06 Mamyr, 2014

Murajaı muraty

1176 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
Oblys ortalyǵyndaǵy kórkemsýret muraja­­­ıynda  «Abaı. Shyń­ǵystaý. Semeı» atty  búkil qazaqqa tanys uǵymdar taqyrybyna arnalǵan kórme ótýde. Jurtshylyq nazaryna Semeıdiń «Abaı atyn­daǵy memlekettik tarı­hı-mádenı jáne ádebı-memorıal­dyq qoryq murajaıy» qoryn­daǵy keskindeme janrynda salynǵan týyndylar kórsetilýde.   991-580x386Bárimizge belgili, qazaqtyń ádebı-mádenı, rýhanı ómirinde Semeıdiń alatyn orny erekshe. Ásirese, Abaı ómir súrgen ýaqytta mádenıettiń, ónerdiń ortalyǵy bolǵan shahar búgingi urpaqqa tanymdyq turǵydan tárbıe beretin mádenıettiń qaınar bulaǵy retinde saqtalyp qaldy. Sondyqtan, kórme jas urpaqty ótkenniń tarıhı qundylyqtaryn Semeı óńirine belgili, qylqalam sheberleriniń shyǵarmashylyq týyndylary arqyly tanystyrýdy maq­sat etipti. Ekspozısııada tur­ǵan shyǵysqazaqstandyq sýret­shi-keskindemeshilerdiń shy­ǵarmalaryna qarap: «Áli Abaı­dy tolyq oqyp, tanyp-bil­gen joqpyz-aý», dep eriksiz tolǵa­na kóz salasyń. Uly aqyn­­nyń ulylyǵyn, Abaı eli­niń kıeli qadir-qasıetin qyl­qa­lam ushymen jetkizgen Maqash Álıaqparov, Tóleýǵazy Baı­ǵalıev, Mıhaıl Belıaev, Nur­bulan О́tepbaev, Talǵat Tatıev sııaqty sýretshiler týyn­dy­la­ryn kóre alasyz. Iаǵnı, halqy­myzdyń rýhanı kósemderi Abaı, Shákárim, Muhtardy oqyp ósken sýretshiler óz shyǵarmalaryna dala áýenderin, dala rýhyn ózek etipti. – Al, bizder halqymyzdyń rýhanııatyn oıatý úshin uly babalarymyzdyń jazǵandaryn únemi oqyp-bilip júrýimiz kerek, – deıdi kórmeni tamashalaǵan jastar Erhan Tátken men Zul­qarnaı Ermuratuly. Oblystyq kórkemsýret mu­rajaıy ekskýrsııa bóliminiń meńgerýshisi Qalqesh Oraz­baı­qyzynyń aıtýynsha, jalpy, Semeıdegi murajaı qoryn­daǵy bul týyndylar ulttyq mádenıetimizdiń qundy dúnıe­leri bolyp sanalady. Jádi­gerlerdi keıingi urpaq­qa na­sıhattaý arqyly halqy­myzdyń mádenıetin tany­týdamyz. Aldaǵy ýaqytta Pavlodar men Semeı mura­jaı­lary arasyndaǵy árip­testik baılanys boıynsha shyǵarmashylyq birqatar jo­balar júzege aspaqshy. Mu­rajaı Abaıdyń týǵanyna 95 jyl tolýy qarsańynda Muhtar Áýezovtiń usynysymen 1940 jyly qurylǵan desek, onyń negizgi qoryn 1885 jy­ly ólke­taný murajaıyna Abaı­dyń ózi tapsyrǵan zattar quraı­dy. Abaı­dyń 150 jyldyq me­reı­toıyna oraı murajaı mem­le­kettik tarıhı-mádenı jáne áde­bı-memorıaldyq «Jıdebaı-Bórili» qoryq-murajaıy bolyp qaıta quryldy. Qoryq-murajaı qorynda 20 myńnan astam jádiger saqtaýly, 12 950 kitaby bar ǵylymı kitaphana jáne kóshirme jasaıtyn ǵylymı-teh­­nıkalyq bólim jumys isteı­­di. Sonymen birge, «Abaı atyn­­daǵy Semeı memlekettik tarı­­hı-mádenı jáne ádebı-memo­­rıaldyq qoryq» mura­ja­ıy­nyń dırektory Jandos Áýbá­kirovtiń aıtýynsha, mura­jaı­dyń ǵylymı qyzmetkerleri bıyl Omby memlekettik mu­raǵa­tyna baryp Abaıdyń ómi­ri men shyǵarmashylyǵy, onyń aqyn­dyq aınalasy týra­ly derekter men qujattar izdes­tirýde. Al, Ertistiń Kere­ký óńiri­ne semeılikter jıi kele­di. Byl­tyr Buqar jyraý atyn­daǵy ádebıet jáne óner mura­jaıyn­da kórme ótken bolatyn. Son­daı-aq, Lebıaji aýdanynda uıym­dastyrylatyn «Abaı oqý­la­rynan» shet qalǵan kezi joq. Eki oblystaǵy murajaı qyz­­­met­kerleri ózara tájirıbe alma­syp, sheberlikterin shyńdaý­da. Búginde ótip jatqan «Abaı. Shyń­ǵystaý. Semeı» kór­­me­si Se­meı-Kereký óńirlik mura­jaıynyń bir­­lesken rýhanı-mádenı ­sha­rala­ry bolyp taby­la­dy. Kórme ma­­myrdyń 20-syna deıin jal­­ǵasady. Farıda BYQAI, «Egemen Qazaqstan». PAVLODAR.