Kollajdy jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»
Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń habarlaýynsha, bankter jumysyn toqtatý kezinde qarjy ınstıtýtyna qatysty barlyq is aıaqtalady jáne kredıtorlar talaptary qanaǵattandyrylady. Birinshi kezekte ómirine nemese densaýlyǵyna zııan keltirgeni úshin bank jaýap beretin eńbekaqy tóleý jáne jeke tulǵalar boıynsha talaptar oryndalady. Odan keıin kepildik berilgen soma sheginde jeke tulǵalardyń depozıtteri boıynsha «Qazaqstannyń depozıtterge kepildik berý qory» AQ-men esep aıyrysý júrgiziledi. Úshinshi kezekte, bank múlkiniń kepilimen qamtamasyz etilgen mindettemeler boıynsha sharýalar sheshiledi. Tórtinshiden, úlestes tulǵa bolyp tabylmaıtyn jeke tulǵalardyń QDKQ-nyń kepildik berilgen somasynan asatyn depozıtteri boıynsha, sondaı-aq zeınetaqy aktıvteri esebinen jáne «ómirdi saqtandyrý» salasynda jasalǵan saqtandyrý uıymdarynyń depozıtteri boıynsha esep aıyrysýlar júzege asyrylady.
Sonymen birge kommersııalyq emes uıymdardyń jekelegen sanattary (qaıyrymdylyq uıymdary, Uly Otan soǵysynyń ardagerleri, múgedekter qoǵamdary) boıynsha; úlestes emes zańdy tulǵalardyń depozıtteri boıynsha; salyqtar, alymdar jáne bıýdjetke tólenetin basqa da mindetti tólemder boıynsha; úlestes jeke jáne zańdy tulǵalardyń depozıtteri boıynsha; rettelgen borysh pen merzimsiz qarjy quraldary boıynsha; odan soń qalǵan kezekterge kirmegen basqa kredıtorlarǵa qatysty esep aıyrysý jasalady.
Jeke toqtalar bolsaq, «Valıýt-tranzıt banktiń» aktıvteri 11,7 mlrd teńgeni quraıdy, onyń 5,6 mlrd teńgesi – nesıe portfeli. Nesıe portfeli qurylymyndaǵy merzimi ótken kredıtterdiń úlesi – 99,9 paıyz. Al bank mindettemeleri – 50,5 mlrd teńge. Taratý komıssııasy birinshi jáne ekinshi kezektegi talaptardy tolyǵymen ótedi, qazirgi ýaqytta bank depozıtor-jeke tulǵalarǵa tólengen kepildik ótemaqylar boıynsha QDKQ aldyndaǵy talaptardy qanaǵattandyrý satysynda (úshinshi kezek) tur. 2022 jylǵy 1 sáýirdegi jaǵdaı boıynsha talaptar 57 paıyzǵa oryndalyp, 18,3 mlrd teńgeniń 10,5 mlrd teńgesi qanaǵattandyryldy.
«Qazınvestbanktiń» de tólenbegen nesıeleri 99,8 paıyzǵa bir-aq jetken. Qarjy uıymynyń aktıvteri 7,1 mlrd teńge bolsa, mindettemeleri 131,9 mlrd teńgeni quraıdy. Bul bank qazirgi kezde ekinshi, úshinshi, besinshi, jetinshi kezekterdegi talaptardy tolyǵymen qanaǵattandyrǵan. Delta Bank-tiń merzimi ótken bereshek somasy 415 mlrd teńgege jetken (99,9 paıyz).
«Eksımbank Qazaqstannyń» aktıvteri – 16,3 mlrd teńge, onyń 96,5 paıyz negizgi úlesin 66 mlrd teńge mólsherindegi bereshegi bar nesıe portfeli quraıdy. 99,9 paıyzy merzimi ótken qaryzdardan turady. Mindettemeler 46,5 mlrd teńgeni quraıdy. Bank birinshi, ekinshi, tórtinshi kezektegi kredıtorlar aldyndaǵy mindettemelerin tolyǵymen ótegen.
«Astana Bankiniń» aktıvteri 60,1 mlrd teńgege baǵalanady, onyń 43,6 paıyz negizgi úlesin 26,2 mlrd teńge mólsherinde satýǵa arnalǵan uzaq merzimdi aktıvter quraıdy. Nesıe portfeli – 22,5 mlrd teńge jáne 84,9 paıyzy merzimi ótken kredıtterden turady. Mindettemeler somasy – 81,9 mlrd teńge. Bank birinshi kezektegi kredıtorlar aldyndaǵy mindettemelerin tolyǵymen oryndady. Qazirgi ýaqytta QDKQ aldyndaǵy talaptar (ekinshi kezek) 37,6 mlrd teńgeden 50,8 paıyzǵa nemese 19,1 mlrd teńgege qanaǵattandyryldy.
Qazaq Banki nesıe portfeliniń 99,3 paıyzy merzimi ótken kredıtterden turady eken. Bank mindettemeleri – 81,6 mlrd teńge. Qazir bank depozıtterge kepildik berý qory aldyndaǵy mindettemesin oryndap jatyr. Qanaǵattandyrý paıyzy 18,5 paıyz nemese 20,5 mlrd teńgeniń 3,8 mlrd teńgesin qurady. Al Tengri Bank bereshegi 100,9 mlrd teńge bolypty. Búkil aktıvin qosa sanaǵanda 26,3 mlrd teńgeden áreń asady. Mindettemeleri – 59 mlrd teńge. Tengri Bank birinshi jáne ekinshi kezekter aldyndaǵy mindettemelerin tolyǵymen ótedi jáne qazirgi ýaqytta úshinshi kezektegi kredıtorlardyń talaptaryn qanaǵattandyrýǵa kiristi dep málimdedi agenttik. Al aktıvteri 51,5 mlrd teńgeni quraıtyn AsiaCredit Bank nesıe portfeliniń 99,6 paıyzy merzimi ótken kredıtterden qalyptasty. Bank birinshi kezektegi kredıtorlar aldyndaǵy óz mindettemelerin tolyǵymen oryndap, qazir QDKQ-men esep aıyrysýǵa kirisken.
«Sáýir aıynda agenttikaralyq taratý teńgerimin jáne Capital Bank Kazakhstan kredıtorlary talaptarynyń tizilimin bekitti, olar kredıtorlarmen esep aıyrysýdy bastaý úshin taratý komıssııasyna jiberildi. Aralyq teńgerimdi bekitý jáne kredıtorlarmen esep aıyrysýdyń bastalýy týraly aqparat Capital Bank Kazakhstan resmı ınternet-resýrsynda ornalastyrylady (www.capitalbank.kz). Jalpy, kredıtorlardyń talaptaryn odan ári qanaǵattandyrý mólsheri bankterdiń taratý massasyna kiretin aktıvterdiń sapasyna baılanysty bolady. Taratylatyn bankter aqparatty, onyń ishinde bankterdiń ótkiziletin múlki týraly aqparatty ózderiniń resmı saıttarynda jarııalaıdy», delingen quzyrly organ málimdemesinde.
