Jalǵyz júlde Jámılanyń enshisinde
Áıelder kúresinen ótken alty salmaq dárejesi boıynsha básekelerde kimderdiń jeńis tuǵyryna kóterilgeni jaıynda biz buǵan deıin egjeı-tegjeıli baıandadyq. Skandınavııa túbegine sapar shekken Qazaqstan qurama komandasy músheleri arasynan Jámıla Baqbergenova ǵana el senimin aqtady. Qalǵandary jarty jolǵa da jetpedi. «Djordal Amfı» kesheninde tóselgen bozkilemde Fransııa men Túrkııa balýandarynan basym túsken Baqbergenova fınalda japonııalyq Masako Fýrýıtımen aıqasty. Kúnshyǵys eliniń ókili – jasóspirimder men jastar býyny arasyndaǵy dúnıejúzilik dodalarda san márte daralanyp, 23 jasqa deıingi burymdyldardyń álem birinshiliginde bas júldeni jáne áıelder arasynda qola medaldi oljalaǵan óte myqty sportshy. Onyń ústine, qos sportshynyń joly osyǵan deıin eki márte qıysyp, eki retinde Masakonyń mereıi ústem bolǵan eken.
Jasyratyny joq, sol keshte qazaq jankúıerleri Jámıladan eren erlik kútti. Barlyǵymyz da tórtkúl dúnıeniń teńdessizderi jınalǵan jarystyń altyn tuǵyrynda Alashtyń arýy marqaıyp tursa ǵoı dep armandadyq. Alaıda Masakonyń myqtylyǵyn moıyndamasqa esh laj joq. Ol jaqsy bir ádis jasaı almaǵanymen, kózdegen maqsatyna qol jetkizdi. Nátıjesinde, ol jeńimpaz atansa, Jámıla kúmis medaldi qanaǵat tutty.
Jalpy áıelder kúresinen ótken álem chempıonattarynda Qazaqstan quramasy 4 kúmis jáne 7 qola medaldi ıelendi. Ázirge qorjynymyzda birde-bir bas júlde joq. Jáne de kúmis medaldi moıyndarynda jarqyratqan balýandardyń barlyǵy da syrttan kelgen legıonerler ekenin aıta ketýge tıispiz. Máselen, 2007 jáne 2010 jyldary fınalda beldesken Elena Shalygına bizdiń elge Reseıdiń Kemerovo oblysynan qonys aýdaryp keldi. 2008 jyly sol mejeden kóringen Juldyz Eshimova – Qyrǵyzstannyń Talas óńiriniń týmasy. 2012 jyly ekinshi orynǵa taban tiregen Gıýzel Manıýrova Mordovııada dúnıege keldi. Al Norvegııanyń astanasyndaǵy jaǵdaı múlde ózgeshe. Bul jerde ózimizdiń tól túlegimiz, qarapaıym ǵana qazaqtyń qyzy fınaldyq saıysta óner kórsetý qurmetine bólendi. Buıyrǵany – kúmis medal. Iá, osy jetistiktiń ózi-aq Jamılıa Baqbergenovanyń tarıhta qalatyndaı is tyndyrý úshin jetkilikti boldy.
Qyrǵyz qyzdary – úshinshi orynda!
Áıelder kúresiniń jalpykomandalyq esebinde Japonııa quramasy jeke-dara kósh bastady. Kúnshyǵys eliniń sulýlary 4 altyn, 3 kúmis jáne 2 qolany oljalady. Ekinshi orynda – AQSh. Amerıkanyń arýlary 2 altyn, 2 kúmis jáne 3 qolany ıelendi. Kósh basyndaǵy qos komandanyń osyndaı tolaǵaı tabysyna eshkim tańdana qoıǵan joq. Sebebi aıtýly memleketterde bul sport túriniń damýyna barlyq jaǵdaı jasalǵan. Sonyń arqasynda japondar men amerıkalyqtar únemi úzdikter qatarynan kórinýde. Al úshinshi satyǵa jaıǵasqan Qyrǵyzstan quramasynan dál osyndaı qarqyn kútkender kemde-kem shyǵar. Osyǵan deıingi álem chempıonattarynda nebári qos júlde alǵan kórshilerimiz bul joly úsh ret jeńis tuǵyryna kóterildi. Oslo tórinde Qyrǵyz eliniń ánurany eki márte shyrqalǵanda «Qazaq qyzdary arasynan Aısulý men Meıirimdeı bir myqtynyń shyqpaǵany-aı» dep ishteı kúbirlegenimizdi nesine jasyraıyq. Oǵan Aıperiniń qola medalin qosyńyz. Rasynda da, esimderi joǵaryda atalǵan burymdyldardyń attaryna zattary saı eken...
