Kólemi 14 gektar jerge ornalasqan bazarda 3 myńǵa jýyq saýda oryny ashylady. Atap aıtqanda: 900 oryn-azyq-túlikke, 1500 oryn - kıim-keshekke, 500 oryn - turmystyq tutyný taýarlaryna arnaıy jabdyqtalyp, jıhazdarǵa 1000 sharshy metr oryn daıyndaldy. Jalpy jańa nysannyń qurylys alańy 5 gektarǵa jýyq.
Zamanaýı ekobazarda dıqandar óz óniminin bir qoldan, deldaldarsyz, tikeleı satý múmkindigine ıe. Ol úshin qajetti jaǵdaı tolyqtaı jasalyp, jazda salqyn, qysta jyly temperatýralyq rejım qamtamasyz etiledi.
Ekobazardyń qurylysy barlyq sanıtarlyq normalarǵa sáıkes, tóbesi jabyq, jeńil avtokólikter men júk avtokólikteriniń erkin kirip-shyǵýyna arnalǵan keń joldar ashylyp, árqaısysyna bólek avtoturaqtar uıymdastyrylýda.
Eń bastysy, ekobazar barlyq azyq-túlik taýarlary kóterme baǵamen satylatyn eń iri saýda ornyna aınalady. Bul dıqandar úshin taýaryn jyldam ótkizýge, azyq-túliktiń sapasyn saqtaýǵa, tasymaldaýmen baılanysty shyǵyndy azaıtýǵa óte qolaıly bolmaq. Osyǵan oraı, bazarda saýda oryndarynan bólek, tońazytqysh ornatylǵan 200 qoıma oryny kúzde jınaǵan ónimdi kelesi maýsymǵa deıin halyqqa arzan baǵamen satýǵa múmkindik beredi.
Bazarda halyqqa tıimdi baǵada azyq-túlik usynýdy qamtamasyz etý úshin aýyl sharýashylyǵy taýar óndirýshilerine oblys ákimdigi men «Túrkistan» áleýmettik-kásipkerlik korporasııasy aksıonerlik qoǵamynyń uıymdastyrýymen 2-3 paıyzdyq jeńildetilgen nesıe berý uıymdastyrylýda.
Bul bazarda sıyr, qoı, jylqy etteri men et ónimderin satýǵa úlken mán berilmek. Munda etten daıyndalǵan shujyqtar, tuzdy-ystalǵan ónimder jáne konserviler, qazy, qarta syndy ónimderdiń barlyq túrleri bolady.
Osy tusta erekshe aıta keterlik jaıt, sońǵy jyldary iri qara mal etin óndirýde jáne eksporttaýda Túrkistan oblysy elimizde kósh bastap keledi. О́ńirimizdiń et ónimderi Qytaı, О́zbekstan, Reseı, Iran elderinde, sondaı-aq Birikken Arab Ámirlikterinde joǵary suranysqa ıe bolyp otyr. Al, qaýynǵa degen suranysta Germanııa 1-shi orynda tur.
Atalǵan kórsetkish, bizdiń elimizdiń azyq-túliginiń joǵary sapaly, ekologııalyq taza ekendiginiń bir kórsetkishi dep aıtýǵa bolady. Árıne, ekobazar shetelderge de taýarlardy eksporttaıtyn bolady.
Atalǵan maqsatta, ekobazarda kásipkerler, týrıster, ónim óndirýshilermen jáne sheteldermen baılanys ornatý úshin arnaıy «Keńse» ashylyp, onda zańgerler, aýdıtorlar, mamandar, kásipkerler jumys jasaıtyn bolady. Keńsede álemdik naryqqa turaqty túrde monıtorıng júrgizilip, taýar óndirýshilerge, taýardy satyp alýshylarǵa, sonyń ishinde sheteldik satyp alýshylarǵa tıisti keńester beriledi jáne shetelderge taýarlardy eksporttaý, ónimderdi jetkizý máseleleri boıynsha kelisim-shartqa otyrý syndy prosedýralar júrgiziledi. Sonymen qosa, týrıster de ózderin qyzyqtyratyn máseleleri boıynsha tıisti aqparattar ala alady.
Ekobazarda tek et ónimderi emes, azyq-túlik taýarlarynyń barlyq túrleri bolady.
