Bilim • 19 Qazan, 2021

Mazmun men sapaǵa mán berilse

68 ret kórsetildi

Qazir HHI ǵasyr – bilimniń zamany. Bilimsiz eshqaıda bara almaımyz. Sondyqtan bilim sapasyn jaqsartý maqsatynda kóptegen ózgeris jasalýda. Sonyń biri – bilim berý platformalarynyń elimizdiń ekonomıkalyq damýyna da tıgizer áseri mol. Qazaqstanda jekemenshik ondaǵan bilim berý platformalary bar. Biraq onyń kópshiligi kórshiles reseılik plat­formalardan materıaldardyń túrli nus­­qalaryn sol kúıi alyp, ataýyn ǵana ózgerte salǵan jobalar.

Ony kó­rip te, bilip te júrmiz. Eli­miz­degi bi­lim ala­tyn oqýshylar úshin onlaın bi­lim beretin ońtaıly sheshimderdi qaras­­tyrǵan platformalar sanaýly. So­nyń biri – qazaqstandyq Daryn.Online platformasy. Joba maqsaty – ýaqyt pen qashyqtyqqa táýelsiz úzdik bilim platformasyn kópshilikke usyný. Qazaq­standaǵy óz salasy boıynsha eńbegi kó­ringen bilikti ustazdardy jınap, beı­nesabaqtar túsirildi. Kez kelgen pánniń ishindegi taqyrypty oqýshyǵa 5-7 mınýt aralyǵynda jetik túsindiredi. 2019 jyly Bilim jáne ǵylym mınıstrliginiń mamandary mektepterge onlaın bilim alýǵa bolatyn platformalardyń biri retinde tańdady. Joba karantın keze­ńinde tolyq aqysyz rejimde kópshiliktiń ıgiligine usynyldy. Alaıda qazirgi ýaqytta bul platformalar aqyly túrde qyzmet kórse­tedi. Sonyń saldarynan, birinshiden, qol­danýshy oqýshylar, mu­­ǵa­limder sırek paıdalanýda. Bul bilim berýshi mekemege de baılanysty, sebebi kelisimshartqa qol qoıylmasa be­rilgen múmkinshilikter bilim alýshylar men ustazdarǵa qoljetimdi bola bermeıdi. Ekinshi jaǵynan, eńbekti baǵa­laý da mańyzdy. Qansha degenmen, Qazaq­stannyń ár aımaǵyndaǵy bilikti usta­z­darmen baılanys jasap, oflaın bilim alýǵa múmkindik berilip, tabysqa jetip te jatyr.

Platformanyń barlyq pán boıyn­sha slaıdy, vıdeosabaqtary, sabaq josparlary, BJB, TJB, shyǵarmashy­lyq vırtýaldy tapsyrmalary jáne t.b. resýrs­tary bar. Bilim qory úlken. 2021 jyly joba qarqyndy damı kele Daryn Teacher men Daryn Tutor platformalary da iske qosyldy. Qoldaný múmkinshilikteri artty. Platformada elimizdegi kez kelgen ustaz repetıtor retinde tirkelip jumys isteı alady. Árı­ne, jumys barysy arnaıy sharttarǵa sáıkes bolýy qajet.

Sońǵy jyldary bilim platformalary men saıttarynda aqyly kýrstar, olımpıadalar, dıplom, aqyly sertıfıkattar alý múmkindikteri kóbeıdi. Bul bir jaǵynan tájirıbe almasýǵa paıdaly, ekinshi jaǵynan bilimniń sapasyzdanýyna alyp keledi, ıaǵnı biliktilikti rastaıtyn qujattardyń qoljetimdi bo­lýy artýda. Muǵalimder attestattaýdan ótýi úshin portfolıoǵa sertıfıkattar jınap, keıinnen ol qujattardyń da jaramaıtyndyǵy anyqtaldy. Biraq tıisti organdar ony da basty nazar­ǵa aldy. 2021 jyldan bastap oqý jylyna arnaıy kásibı damý saıystary, oqýshylardyń zaman talabyna saı qa­lyptasýyna arnal­ǵan mınıstrlikpen bekitilgen saıttar, sa­ıystar, bilim platformalary men ortalary bar. Memleket sıfrlandyrýǵa kó­shý maqsatyn da ózi usynyp otyr.

