Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi tujyrymdama týraly
Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi tujyrymdama týraly
Álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýdi qamtamasyz etý maqsatynda qaýly etemin:
1. Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi tujyrymdama (budan ári – Tujyrymdama) bekitilsin.
2. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti, Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdentine tikeleı baǵynatyn jáne esep beretin memlekettik organdar, oblystardyń, Astana jáne Almaty qalalarynyń ákimderi:
1) óz qyzmetinde Tujyrymdamany basshylyqqa alsyn jáne ony iske asyrý jóninde qajetti sharalar qabyldasyn;
2) memlekettik josparlaý júıesiniń qabyldanatyn qujattarynyń Tujyrymdamamen úılesýin qamtamasyz etsin.
3. Osy Jarlyqtyń oryndalýyn baqylaý Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiligine júktelsin.
4. Osy Jarlyq qol qoıylǵan kúninen bastap qoldanysqa engiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti
N.NAZARBAEV.
Astana, Aqorda, 2014 jylǵy 17 qańtar. №732
-----------------------------------------------
«Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi tujyrymdama týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2014 jylǵy 17 qańtardaǵy №732 Jarlyǵyna
TÚSINDIRME
Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi tujyrymdama Memleket basshysynyń 2012 jylǵy 14 jeltoqsandaǵy «Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Qazaqstan halqyna Joldaýyn jáne Memleket basshysynyń 2013 jylǵy 10-11 qyrkúıekte ótkizilgen Damýshy naryqtardyń eýrazııalyq forýmynyń qorytyndylary boıynsha tapsyrmalaryn iske asyrý maqsatynda ázirlengen.
Tujyrymdama 2050 jylǵa qaraı álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirý maqsatynda elde áleýmettik, ekonomıkalyq jáne ınstıtýttyq ortany birtindep jetildirý úshin negiz qalaıdy.
Tujyrymdama Qazaqstan Respýblıkasynyń aǵymdaǵy jaǵdaıyn taldaýdy, uzaq merzimdi jahandyq trendterdiń, syn-qaterler men múmkindikter sıpattamasyn, eldiń 2050 jylǵy paıymyn, strategııalyq damý baǵyttaryn jáne Tujyrymdamany iske asyrý tetikterin qamtıdy.
Qazaqstannyń 2050 jylǵa deıin uzaqmerzimdi damýynyń negizgi strategııalyq basymdyqtary:
1) adamı kapıtaldy damytý;
2) ınstıtýttyq ortany jetildirý;
3) ǵylymdy qajetsinetin ekonomıka salalaryn damytý;
4) ǵylymdy qajetsinetin ınfraqurylymdy jedel qalyptastyrý;
5) álemdik jáne óńirlik ekonomıkaǵa ıntegrasııany tereńdetý bolyp tabylady.
Eldiń adamı kapıtaly ekonomıkany jańǵyrtýdyń jáne ǵylymdy qajetsinetin damý modelin qalyptastyrýdyń basty qozǵaýshy kúshine aınalmaq. Halyqtyń joǵary tabıǵı ósimin qamtamasyz etetin durys demografııalyq ahýal Qazaqstannyń básekege qabiletti artyqshylyǵy bolady. Qazaqstan joǵary ǵylymı jáne shyǵarmashylyq áleýetke, joǵary bilikti jáne kásibı eńbek resýrstaryna ıe bolmaq. Osynyń bári bilim berý, ǵylym jáne mádenıet salalaryn, áleýmettik qorǵaý júıesin, densaýlyq saqtaý salasyn damytý arqyly adamnyń ózin-ózi kórsetýi, shyǵarmashylyq damýy men ónimdiligi joǵary eńbek etýi úshin múmkindikterdi keńeıtýdi kózdeıdi.
Qazaqstanda ınstıtýttyq ortany jetildirý jeke bastamany damytý úshin jaǵdaı jasaýǵa, sybaılas jemqorlyqtyń tómen deńgeıin qamtamasyz etýge jáne ekonomıkalyq ári saıası ózgeristerdiń úılesimdi qabysýyna baǵyttalatyn bolady.
Ǵylymdy qajetsinetin ekonomıka qurýǵa óndirýshi jáne óńdeýshi ónerkásiptiń básekege qabilettiligin arttyrý, kórsetiletin qyzmetter aıasyn keńeıtý, sondaı-aq óndiristiń joǵary tehnologııalyq jańa salalaryn birtindep damytý arqyly qol jetkiziletin bolady. Bul rette óńdeýshi ónerkásipti jedel damytýǵa basty nazar aýdarý kózdelýde.
Infraqurylymdy jańǵyrtý jańa tehnologııalardy jasaý men meńgerý salasynda kásipkerlerdiń, ınvestorlardyń táýekelderi men shyǵyndaryn barynsha azaıtýǵa, sondaı-aq ony neǵurlym damyǵan elderdiń deńgeıine jaqyndata otyryp, halyqtyń ómir súrý sapasyn arttyrýǵa múmkindik beredi.
