Elbasy • 25 Qarasha, 2021

Elbasy jastarǵa «Memlekettiktiń jeti tuǵyryn» usyndy

1204 ret
kórsetildi
8 mın
oqý úshin

Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev «Nur Otan» partııasy Saıası keńesiniń keńeıtilgen otyrysynda sóz sóılep, «Memlekettiktiń jeti tuǵyryn» usyndy, dep habarlaıdy Egemen.kz.

Elbasy jastarǵa «Memlekettiktiń jeti tuǵyryn» usyndy

Qurmetti qazaqstandyqtar! Biz Táýelsizdiktiń 30 jyldyǵyn eleýli jetistikterge qol jetkizip, toılaımyz. Biz kúshti jáne tabysty memleket qurdyq; birtutas jáne toptastyrylǵan qoǵam qalyptasty.

Naryqtyq reformalardy dáıekti túrde júrgizý tıimdi jáne turaqty ekonomıkalyq júıeni qurýǵa múmkindik berdi. Eń bastysy, biz ata-babalarymyzdyń qasıetti armany – Táýelsizdigimizdi jarııalap, memlekettigimizdi túletip, nyǵaıttyq.

Biz táýelsiz Qazaqstannyń halyqaralyq qaýymdastyq arasynda laıyqty oryn alatyn orynǵa qol jetkizdik. Ult birligi men tutastyǵy – Qazaqstannyń keleshekte órkendeýi men órkendeýiniń kepili. Sońǵy otyz jylda toǵyz jarym mıllıonnan astam bala dúnıege keldi. Bul ozyq maqsatty, joǵary bilimdi, ozyq oıly jańa urpaq.

Bul urpaqtyń tarıhı muraty – memlekettigimizdi saqtaý jáne «Máńgilik el» ulttyq ıdeıasyn júzege asyrý dep bilemin. Sonymen, men qazaqstandyqtar úshin jańa dáýirde mańyzdy másele bolýǵa laıyqty «Memlekettiktiń jeti tuǵyryn» engizemin. Jas urpaq olardy halyqpen birge otyz jyl boıy qıyn-qystaý belesterdi basynan ótkergen Elbasynyń úndeýi retinde qabyldasyn.

Birinshiden, Táýelsizdik – árbir azamattyń basty qundylyǵy. Árbir qazaqstandyqtyń paryzy – memlekettiliktiń abyroıy men qundylyǵy, ony kózdiń qarashyǵyndaı qasterleý, tamyry tereńde jatqan asyl tarıhymyzdy qasterlep, rızashylyqpen qaraý. Dúnıe júzinde egemendi memleket qurmaǵan kóptegen etnostar men ulttar bar. Sońǵy otyz jyldaǵy barsha qazaqstandyqtardyń uqypty jáne irgeli eńbegi memleket tarıhynyń jylnamasyna altyn áriptermen jazylady.

Jer sharyndaǵy toǵyzynshy aýmaǵy bar ǵajaıyp elimiz – Jaratýshynyń halqymyzǵa bergen baǵa jetpes shynaıy nyǵmeti. Qazaqtyń qasıetti armanynyń júzege asýy táýelsizdik pen el egemendigi jaǵdaıynda múmkin. Bul bizdiń jadymyzda saqtalatyn turaqty uǵym. Ekinshi. Birlik pen kelisim – memlekettigimizdiń myzǵymas irgetasy. Etnıkalyq ártúrlilik – birtutas ultqa birikken qoǵamymyzdyń basty artyqshylyǵy.

Ultaralyq kelisimdi saqtaý men nyǵaıtý, halyq birligin qamtamasyz etý jolynda júrgizilip jatqan salıqaly saıasattyń naqty jemisin otyz jyldan keıin kórip otyrmyz. Túrli etnostardyń bir aspan astynda ultaralyq kelisim men tatý-tátti ómir súrýin qamtamasyz etýde Qazaqstan halqy Assambleıasynyń áleýeti zor. Ata Zańdy qurmettep, ony oryndaý, memlekettik tilde sóıleý, ulttyq qundylyqtardy qasterleý – árbir azamattyń mindeti.

Birligimiz ben yntymaǵymyzdy nyǵaıta otyryp, egemendigimizdi saqtap, memlekettigimizdi nyǵaıta túsemiz. Úshinshi. Jer – ata-babamyzdyń baǵa jetpes murasy, halyqtyń ıgiligi. Halqymyz úshin jer qasıetti. Qazaq úshin jer men halyq birtutas uǵym. Tarıhymyzdaǵy árbir soǵys Uly dalanyń keń baıtaq jerin, Otanyn qorǵaý úshin ǵana júrgizildi.

Qazaqstan Táýelsizdigin jarııalaǵaly beri biz shekaralarymyzdy halyqaralyq deńgeıde moıyndaý jáne resmı túrde bekitý úshin bar kúsh-jigerimizdi jumsadyq. Adamzat tarıhy, qazirgi kezdegi oqıǵalar daýly aýmaqtardyń, ádette, soǵystar men qantógisterge (Taýly Qarabaq, Qyrym, Grýzııa, t.b.) ákeletinin kórsetedi. Osyny eskere otyryp, jas urpaqty osyndaı aýyr táýekelden aman alyp qalýǵa bar kúsh-jigerimdi saldym.

Bul kúnderi ata-babamyzdyń laıyqty murageri bolyp, ulan-ǵaıyr Otanymyzdy kózdiń qarashyǵyndaı saqtap, qorǵap, urpaǵymyz ben keleshek urpaǵymyz úshin kózdiń qarashyǵyndaı saqtaý – ortaq paryzymyz ben paryzymyz. Tórtinshi. Otbasy men dástúr – qoǵamnyń negizgi tiregi. Naǵyz patrıotızmniń bastaýy otbasyna, onyń salt-dástúrine, týǵan jerine, týǵan jerine, ómir súrip jatqan jerine, jasampazdyǵyna degen súıispenshilik pen qurmetten bastalady.