Onlaın platforma – qajet dúnıe. Degenmen, qoldanystaǵy platfor­ma­lar­dyń kemshilik tustary da jeterlik. Qazir bárimiz sıfrly ortalar men qu­ryl­ǵylarǵa táýeldimiz. Qazaqstandyq na­ryqta bilim platformalary óte az. My­saly, BilimLand platformasynyń maz­munyna keletin bolsaq, resýrstyq qory tym az jáne jańartylǵan bilim mazmuny boıynsha tolyqtaı barlyq pánder boıynsha ózgertilmeı eski kontentpen berilgendikten, oqý úderisinde keń kólemde qoldanýǵa múmkindik bere bermeıdi. Sondyqtan, resýrstardy ja­ńartyp otyrý óte mańyzdy. Bilim alý jáne bilim berý negizinde bul plat­formalar­ǵa qyzyǵýshylyqtaryn arttyrý maqsa­tyn­da bir mezetke jappaı qoljetimdi bo­lý úshin múmkindiginshe tegin jazylym bolǵany abzal. Serverlerdiń tehnıka­lyq múmkindigin keńeıtý men sapaly vıdeo kontentter, resýrstardy tolyqtyryp jańartyp otyrý qajet. Mundaı plat­formalardyń zaman talabyna saı damýy, paıdaly, qoljetimdi bolýy siz ben bizdiń qolymyzda. Pánge baılanys­ty aqparattardy platformalarǵa engizý barysynda keıbir kirikken sózderdi týra maǵynada aýdarmaı, qazaq tilinde maǵynaly, saýatty jetkizýge kóp kóńil aýdarý qajet. Bolashaq urpaqtyń ana tilinde kez kelgen pándi erkin oıymen maǵynaly ári saýatty jetkize bilýi qajet ári mindetti. Nege oqý platformalarynyń kontentterin jańartyp otyrmasqa?! Mysaly, UBT-ǵa daıyndyq degen arnaıy bólimder ornalastyrylǵan. Daıyn testtik tapsyrmalardyń talapkerler­diń bilimin jetildirip UBT-ǵa daıyndalý­ǵa múmkinshiligi tómen. Pánder arasynda baılanys joq, qazirgi jekelegen kon­tentter jańa mazmunmen tolyqtaı en­gizilmegen. Platformany jasaýshy uıym­­dardyń jumysy sapaly, qoljetimdi bolýy úshin, mektep muǵalimderimen nege baılanysta bolmasqa?! Qazir ja­ńar­tylǵan bilim mazmuny boıynsha ja­salǵan oqýlyqtar ǵylymı baǵytqa ne­gizdelgen. Sondyqtan bilim berý plat­formalaryndaǵy bilim berý resýrs­tary ǵylymı baǵyttarǵa negizdelip jańar­tylsa deımiz. Bilim berý júıesinde so­ny­men qatar jaratylystaný-mate­ma­tıkalyq baǵytyndaǵy pánderdi aǵylshyn tilinde ótkizý qolǵa alynýda. Osy maq­sat­ta aǵylshyn tilindegi kontentterdi de platformalarǵa qosý qolǵa alynsa deımin. «Syn túzelmeı, min túzelmeıdi», «Kósh júre túzeledi» demekshi, joǵa­ryda aıtylǵan artyqshylyqtar men kem­shilikter eskerilip, oqý platfor­ma­larynyń múmkinshiligi joǵary deńgeıde bolady degen senim bildiremin.

 

Aızada ÁBDIJAPPAROVA,

Nur-Sultan qalasyndaǵy №82 «Daryn» mamandandyrylǵan lıseıi ınformatıka pániniń muǵalimi

Sońǵy jańalyqtar

Qyrǵyzstanda tynyshtyq kúni ornady

Álem • Búgin, 12:30

Koronavırýstyń jańa shtammyna ataý berildi

Koronavırýs • Búgin, 11:37

Vaksına saldyrǵandar sany artty

Koronavırýs • Búgin, 09:35

Pavlodar oblylysy «qyzyl» aımaqtan shyqty

Koronavırýs • Búgin, 09:16

905 adamnan koronavırýs anyqtaldy

Koronavırýs • Búgin, 09:08

Bek pen Aıdos jattyǵýǵa kiristi

Kásipqoı boks • Keshe

Uqsas jańalyqtar