Tórtinshi orynǵa Moldova taban tiredi. Bul nátıjeni «Sensasııa!» dep baǵalasaq, eshkim aıypqa buıyra qoımas. О́ıtkeni buǵan deıingi dúnıejúzilik dodalardyń barlyǵynan moldovalyqtardyń qorjyny bos bolǵan. Al bul joly qart qurlyqtyń ońtústik-shyǵysynda ornalasqan shaǵyn ǵana eldiń ókilderi bir altyn men bir kúmis medaldi ıemdendi. Keremet qoı! Úzdik bestikti Bolgarııa qorytyndylady. Balqan túbeginen kelgen balýandar eline bas júldeniń bireýin alyp ketti.
Eger medaldar sapasy men sanyn esepke alsaq, jalqy kúmisti qanaǵat tutqan Qazaqstan quramasy Estonııamen birge segizinshi jáne toǵyzynshy oryndardy ózara bólisti. Joǵaryda atalǵan komandalardan bólek, tek Germanııa
(1 kúmis-1 qola) men Úndistan (1 kúmis+1 qola) aldymyzdy orady. Al Mońǵolııa
(4 qola), Reseı (2 qola), Ýkraına, Mysyr, Kanada, Polsha, Shvesııa jáne Túrkııa (árqaısynda 1 qoladan) kelesi oryndarǵa jaıǵasty. Osy jarysta barlyǵy 17 memlekettiń ókilderine júldeli oryndar buıyrdy.
«Klassıkter» de senim údesinen shyǵa almady
Grek-rım kúresi sheberleri arasyndaǵy jarystyń alǵashqy kúni tórt salmaq dárejesi boıynsha básekeler ótti. Biraq bul joly da balýandarymyz senim údesinen shyǵa almady. Qaharman Qısmetov (72 kılo), Temirlan Shadýkaev (77 kılo) jáne Maqsat Erejepov (82 kılo) tusaýkeser kezdesýlerinde jeńilistiń kermek dámin tatty. Qaharman Eýropa birinshiliginiń qola júldegeri, lıtvalyq Krıstýpas Shleıvaǵa (1:10), Temirlan Olımpıada men álemniń eki dúrkin chempıony reseılik Roman Vlasovqa (0:11) jáne Maqsat álem chempıonatynyń kúmis júldegeri shvesııalyq Aleks Kessıdıske (3:9) ese jiberdi.
Qorlan Jaqansha (55 kılo) alǵashqy aınalymda biraz jyldan beri Brazılııanyń týy astynda óner kórsetip júrgen qandasymyz Marat Ǵarıpovpen kúsh synasty. Bul tartys 9:0 esebimen Qorlannyń paıdasynan sheshildi. Biraq kelesi kezdesýde Eýropa chempıony, Álem kýbogynyń ıegeri reseılik Emın Sefershaev qazaq balýanyn (1:5) san soqtyryp ketti. Sóıtip, bizdiń balýandarǵa ózderi ese jibergen qarsylastarynyń tileýin tileýden basqa amaly qalmady. Eger olar aqtyq synǵa deıin alqynbaı jetse, jerlesterimizge jarysty odan ári jalǵastyrýǵa múmkindik týyndaıdy. Biraq «ózgege qaraǵan kúniń qursyn» demekshi, Qısmetov pen Erejepovti tize búktirgen jigitterdiń ózderi de ile-shala jeńilistiń kermek dámin tatty. Al Jaqansha men Shadýkaevqa jubanysh kezdesýler ótkizýne jol ashyldy. Alaıda bizdiń jigitter odan eshteńe óndire almady. Ekeýi de óz qarsylastarynan oısyraı utyldy.
