Kollajdy jasaǵan Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»
«KTZ Express» kompanııasy uıymdastyrǵan qanatqaqty konteınerlik poıyzdyń quramynda árqaısysynyń salmaǵy 20 fýt bolatyn 48 tirkeme boldy. Poıyz 12 kúnde 6 336 shaqyrym joldy basyp ótti. Júkti aýystyryp tıeýdi qajet etpeıtin jańa transulttyq qatynastyń iske qosylýy balama baǵdarlardy ártaraptandyrýǵa jáne Qazaqstan aýmaǵy arqyly ótetin konteınerlik júk tasymalyn jedeldetýge múmkindik beredi.
Esterińizge salsaq, bıyl sáýir aıynda Pavlodar-Ońtústik stansasynan Qytaıdyń Lanchjoý qalasyna 1 400 tonnadan astam kúnbaǵys tıelgen 54 konteınerli poıyz jóneltilgen edi. QHR tarapynan qazaqstandyq eksporttaýshylarǵa júkterdi konteınerlermen tasymaldaý qolaıly ári ekonomıkalyq turǵydan tıimdi bolyp otyr.
Eń bastysy, júktiń barar jerine din aman jetýine kepildik mol. Tipti temirjoldan túsirilgen júkti avtomobıl nemese teńiz kóligi arqyly áýre-sarsańsyz odan ári tasymaldaýǵa bolady.
Mańyzdy eki oqıǵa Pavlodar oblysyndaǵy temirjol klasteri jaıly áńgime órbitýge sebep bolyp otyr. Elimizde Indýstrııalandyrý nátıjesinde qurylǵan temirjol kóligin jasaý klasteri óńirdegi birneshe kásiporynnyń jumysyna qan júgirtkenin atap ótken jón. Máselen, sońǵy jyldary tapsyrystar bolmaı, jumysy turalap qalǵan ekibastuzdyq birneshe kásiporyn temirjolǵa qajet ónimderdi shyǵarýǵa qaıta kiristi. Tipti keıbir kompanııalar buryn-sońdy bolmaǵan ónim túrlerin ázirleýdi qolǵa aldy.
Shamamen 2,5 jyl ýaqyt boıy turalap turǵan «Qazaqstan vagon jasaý kompanııasy» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń basshylyǵy ujymdy taratýǵa deıin barǵan-dy. Byltyr «Qaztemirtrans» AQ 1 myń ashyq vagonǵa tapsyrys berip, sonyń nátıjesinde kásiporynnyń jumysy qaıta jandana bastady. Vagon jasaý kompanııasynyń basshylyǵy qyzmetkerlerdi qaıta jumysqa tartyp, jergilikti kásiptik-tehnıkalyq oqý oryndarymen baılanys ornatý arqyly kadr máselesin de sheshýge kiristi.
Dese de, kásiporynnyń baıandy taǵdyryna senim joq. Ony basshylary da jasyrmaıdy. Suranys artpasa, jumystyń alǵa baspaıtynyn bilip otyr. Aıtyp aýyz jıǵansha bolǵan joq, «Qaztemirtrans» kompanııasyna 1 myń ashyq vagon shyǵarǵannan keıin 2021 jyldyń qazan aıynda zaýyttyń jumysy taǵy toqtady. Sodan beri aýqymdy jıyndarda ashyq vagondar shyǵaratyn «Qazaqstan vagon jasaý kompanııasy» JShS máselesi jıi aldan shyǵady. Týrasyn aıtaıyq, kásiporyn «Qazaqstan temir joly» UK» AQ quramyna kiretin kompanııalarmen uzaqmerzimdi kelisimshart jasasýda kómekke muqtaj. Joǵaryda jazǵanymyzdaı, óndiristik qyzmetti qalpyna keltirý týraly másele Indýstrııa jáne ınfraqurylymdy damytý mınıstrligi men «Samuryq Qazyna» UK» AQ aldynda birneshe ret kóterilip, nátıjesinde 1 myń vagon óndirisin lızıngtik qarjylandyrý máselesi sheshilgen edi. Biraq bolashaqta kásiporynnyń qaıta toqtap qalýynyń qaýpi joıylmady. Naqty suranystar joq. Byltyr oblys basshylyǵymen kezdesýde kompanııa basshylyǵy túıini tarqamaǵan máselelerdiń áli de bar ekenin búgip qalmady.
