«EvrazKaspıanStal» jańǵyrý jolynda
Qostanaıda «EvrazKaspıanStal» kásipornyn barlyǵy da biledi. Sebebi, ekonomıkanyń, áleýmettik salanyń qarqyndy damýyna baılanysty qurylys ta jıi salynatyn boldy. Al armatýrasyz iri qurylystar boı kótermeıdi. Elimizdiń óz aımaǵyn aıtpaǵanda, temir jentegin shyǵaratyn álemdegi eń iri ken ornynyń biri Sokolov-Sarybaı ken óndirý birlestigi Qostanaıda bola tura, oblys qurylysqa qajetti somtemirdi syrttan satyp alatyn. «Kisideginiń kilti – aspanda» degen, suraǵan saıyn qymbattata túsedi. Alaıda temirdiń ústinde otyrmyz degenmen, istiń naqty bolýy aıtýǵa ǵana ońaı eken.
Temir keni men somtemirdiń arasyn jalǵastyrý orasan úlken jumystardyń úlesi eken. Naryqtyń tamyrshysy bola bilgende ǵana damýdyń joly da arnasyn taýyp aqqan sýdaı ashyla túsetin kórinedi. О́tken jyldyń 20 jeltoqsanynda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń qatysýymen ótken jalpyulttyq telekópirde Qostanaıda bolat ılek kásipornynyń paıdalanýǵa berilgenine búkil el kýá boldy. Zaýyttyń uzyndyǵy atshaptyrym sehtary alyptyń adymyn, tulǵasyn bildirgendeı.
– Kásiporyn 300 adamdy jumyspen qamtıdy. Jumys úrdisi kúrdeli kásiporynnyń qurylysy da ońaı bolǵan joq, onda ınjenerlik nusqaýlardyń barlyǵy da qatań saqtaldy. Al jumysshylar osy mamandyq boıynsha daıyndyqtan ótti, – deıdi kásiporynnyń atqarýshy dırektory Sergeı Sotnıkov.
Qostanaı oblysynda údemeli ındýstrııalyq-ınvestısııalyq baǵdarlama sheńberinde ómirge joldama alyp, el ıgiligine jaraǵan jobalar barshylyq. Solardyń ishindegi biregeıi osy «EvrazKaspıanStal» zaýyty der edik. Ol – «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasynyń da alǵashqy baǵytyna qatysqan jobanyń biri. Bul usaq sortty bolat ılek stany jylyna 450 myń tonna qurylys armatýrasyn óndiredi.

Qatar jatqan el bolǵandyqtan, ómirge kerek-jaraǵymyz da uqsas. Qashannan qazaqtyń aýylymen derevnıasy aralas jatqan Reseımen shekarany bekitip alsaq ta, alys-beristen, barys-kelisten kende bolyp otyrǵanymyz joq. «Barmasań, kelmeseń, jat bolarsyń» degen. Qurylys shekaranyń bergi betinde de, arǵy betinde de júredi. Sapaly, arzan qurylys materıaly eki jaqqa da kerek. Sondyqtan Reseıdiń EVRAZ ken-metallýrgııalyq kompanııasy men qazaqstandyq Caspian Group holdıngi osy alyp zaýytty salýdy birigip qolǵa aldy. «Qazaqstannyń Damý banki» osy biregeı jobany qarjylandyrýǵa sheshim jasaǵan bolatyn. Mine, 2011 jyly bastalǵan is úsh jylǵa jeter-jetpes ýaqytta eldiń ıgiligine jarap úlgerdi. Qurylys materıaldaryn óndirýde moıny ozyq Italııa, Qytaı, Ýkraına, Reseıden qural-jabdyqtar ákelindi.
– Qazir zaýytta quraldardy, agregattardy iske qosý jumystary júrip jatyr. Jobada kórsetilgen 450 myń tonna kórsetkish birden júzege aspaıtyny túsinikti bolar. Úırený, qural-jabdyqtardyń jumys isteý qýatyn meńgerý jumystary ýaqytty qajet etedi. Sondyqtan bıyl zaýyt 150 myń tonna somtemir shyǵarady. Keler jyldan bastap, tolyq qýattylyqta ónim berýge qol jetkizetin bolamyz, – deıdi zaýyttyń atqarýshy dırektory Sergeı Nıkolaevıch.
О́ndiristiń negizgi shıkizaty «EvrazHoldıng» kompanııasyna qarasty Novokýznesk Batys-Sibir metallýrgııalyq kombınatynan jetkiziledi. «EvrazKaspıanStal» zaýytynda jaqyn ýaqytta «A-500 SP» klasty somtemirdiń túri shyǵarylatyn bolady. Ozyq tehnologııa arqyly bolattyń pishinin bulaı ózgertý temir-beton qurylymynyń myqtylyǵyn 25 paıyzǵa deıin ósiredi jáne temir-betonnyń ár tekshe metrine 15 paıyz metall únemdeýge múmkindik beredi.
Jaqsy is jalqy bolmaıdy eken. Elimizdiń ındýstrııalandyrý kartasy sheńberinde Qostanaıda 5 ınvestısııalyq joba tańdap alynǵan edi. Sonyń ekeýi «EvrazKaspıanStal» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń bolat ılek zaýyty men «BK Stroı» qurylys kompanııasynyń temir-beton óndiretin zaýyty ótken jyly paıdalanýǵa berildi. Qostanaıda qonys toıyn kóbeıtip otyrǵan «BK Stroı» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi temir-beton qurylymyna salatyn somtemirdi alystan izdemeıdi, ol úshin Reseı aspaıdy, qasynda, bir qalada turǵan «EvrazKaspıanStal» zaýytynan jetkize qoıady. Sonymen qatar, bolat ılek zaýyty Qazaqstannyń qurylysqa eń qajetti materıal jónindegi ishki naryǵyn qanaǵattandyrady. Eń bastysy, Qazaqstannyń qurylys ındýstrııa salasyndaǵy Reseı jáne Ýkraına ımportyna táýeldiligin tómendetýge kómektesedi.
Mamandardyń boljamy boıynsha, qostanaılyq somtemirdiń keminde jartysy Reseı naryǵy úshin eksportqa shyǵarylmaq. Qostanaıda boı kótergen alyptyń oblystaǵy áleýmettik salanyń kórkeıýine máýeli taldaı kóleńkesi túseri taǵy anyq.
Názıra JÁRIMBETOVA,
«Egemen Qazaqstan».
QOSTANAI.