Qazaqstanda «jasyl ekonomıkaǵa» kóshý boıynsha ornyqty damýdyń, ǵylymı-zertteý ázirlemeleriniń ınnovasııalar men kásipkerlikti damytýdyń ortalyqtaryna aınalatyn álemdik deńgeıdegi aglomerasııalar qalyptastyrylatyn bolady. Olar joǵary sapaly bilim berý, aqparattyq jáne kólik qyzmetterin usyný, básekelestikti arttyrý, sheteldik ınvestorlar úshin tartymdy jaǵdaı jasaý esebinen adamı kapıtaldy damytýdy jáne tıimdi paıdalanýdy qamtamasyz etedi.
Búgingi tańda damyǵan elder ashyqtyq pen halyqaralyq qatynastar júıesine ıntegrasııalanýdyń joǵary dárejesin kórsetip otyr. Jahandyq básekelestik jaǵdaıynda Qazaqstan belsendi ıntegrasııalyq saıasat júrgizýi qajet. Bul rette onyń ekonomıkalyq aspektisi halyqaralyq qaýipsizdikti qamtamasyz etý men kóshi-qondy retteý máselelerinen bólek qarala almaıdy.
Qazaqstannyń álemniń eń damyǵan 30 memleketiniń qataryna kirýi jónindegi joǵaryda atalǵan baǵyttardy iske asyrý úshin eldiń uzaqmerzimdi damýynyń mynadaı basty kórsetkishteri aıqyndalǵan.
Esepteýler boıynsha 2050 jylǵa qaraı álemdik ekonomıka qalypty ósken jaǵdaıda Qazaqstanda jan basyna shaqqanda IJО́ 12 myńnan 60 myń AQSh dollaryna deıin (satyp alý qabiletiniń parıteti boıynsha túzetilýmen 2005 jylǵy baǵalarmen) ósedi. Bul úshin 4,3% deńgeıinde ortasha jyldyq ósý qarqynyna qol jetkizý qajet.
Qolaıly ekonomıkalyq konıýnktýra saqtalǵan jaǵdaıda Qazaqstanda jan basyna shaqqanda IJО́ 70 myń AQSh dollarynan asady. Bul rette, IJО́-niń ortasha jyldyq ósýi 5,5%-dy quraıdy.
Ekonomıkadaǵy qurylymdyq ózgerister IJО́ qurylymyndaǵy munaı emes eksporttyń úlesin 32%-dan 70%-ǵa deıin ulǵaıtý úshin jaǵdaı jasaıdy, bul ekonomıkanyń shıkizat taýarlary baǵasynyń qubylýyna táýeldiligin tómendetýge jáne makroekonomıkalyq turaqtylyqty qamtamasyz etýge múmkindik beredi.
Eldiń ekonomıkalyq damýynda shaǵyn jáne orta bıznes basty ról atqaratyn bolady. Infraqurylymdy jańǵyrtý jáne adamı kapıtalǵa ınvestısııalardy ulǵaıtý, bıznesti júrgizý úshin qolaıly jaǵdaılar jasaý IJО́ qurylymyndaǵy ShOB úlesin 50 %-ǵa deıin ulǵaıtýǵa múmkindik beredi.
Ál-aýqattyń artýymen, salamatty ómir súrý saltyn nyǵaıtýmen jáne medısınany damytýmen halyqtyń boljaldy ómir súrý uzaqtyǵy 2050 jylǵa qaraı 80 jasqa deıin ulǵaıady.
Qazaqstandyqtardyń básekege qabilettilik deńgeıin arttyrýǵa bilim berý júıesine úshtildilik qaǵıdatyn engizý yqpal etedi. 2050 jylǵa qaraı respýblıkanyń barlyq azamattary qazaq, orys jáne aǵylshyn tilderin meńgeretin bolady.
Innovasııalyq belsendilikti arttyrý maqsatynda ǵylymı-zertteý jáne tájirıbelik-konstrýktorlyq ázirlemelerge arnalǵan ishki shyǵyndardy IJО́-den 0,2%-dan 3%-ǵa deıin ulǵaıtý kózdelýde.
Osy Tujyrymdamany iske asyrý qoldanystaǵy jáne josparlanatyn strategııalyq baǵdarlamalyq qujattar, sondaı-aq tıisti ózgerister men tolyqtyrýlar engizýdi talap etetin zańnamalyq jáne normatıvtik quqyqtyq aktiler arqyly júzege asyrylatyn bolady.
Tujyrymdamany iske asyrý nátıjesinde Qazaqstan álemniń eń damyǵan memleketteriniń 30-dyǵyna kiredi jáne halqynyń ál-aýqat deńgeıi joǵary ári onyń qurylymynda orta toptyń úlesi basym elge aınaldy.
Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń
Áleýmettik-ekonomıkalyq monıtorıng bólimi.