– Biz qazirgi kezde ashyq vagondardyń qajetti kólemin shyǵarýǵa daıynbyz. Dese de, aldaǵy ýaqytta «Qazaqstan temir joly» Ulttyq kompanııasy men onyń enshiles kompanııalarynan tapsyrys bolmaýy múmkin. Bul óndiriske qaıtadan keri áserin tıgizýi yqtımal. Sonymen qatar salyq pen nesıe boıynsha qaryzymyz bar. Tyǵyryqtan shyǵý úshin salyqty bólip tóleý múmkindigi berilse jaqsy bolatyn edi. Qazirgi ýaqytta kásiporynǵa ınvestısııa salýǵa daıyn ınvestor da, damý jospary da bar, – degen edi kompanııa basshylyǵy.
Oblys ákimi vagon jasaý kompanııasyna qoldaý kórsetýge ýáde berip, óndiriste qazaqstandyq quramdy arttyrýǵa nazar aýdarý kerektigin aıtqan bolatyn. О́z kezeginde Ekibastuz qalasynyń ákimdigine tapsyrys berýshilermen baılanysty jandandyrýǵa usynys bildirgen-di.
Ekibastuz qalalyq kásipkerlik bóliminiń basshysy Zeınep Jaqsybaevanyń aıtýynsha, byltyrdan beri tapsyrys berýshilermen júıeli jumystar júrgizilgen. Nátıjesinde, 2022 jyldyń aqpanynda Almaty jáne Semeı qalalaryndaǵy jeke fırmalardyń tapsyrysy boıynsha 80 ashyq vagon shyǵarylǵan. Almaty jáne Túrkistan qalalaryndaǵy jeke fırmalardan taǵy 110 ashyq vagonǵa tapsyrys túsipti. Búginde «Qaztemirtrans» AQ-men 2 myń ashyq vagondy jetkizý sharty týraly kelissózder júrgizilip jatqan kórinedi. Buǵan da táýba. Atalǵan kompanııada 300-den astam adam nápaqa aıyryp júrgenin eskersek, kásiporynnyń taǵdyryn aıqyndap alǵan durys sııaqty.
Ekibastuz qalasyndaǵy temirjol klasteri baǵytynda eńbektenip júrgen ózge kásiporyndardyń ahýaly jaman emes sııaqty. Syrttan qurmetti meıman kelse, jergilikti ákimdik «bizde mynadaı bar, mynadaı bar» degen maqtanyshpen sol jaqqa aparady. Soǵan qaraǵanda kompanııalardyń jaǵdaıy táýir-aý.
Iá, «Prommashkomplekt» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginde ónimdi jetkizýge qatysty jumystar oń jolǵa qoıylǵan. Sońǵy 1,5-2 jyl ishinde munda 210 myńnan astam dóńgelek shyǵarylyp, otandyq jáne sheteldik kompanııalarǵa jóneltilipti. Al ónim daıyndaýǵa qajet shıkizattardy Reseı men Ýkraınadan satyp alady.
Temirjol osteri men dóńgelek juptaryn óndiretin «RWS Wheelset» JShS da óz jumysyn baıandy jalǵastyrýda. Byltyr atalǵan kásiporyn Petropavldaǵy «ZIKSTO» AQ úshin 10 myń dóńgelek juby men «Qazaqstan vagon jasaý kompanııasyna» 4 myń dóńgelek daıyndap bergen edi.
Baǵyttamaly burmalarǵa arnalǵan kerilgen bilek shyǵaratyn «RWS Concrete» JShS-nyń jumysy da biraz ýaqyt turalap qalsa da, ótken jyly «Qazaqstan temirjoly» AQ-nan tapsyrys alyp, óndiris qaıta iske qosyldy. Tipti kompanııa shpal shyǵarýdy qolǵa alýda. Al «Ferro Trans Treıd» JShS serpimdi klemma jasap turýǵa kiristi. Temirjol relsterin bekitýge qajet bul bólshek elimizde ázirge shyǵarylmaıdy. Jańa óndiriste 100-ge jýyq jańa jumys orny ashylady. Búginde ónimdi synaý jáne sertıfıkattaý úshin qujattar ázirlenýde. Aldyn ala tapsyrystar alý boıynsha kelissózder júrgizilýde eken.
Qoryta aıtsaq, Indýstrııalandyrý sheńberinde Pavlodar oblysynda iske qosylǵan jobalar az emes. Biraq taǵdyry kúmándi. Uzaq jylǵa jasalǵan kelisimshart joq sebebi. Sodan bolar, zaýyt basshylary tapsyrys qaı jaqtan túsedi eken, bolmaı qala ma eken dep alańdap otyrady. Qaltaly basshylar dalada qalmas, qarapaıym qyzmetkerler jumyssyz qalamyz ba dep úreımen júr. Alaýlatyp-jalaýlatyp zaýyt ashamyz da, keıingi taǵdyryna beı-jaı qaraıtynymyz ókinishti.
Pavlodar oblysy
