Barlyq is-qımyl elimiz erteńin eńselendirý úshin qajet

Senat Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaevtyń tóraǵalyǵymen palatanyń kezekti jalpy otyrysy boldy. Ony palata Tóraǵasy sóz sóılep ashty. Ol áýeli ótken aptada Prezıdent Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda «Qazaqstan-2050» Strategııasy men bıylǵy Joldaýǵa qatysty memlekettik organdarǵa naqty tapsyrmalar júktegendigin erekshe atady. Osyǵan oraı Parlamenttiń aldynda jańa zańdardy qabyldaý mindeti turǵanyn qaperge saldy. – Jahandyq ekonomıka men ishki ahýalǵa syndarly taldaý jasalyp, qoǵamdy tolǵandyryp otyrǵan barlyq máselelerge jan-jaqty toqtaldy, – dedi pala­ta Tóraǵasy sózin sabaqtaı tú­sip. – Eń bastysy, Prezıdent áleý­mettik-ekonomıkalyq ór­­leý­diń jáne uzaqmerzimdi mindetterdiń tııanaqty oryndalýyn kózdeıtin keshendi sharalardy belgilep bergen. Sondyqtan da, depýtattar aldynda halyqtyń ál-aýqatyn jaqsartýǵa, kásipkerlikti damytýdy yntalandyrýǵa, qarjy sektorynyń turaqtylyǵyn arttyrýǵa, ınvestısııalyq ahýal­dy ońtaılandyrýǵa baǵyt­talǵan sharalardyń zańnamalyq negizin jetildirý mindeti tur. Senat Tóraǵasy kelesi kezekte Elbasy áleýmettik mindettemeler tolyq kóleminde saqtalatynyn málimdegenin, aǵymdaǵy jyldyń sáýirinen áleýmettik tólemder, zeınet­aqy men stýdentter stıpen­dııalarynyń kólemi ulǵaı­tylatynyn atap kórsetti. Eńbek­aqy tóleýdiń jańa modelin jasaý sheńberinde bilim berý, ǵy­lym, densaýlyq saqtaý, sport, má­de­nıet jáne áleýmettik qorǵaý salalary qyzmetkerleriniń jalaqylaryna 10 paıyz kóle­min­de aı saıynǵy qosymsha tó­lemdi qarastyrý talaby qoıy­lyp otyr, dedi Q.Toqaev. Memleket basshysy kásip­kerlikti keńinen qoldaý maq­satynda ruqsat berý júıesin túbegeıli qaıta qarap, barlyq quqyqtyq-normatıvtik akti­lerdi revızııalaý jáne mem­le­kettiń ekonomıkaǵa arala­sýyn tómendetý jóninde tapsyrma bergendigi de atap aıtyldy. Bıznestiń óńdeý ónerkásibin damytý men ındýstrııalandyrý jobalaryn qarjylandyrýǵa Ulttyq qordan 1 trıllıon teńge bólinetin bolady. Osy oraıda, Elbasy bıýdjet qarajatyn oryndy jumsaýdy qatań baqylaý jáne asa qatań qarjylyq tártip ornatý qajettigin atap kórsetti, dedi Qasym-Jomart Kemeluly. Endi ınvestısııalyq tartymdylyq deńgeıi men sheteldik ınves­torlar senimi atqarýshy bılik qyzmetin baǵalaýdyń bas­ty kórsetkishiniń biri bolady. Olaı bolsa, palata ınves­tısııalyq ahýaldyń jaqsarýyn qamtamasyz etý úshin jańa quqyqtyq negiz qalaýy tıis. Bul rette, palata Tóraǵasy otandyq agroónerkásip keshenin odan ári damytýdy, salanyń básekege qabilettiligin arttyrýdy kózdeıtin «Aýylsharýashylyq kooperasııasy týraly» zań jobasynyń ázirlenýi qajettigin tilge tıek etti. Jáne de birqatar zańdar boıynsha atqarylatyn jumystardyń naqty merzimi belgilengenin, aǵymdaǵy jylǵy respýblıkalyq bıýdjet týraly zańnyń qaıta qaralyp, ýaqyt talabyna saı tıisti túzetýler engiziletinin alǵa tartty. Bul kúrdeli mindetterdi qysqa merzim ishinde, al keıbir máselelerdi shuǵyl túrde oryndaý qajet bolady. Memleket basshysy aıqyndaǵan mańyzdy mindetterdiń minsiz oryndalýy qabyldanatyn zańdardyń sapasyna da baılanysty, dedi Q.Toqaev. Budan keıin palata zań jobalaryn qaraýǵa kiristi. Aldymen talqyǵa salynǵan «Túrkitildes memleketterdiń yntymaqtastyq keńesi Hatshylyǵynyń qarjylyq qaǵıdalary týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy qabyldandy. Kelisimdi zańnamalyq bekitý Túrki keńesi Hatshylyǵynyń qarjylyq-sharýashylyq qyzmetin júrgizý úshin negiz bolady. Atalǵan qujatqa 2012 jyly Bishkek qalasynda qol qoıylǵan. Kelisim Hatshylyqtyń qarjylyq kózderin aıqyndap, qalyptastyrý men atqarý tártibin retteıdi. Sonymen qatar, «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine ekinshi deńgeıdegi bankterdi qaıta uıymdastyrý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy jan-jaqty qaraldy. Zań jobasyna Senat tarapynan birqatar túzetýler engizilgendikten, ol Májiliske qaıtaryldy. Zań jobasy ekinshi deńgeıdegi bankterdi qaıta uıymdastyrý jáne olardyń aksııalaryn ıelikten shyǵarý máselesin jetildirýge baǵyttalǵan. Ekonomıka jáne bıýdjettik josparlaý mınıstri Erbolat Dosaevtyń sózine qaraǵanda, engizilgen ózgeristerge sáıkes, qosylý túrindegi qaıta uıymdastyrý kezinde basqa bank aksııalaryn satyp alýǵa shekteýdi alyp tastaý, banktik, holdıngtik nemese iri qatysýshysy mártebesin ońtaılandyrý usynylyp otyr. Al bankterdiń birigýi boıynsha qatysýshylardyń biriniń aksııalary kepilde, tyıym salýda bolǵan jaǵdaıda, emıtentterdiń qaıta uıymdastyrýdaǵy kepilzatyn aýystyrýǵa tyıym salý tetikteri qarastyrylady. Sondaı-aq, keshegi otyrysta palatanyń Tabıǵatty paıdalaný jáne aýyldyq aýmaqtardy damytý turaqty komıtetiniń ataýy ózgertildi. Endi komıtet «Agrarlyq máseleler, tabıǵatty paıdalaný jáne aýyldyq aýmaqtardy damytý komıteti» degen ataýǵa ıe boldy. Komıtet tóraǵasy Sergeı Kýlagın elimizdiń agroónerkásip kesheni máselelerimen aınalysatyn Senattyń turaqty komıtet ataýyn ózgertý oryndy dep sanaıtyndyǵyn málimdedi. Asqar TURAPBAIULY, «Egemen Qazaqstan».