Jahandaný úderisi qazaq qoǵamynyń turmys-tirshiligin, dúnıetanymyn ózgertkenimen, ǵasyrlar boıy qalyptasqan, ýaqyt synynan ótken ulttyq qundylyqtarymyzdan bas tartpaýymyz kerek. Biz qaı kezde de ata-babamyzdyń úlkenge qurmet, kishige izet degen qasıetti dástúrin berik ustanýymyz kerek.

Otbasy ınstıtýtynyń álsirep, ulttyq-rýhanı salt-dástúrlerimizdiń umytylýy – memlekettiliktiń joǵalýyna aparatyn týra Arhaıkalyq nárseniń bárin tastap, dástúrdiń jaqsysyn alý arqyly ǵana ulttyq bolmysymyzdy saqtaı alamyz. Sonda ǵana biz halqymyzdy, Otanymyzdy súıetin laıyqty urpaq tárbıeleımiz. Besinshi. Ulttyq mádenıet – halyqtyń rýhanı tiregi. Biz – kıeli tarıhy tereńde jatqan uly kóshpendilerdiń búgingi urpaǵymyz.

Olar eń aldymen ulttyq tarıhyn bilý, mádenı qundylyqtaryn saqtaý arqyly qalyptasady. Qazaqstannyń eń damyǵan otyz eldiń qataryna ený prosesinde materıaldyq qundylyqtarmen qatar qoǵamnyń rýhanı ósýi mańyzdy ról atqarady. Sondyqtan mádenı muramyzdy zerttep, ony ózge halyq arasynda keńinen nasıhattaý – bizdiń basty basymdyqtarymyzdyń qatarynda.

Halyq álemge tanylýǵa óner men ǵylymdaǵy joǵary jetistikter arqyly ǵana qol jetkize alady. Altynshy. Bilimge umtylý, eńbek etý – berekeniń kilti. Abaıdyń «Sen ózińe sen, eki jaqqa da eńbekpen, bilimmen órleısiń» dep tek qana óz bilimimiz ben biliktiligimizge súıený qajettigin ańǵartady. Bizdiń elimizde talantty, shyǵarmashyl, jigerli jáne maqsatty jastar bar.

Ásirese, belsendi, tabysty jastardyń iri kompanııalarda eńbek etip, álemdik deńgeıdegi ǵylymı jańalyqtar ashyp, ómirdiń ár salasynda kásibı tanylyp jatqanyn kórý qýantady. Olar bizdiń úmitimizdi tolyǵymen aqtady. Jalpyǵa Ortaq Eńbek Qoǵamyn qurý ıdeıamda men bes prınsıpti atap óttim: evolıýsııalyq damý, ortaq jaýapkershilik, seriktes. Bul prınsıpter elenbese, kez kelgen qoǵam «tarıhtyń shetinde» qalý qaýpi bar. Tabystyń kilti - úzdiksiz ózin-ózi tárbıeleý jáne eńbekqorlyq. Adal eńbek qana adamnyń kózdegen maqsatyna jetýine múmkindik beredi. Biz muny jas urpaqtyń sanasyna sińirýimiz kerek. Jetinshi. Pragmatızm – básekege qabilettiliktiń kilti. Alǵa qoıǵan maqsattarymyzǵa jetý úshin qolda bar resýrstar men múmkindikterdi barynsha paıdalana otyryp, nátıjeli jumys isteýimiz qajet.

Jastardyń ózin-ózi damytýǵa, bilim alýyna, súıikti isimen aınalysýyna barlyq jaǵdaı jasalǵan. Sondyqtan pragmatızm qaǵıdalaryn basshylyqqa ala otyryp, ustamdylyqqa umtylý, únemdi bolý, ýaqytty utymdy paıdalaný qajet. Endeshe, táýelsizdikti udaıy nyǵaıtyp, el tutastyǵyn kózdiń qarashyǵyndaı saqtaı otyryp, otbasy qundylyǵyn saqtap, ulttyq rýhanı mádenıetti dáriptep, tereń bilim men adal eńbekke den qoıý arqyly jasampaz el bolamyz.

Bul – Memlekettigimizdiń basty jeti tiregi! Azamattar! Aldaǵy 30 jyl memlekettigimizdi nyǵaıtýdaǵy jańa beles bolmaq. Bul árbir qazaqstandyq sanaly túrde ult bolashaǵy úshin jaýapkershilikti sezine bilgende múmkin bolmaq. «Nur Otan» elimizdegi eń iri saıası partııa retinde bul úderistiń basy-qasynda bolýy kerek.

Osynaý berekeli bastamaǵa muryndyq bolý – bılik partııasynyń uzaq merzimdi kóshbasshylyǵynyń irgetasy. Jarqyn búgingi kúnimiz úshin Jaratýshyny baǵalap, bolashaqqa senimmen qadam basýymyz kerek. Táýelsiz Qazaqstannyń jańa belesterdi baǵyndyryp, jarqyn bolashaǵyna ıe bolý úshin rýhymyzdy shyńdap, eńsemizdi kóterip, aıanbaı eńbek etýimiz kerek!

Qıyndyqtardy jeńemiz, birge jeńemiz! Barsha qazaqstandyqtardy Táýelsizdigimizdiń 30 jyldyǵymen quttyqtaımyn! Biz birgemiz!»

Sońǵy jańalyqtar