Ásirese, Túrkistan óńiriniń keptirilgen jemisteri árkez elimizde joǵary baǵalanyp, erekshe suranysqa ıe bolyp keledi. Sondyqtan, bul bazarda tamaq ónerkásibinde keń qoldanysqa ıe keptirilgen jemister men kókónisterdiń túr-túri satylady. О́ıtkeni, keptirilgen azyq-túlik túri mezgilaralyq jemis tapshylyǵy kezinde halyqty jemis-jıdek ónimderimen úzdiksiz jáne ýaqtyly qamtamasyz etýde qolaıly.
Ekobazardyń taǵy bir ereksheligi, munda azyq-túlikterden bólek, óndiristik taýarlardy, tipti úı jıhazdaryn da tıimdi baǵamen satyp alýǵa múmkindik týady.
Munda elimizdegi myqty taýar óndirýshilerge arnalǵan oryndar jáne saýda qatarlaryndaǵy barlyq ónimder kórmege ornatylǵandaı erekshe kórikpen, týrıster úshin kelip tamashalaýǵa yńǵaıly etip qoıylady.
Sonymen qatar, munda barlyq aýdan, qalalardyń jármeńkeleri ótip, óz ónimderin ótkizýge taptyrmas oryn bolmaq.
Barlyǵymyzǵa belgili, búginde dıqandar óz ónimderin «ekinshi, úshinshi qoldar» arqyly tym arzan baǵamen saýdalaýda, al aradaǵy alyp satýshylar ózara kelisken túrde azyq-túlik baǵasyn jasandy kóterip jatady.
Jalpy baǵany turaqtandyrý úshin óndirilgen ónimdi óndirýshiniń halyqqa tikeleı usynýyna qolaıly jaǵdaılar jasaý qajet. Sol sebepten de, Túrkistan qalasynda osyndaı aýqymdy ekobazardyń iske qosylýyn baǵany turaqtandyrýǵa jáne azyq-túlik qaýipsizdigin qamtamasyz etýge úlesi zor dep aıtýǵa bolady.
Ekobazar qalanyń maqtanyshy bolyp, turǵyndardyń turmys-tirligin de baıqatatyn halyq eń kóp shoǵyrlanǵan tamasha orynnyń biri bolady dep kútilýde.
«Ekobazar» ámbebap saýda ortalyǵynda Túrkistan oblysy aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń alǵashqy jármeńkesinde Ordabasy, Otyrar, Saıram, Shardara, Keles, Báıdibek, Saryaǵash aýdandary men Arys qalasynyń 30-dan astam taýaróndirýshiniń 20 tonnadan asa ónimi shyǵaryldy.
Jalpy, Túrkistan oblysy men Túrkistan qalasy ákimidiginiń uıymdastyrýymen ótken jármeńke aıasynda ónimder 10-15 paıyz tómen baǵada satyldy. Áleýmettik mańyzy bar azyq-túlik taýarlarynyń baǵasyn turaqtandyrý maqsatynda ótken jármeńke apta saıyn jalǵasatyn bolady.
Jalpy, shyǵys halyqtarynda bazarǵa qatysty «kıeli oryn» degen túsinik bar. Bazar degen qala jurtshylyǵynyń tek saýda-sattyq emes, saýyq-saıran quratyn, demalyp, kóńil kóteretin orny bolyp keldi.
Osy oraıda, kıeli shahardyń týrıstik áleýetin arttyrý maqsatynda ekobazar qalaǵa kórik beretindeı sáýletti de sándi, tynysy keń, zańǵar bıik bolyp salynýda.
Munda balalarǵa arnalǵan oıyn-saýyq ortalyǵy, bankter, fýd-korttar, sanıtarlyq qyzmet oryndary syndy turǵyndardyń ómiri men densaýlyǵyna, eńbek etýine qolaıly oryndardyń barlyǵy bolady.
Jalpy, bul joba óńir ekonomıkasyn damytýǵa eleýli úles qosyp, jańa jumys oryndary ashylady. Sol sebepten taıaýda iske qosylǵan ekobazar yńǵaıly ári tıimdi kópfýnksıonaldy saýda orny bolǵaly tur.
