap etedi.

Qazaqstan qashannan da halyqtar dostyǵynyń altyn besigi sanalady. Aırandaı uıyǵan tatýlyq pen birliktiń, yntymaq pen berekeniń uıytqysy bola bildi. Qazaq halqy – óziniń dalasynyń keńdigindeı, babasynyń órligindeı darhan halyq. Taǵdyrdyń túrli synaǵyn bastan keshken halyqtar jan-jaqtan aǵylyp kelgende, baýyrmaldyq tanytyp, barsha jurttyń balasyna qushaǵyn keń ashty. Olar qazaq dalasynda ósip-órkendep, keńge qanat jaıdy. San taraý taǵdyrlar kóktemde búr jarǵan gúldeı osy qutty daladan baqyt tapty. Qasıetti qazaq jazırasyn mekendegen barsha qandastarymnyń armany, bárimizdiń ortaq maqsatymyz – Qazaqstanymyzdyń gúldenýi, bolashaq urpaqtarymyzdyń jarqyn ómiri.

Sóz basynda aıtyp ótkenimdeı, ómir aǵysy múlde basqa arnaǵa buryldy. Jahandyq syn-qaterler adam balasyn tyǵyryqqa tirep, ómir súrýdi qıyndat­ty. Munyń bárin jeńetin qýatty kúsh – tatýlyq pen birlik. Eń bastysy, osy qundylyqty bizdiń mem­leketimiz barynsha saqtap, aıalap otyr. Ár istiń baılamyn tereńnen tarqatatyn qazaq eli: «Betege ketse bel qalar, birligiń ketse neń qalar?» degen sózdi jaıdan-jaı aıtpaǵany anyq. Zerdelep qaraǵan janǵa bereke birlikten, tatý tirlikten asqan baılyq joq.

Tarıh betterine zer salsaq, basyna qysyltaıań kún týǵanda tarydaı bytyrap kelgenderdi qonaqjaılyqpen qarsy alýy qazaq jurtynyń júreginiń darııadaı keńdigin ańǵartsa kerek. Olar osy jaqsylyqtyń barlyǵyn alǵys alý úshin emes, adamdar arasyndaǵy izgilik pen janashyrlyqtyń kerýeni toqtamasyn dep jasady. Endeshe, «Adamzattyń bárin súı, baýyrym dep» deıtin hakim Abaı sózi­nen tereń tamyr alǵan ár qazaq­stan­d­yq obal men saýaptyń, jaqsy men jaman­nyń parqyn bir kisideı biledi. О́zi­miz baqytty ǵumyr keship otyrǵan táýel­siz elimizdiń bolashaǵy jarqyn bolsyn!

 

Knıaz MIRZOEV,

Qazaqstan kúrdteri «Barbang» qaýymdastyǵynyń tóraǵasy, akademık