Kelesi kúni jaǵdaıymyz odan da múshkil boldy. Aıdos Sultanǵalı (60 kılo) ázerbaıjandyq Murad Mamedovten, Erulan Ysqaqov (97 kılo) grýzııalyq Georgıı Melııadan jáne Álimhan Syzdyqov norvegııalyq Oskar Marvıkten (130 kılo) jeńildi. Bári de tusaýkeser básekede súrindi. Aralarynda janyn salyp aıqasqan eshkimdi kórmedik. Tipti qandastarymyzdyń boıynan jeńiske degen qarapaıym ǵana qulshynysty kóre almadyq.
Sońǵy úmit senbi kúni boz kilemge shyqqan úsh oǵlanda edi. Olardyń barlyǵy da dúbirli dúrmekterde ábden ysylǵan saqa sportshylar. Máselen, Almat Kebisbaev (67 kılo) tórt birdeı álem chempıonatynda júldeli oryndardy ıelenip, eki birdeı Olımpııa oıyndaryna qatysty. Sultan Ásetuly (63 kılo) men Nursultan Tursynovtyń (87 kılo) Azııa chempıony degen ataqtary bar. Sonymen qatar Nursultan taıaýda ǵana Tokıo Olımpıadasynda óner kórsetti.
Osy úshtiktiń arasynan Kebisbaev sýyrylyp shyqty. Bastapqy básekede belorýssııalyq Maksım Negodanyń (9:0) tas-talqanyn shyǵarsa, ile-shala Martın Toresenniń (9:6) ýysynan jeńisti julyp áketti. Bul balýandardyń ekeýi de byltyr Eýropa chempıony atanǵan. Jartylaı fınalda Almat Álem kýbogynyń ıegeri, qurlyq birinshiliginiń qola júldegeri reseılik Nazır Abdýllaevpen aıqasty. Bul tartys 5:10 esebimen qarsylasynyń paıdasyna sheshildi. Keshe qazaq jigiti qola medal úshin talasty. Sondaı-aq Sultan jubanysh kezdesýlerine qatysty. Alǵashqy aınalymda ol grýzııalyq Lerı Abýladzeden (4:5) aılasyn asyra almady. Esesine qarsylasy fınalǵa shyqty. Al Nursultan ýkraınalyq Iýrıı Shkrıýbany (10:0) jeńgenimen, Ishtvan Takahsten (1:3) tize búkti. Sóıtip, ol kórermender qataryna qosyldy.
Almat úmitti aqtady
Barsha qazaqstandyq jankúıer álem chempıonatynyń sońǵy kúnin taǵatsyzdana kútti. Bar úmit Almat pen Sultanda edi. Eń bolmaǵanada osy eki balýanymyzdyń biri júlde alsa dep tiledik. Alaıda Sultan Ásetuly óz múmkindigin utymdy paıdalana almady. Ol jubanysh beldesýinde japonııalyq Kensýke Shımızýge jol berip, qalyń toptyń arasynda qalyp qoıdy. Esesine Almat Kebisbaev qola medal úshin tartysta naǵyz er jigitke tán minez kórsetip, kúlli Alash jurtynyń alǵysyna bólendi. Beldesý barysynda túrkııalyq Mýrad Fırkattan 0:3 esebimen utylyp jatqanyna qaramastan, sheshýshi tusta bar kúshin sarp etken qandasymyz óziniń súıikti «pıton» ádisin sátti qoldanyp, kózdegen maqsatyna qol jetkizdi. Nátıjesinde, 7:4 esebimen jeńiske jetken Almat qola medaldi moınynda jarqyratty.
