Mal baqqanǵa bap kerek

Mine, osy suraǵy kóp, jaýaby az jaǵdaı Qara­ǵandyda «Shopan ata» mal sharýashylyǵy ulttyq qaý­ym­dastyǵynyń qatysýy­men ótken sharýalardyń óńir­­lik quryltaıynda jan-­jaqty talqylandy. So­­ny­men qatar kezdesýge qa­ty­sý­shylar aýyl sha­rýa­shy­ly­ǵynyń ózekti máse­lelerin kóterip, óz usynys­taryn da ortaǵa saldy.

Jalpy, Qaraǵandy oblysynda barlyǵy 13 myńnan astam aýyl sharýashylyǵy qurylymy bar eken. Onyń 12 myńnan astamy mal sharýashylyǵymen aınalysady. Aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jerlerdiń kólemi 17 mln gektardan asady. Al jaıy­lymnyń aýdany 35,5 mln gek­tardy qurasa, egis alqabynyń aýmaǵy 1,3 mln gektar jerdi alyp jatyr.

Quryltaıǵa qatysqan óńir basshysy Jeńis Qasym­bek agroónerkásiptik sektor máse­leleriniń búginde óte ózekti bolyp turǵanyn joqqa shyǵarmady.

– Bul saladaǵy másele­ler az emes. Biz únemi sharýa­larmen kezdesip, olarǵa kómektesýge tyrysamyz. Byl­tyr jemshóp da­qyl­daryn sýbsıdııa­laı bas­tadyq. Qazirgi ýa­qyt­ta osy ju­mysty jalǵas­tyramyz, – dedi ol.

Quryltaı jumysyna arnaıy kelgen «Shopan ata» Qa­zaqstan mal ósirýshiler ult­tyq qaýymdastyǵynyń tór­aǵas­y Almasbek Sa­dyr­baev vete­­rınarlyq dári­gerlerdiń már­te­besin kóterý jáne olarǵa laıyq­ty jaǵdaı jasaý máselesin kóterdi.

– Veterınarııa júıesin reformalaý – óte mańyzdy másele. Degenmen, ol jer­gilikti atqarýshy organ­dar­ǵa tikeleı baılanys­ty emes. Bul Úkimet deń­geı­in­de kóterilýi tıis. Biz syn­darly usynystar ja­saýy­myz kerek. Atap aıt­qan­da, veterınarlardyń eń­bekaqysyn kóterýdi já­ne olardyń mártebesin aıqyn­daýdy usynamyz, – dedi A.Sadyrbaev.

Al fermerler bolsa, aýyldyq jerlerde shtat sanyn kóbeıtý qajettigin tilge tıek etti.

Oblys ákimi Jeńis Qa­symbek veterınarlyq júıe­ni reformalaýdyń mańyz­dylyǵyna toqtalyp, bul baǵytta jergilikti atqarýshy bıliktiń oǵan jan-jaqty qoldaý kórsetetinin jet­kiz­di. Oǵan mysal retinde ol aldymyzdaǵy sáýir aıyn­da Jezqazǵan óńirinde vete­rınarlyq qyzmet janynan veterınarlyq zert­hana­nyń ashylatynyn aıtty. So­nymen birge oblystyq bıýdjet esebinen óńirde ve­te­rınarlyq beketterdiń sa­ly­nyp jatqanyn da atap ótti.

Kezdesý barysynda jer­gilikti sharýalar ózderin tol­ǵandyryp júrgen birta­laı suraqqa jaýap aldy. So­­ny­men qatar jıynda aýyl sharýashylyǵy jerle­rin alý úshin jastarǵa kvo­ta bólý, bıe sútinen kosmeto­lo­gııa­lyq quraldar shyǵarý óndirisin qoldaý, zamanaýı sý únemdeý tehnologııalaryn engizý, tamshylatyp sýarý júıesin paıdalaný jáne sýbsıdııalardy orta jáne shaǵyn sharýa qojalyqtary arasynda bólý boıynsha birqatar usynystar aıtyldy.

Jalpy alǵanda, uıym­das­­tyrýshy tarap ta, kezdesýge qatysqan sharýa qoja­lyq­ta­ry­nyń ókilderi de quryltaı ju­mysynyń ná­tıjeli jáne syn­darly sıpatty órbigenin bi­raýyz­dan atap ótti. Jıyn qory­­tyndysynda oblystaǵy at­qarýshy organdardyń qu­zy­re­tindegi máseleler jer­gi­lik­ti jerlerde sheshimin tabýy tıis ekeni basa aıtyldy. Al respýblıkalyq deńgeıge qatys­tylaryn ilgeriletý jáne ońtaı­ly sheshilýine yqpal etý qajet bolatyny qaperge alyndy.

QARAǴANDY