EKSPO ótkizý – Otanymyz úshin zor jaýapkershilik

«Astana EKSPO-2017» arhıtektýralyq jobasy tu­jy­rymdamasynyń tanystyrylymy ótti, dep habarlady Pre­zıdenttiń baspasóz qyzmeti. Kórmeniń eń úzdik jobasyna arnalǵan konkýrstyń jeńimpazy «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» kompanııasynyń Aqordada ótkizgen tanystyrylymy barysynda Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev EKSPO-2017 Astanada buryn-sońdy ótpegen iri is-sharaǵa aınalatynyn atap kórsetti. – Bul keshen qala kelbetin túbegeıli ózgertedi. Men konkýrsqa qatysýshylardyń EKSPO-2017 negizgi ǵımaratyna usynǵan 50 jobasynyń barlyǵymen tanysyp shyqtym. Sodan keıin olardyń arasynan úzdik 10 joba irikteldi, onyń ishinde «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» nusqasyn tańdaý jóninde sheshim qabyldandy. Bul kompanııanyń tek qurylys qana emes, «jasyl ekonomıka» salasynda da mol tájirıbesi bary eskerildi, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.

Nursultan Nazarbaev jeńimpaz kompanııanyń jobasy «jasyl» energetıka salasynda úlgi bolatynyn jáne aldaǵy qurylystyń osy tájirıbege negizdeletinin aıtty. – Bir mezgilde kún, jel energııasyn, sondaı-aq, qoqysty qaıta óńdeýden alynǵan energııany óndiretin kórme kesheni Qazaqstan úshin jáne búkil óńir úshin jaqsy úlgi bolady. Is júzinde mundaı aýqymdy keshen ózin ózi elektr energııasymen qamtamasyz etedi, al kún men jel qýaty artqan kezde ony qalalyq júıege beretin bolamyz. Bul – biregeı joba, biz muny birinshi ret júzege asyrmaqpyz, – dedi Memleket basshysy. Qazaqstan Prezıdenti EKSPO-2017 kórmesiniń bar­lyq oryn­jaıy kórmeni ótkiz­gen­­nen keıin halyqtyń ıgiligine paıda­lanylýy  tıis ekenine taǵy da nazar aýdardy. – Biz Nazarbaev Ýnıversıteti jaǵynan ústi tolyqtaı jabyq, uzyndyǵy 500 metr kóshe salý týraly ýaǵdalasýdamyz. Adamdar onda qysta da, jazda da emin-erkin serýendeıtin bolady. Ǵımarattyń birinshi qabatynda saýda keshenderi, qalǵan úsh qabatynda qonaq úıler, sáýletti úı-jaılar men keńseler bolady. Men ústi jabyq qala týraly buǵan deıin de aıtqanmyn, sol oıym endi júzege asýda. Buǵan qosa, onda ótetin túrli is-sha­ralardy úsh myńnan astam adam tamashalaı alatyn, kórer­menderge arnalǵan aýmaǵy úlken ashyq alańdar, sondaı-aq, úsh myń adamǵa laıyqtalǵan Kongress-holl bolady. Osynyń bári Astana men Qazaqstan turǵyndarynyń ıgiligine aınalady, – dedi Nur­sultan Nazarbaev. О́z kezeginde «Adrian Smith+Gordon Gill Architecture LLP» arhıtektýralyq kom­pa­nııa­sy­nyń quryltaıshysy E.Smıt EKSPO-2017 kesheni úshin balamaly energııanyń negizgi kózi kún energııasy ekenin habarlady. – Bizdiń jobamyzǵa sáıkes, ǵı­marattyń dızaıny, onyń kontýrlary, energııa únemdeıtin ma­terıaldar men panelder esebinen energııanyń 48%-y únem­deledi. Shyn máninde, bul ǵı­marat energetıkalyq jaǵynan tolyǵymen tıimdi bolady. Jal­py, biz úshin bul – erekshe joba, óıtkeni, kompanııamyzdyń fılosofııasy soǵan negizdelgen. Biz energııany ózi óndiretin, ener­gııalyq jaǵynan tıimdi jáne ener­gııalyq turǵyda ornyqty ǵı­ma­rat turǵyzǵymyz keledi, bul ener­gııa kózderinen tasymaldaýda elektr shyǵynyn boldyrmaıdy, – dedi E.Smıt. Kompanııanyń quryltaıshysy sfera túrinde jobalanǵan negizgi ǵımarat «Astana EKSPO-2017» keshenindegi eń basty ǵımaratqa aınalatynyn jáne oǵan eń ozyq tehnologııalar men materıaldar paıdalanylatynyn atap ótti. – Sfera qurylysynda ǵıma­rat­ty syrtqy temperatýra men dybystan qorǵaıtyn qos qabat­ty, joǵary tehnologııalyq berik áınek qoldanylady. Mun­daı tehnologııa Seýldegi fede­ra­tıvtik ǵımaratty jobalaý ke­zinde qoldanyldy. Biz is jú­zin­de jobadaǵydan da ádemi ári jaqsyraq bolýy úshin usaq-túıekke deıin kóńil bóletin bolamyz. Bul keshen «jasyl tehnologııalardy» paıdalanýǵa negizdelgen úlgili jobaǵa aınalady dep oılaımyz, – dedi E.Smıt. Qorshaǵan orta jáne sý resýrs­tary mınıstri Nurlan Qapparov E.Smıttiń bul salada 45 jyldan astam ýaqyt jumys isteıtinin aıtty. Osy ýaqyt ishinde ol álemdegi eń bıik 12 ǵımarattyń beseýiniń, sonyń ishinde Birik­ken Arab Ámirlikterindegi «Býrdj Halıfa» jáne Saýd Ara­bııasyndaǵy «Kıngdom Taýers» jobalaryn jasaǵan. Sońynda Memleket basshysy kórme nysandary qurylysynyń merzimi men sapasyna baqylaý jasaıtyn ınjınırıngtik kompanııa qazirdiń ózinde tańdap alynǵanyna toqtaldy. – Jobanyń usynylǵan tu­jyrymdamasyn jalpy maqul­daýǵa bolady. Tańdap alynǵan sferany Astana qalasynyń Bas josparymen úılestirý qajet. 2017 jylǵa deıin az ýaqyt qaldy, endi jumysty bastaǵan jón. Jobalaýshylar qurylystyń barlyq kezeńine qatysady dep úmittenemin jáne tıisti tehnologııa men mamandar tartylady dep oılaımyn. Tájirıbe kórsetkendeı, qurylys toqtap qalmas úshin sáýletshiler men qurylysshylardyń udaıy ári jedel ózara is-qımyly qajet. Mundaı jobany iske asyrý – elimiz úshin zor jaýapkershilik, sebebi biz keletin eki mıllıon adamdy qabyldap qana qoımaı, qurylysta joǵary tehnologııanyń qoldanylýyn kórsetetin bolamyz. Kórme kesheni qalanyń tanymaldyǵyn arttyrady. Keıin onyń qala turǵyndary men elorda qonaqtarynyń demalyp, kóńil kóteretin súıikti ornyna aınalýy da mańyzdy, – dedi Nursultan Nazarbaev. ----------------------------------------- Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.