Ishki ister mınıstrligi Tergeý departamentiniń basshysy Sanjar Ádilov áýeli qańtar oqıǵasyna qatysy bar kúdiktilerdi tabýǵa, sondaı-aq urlanǵan múlik pen qarýdyń ornalasqan jerin anyqtaýǵa kómektesken azamattarǵa alǵysyn bildirdi.
– Qańtardaǵy oqıǵalardyń aq-qarasyn anyqtaýǵa bir-birimen tyǵyz qarym-qatynasta jumys isteıtin barlyq quqyq qorǵaý organy tartylǵany belgili. Máselen, terrorıstik aktiler men jappaı tártipsizdikterdi uıymdastyrýshylardy anyqtaýmen arnaıy prokýrorlardyń basshylyǵy men vedomstvoaralyq jedel-tergeý toptary aınalysýda. О́kilettikterdi asyra paıdalaný týraly azamattardyń shaǵymdary boıynsha tergeýdi sybaılas jemqorlyqqa qarsy organnyń qyzmetkerleri, jekelegen jaǵdaılarda arnaıy prokýrorlar júrgizýde. Ishki ister organdarynyń jedel tergeý toptary jappaı tártipsizdik kezinde jasalǵan urlyq, tonaý, kólikti zańsyz aıdap áketý, buzaqylyq jáne qarý urlaý faktilerin tergeýde. Bizdiń ortaq mindetimiz – tolyq, obektıvti jáne jan-jaqty tergeý júrgizý, azamattarǵa buzylǵan quqyqtaryn qalpyna keltirýge kómektesý, sondaı-aq aldaǵy ýaqytta osyndaı qaıǵyly oqıǵalarǵa jol bermeý úshin qajetti jáne keshendi sharalar qabyldaý.
Qańtar oqıǵalary barysynda qylmyskerlerdiń jolynda kezdeısoq kezdesken kóptegen azamat zardap shekti. Olardyń keıbireýi uıymdastyrýshylar men arandatýshylardyń aıdaýyna erip, ózderi qylmys jasaýǵa deıin barǵan. Qazir biz basqa quqyq qorǵaý organdarymen birlese otyryp, uıymdastyrýshylar men osy oqıǵalarǵa tikeleı qatysy bar kúdiktilerdi anyqtaý boıynsha júıeli jumysty jalǵastyryp kelemiz. Ár derekke qatysty muqııat tergeý júrgizilýde, onyń nátıjesi boıynsha anyqtalǵan kúdiktiler jasalǵan áreketine baılanysty tıisti jazasyn alýda, – dedi Sanjar Ádilov.
Resmı málimetterge súıensek, ishki ister organdarynyń tergeýshileri qańtar oqıǵalary boıynsha 4 642 qylmystyq is qozǵaǵan (urlyq boıynsha 2,5 myń, qarýdy urlaý nemese saqtaý boıynsha 710 fakt, 418 buzaqylyq, múlikti joıýdyń 199 faktisi, 26 qaraqshylyq jáne tonaý). 971 istiń óndirisi aıaqtalyp, onyń ishinde 609 aıyptalýshyǵa qatysty is sottarǵa joldanǵan.
Sot qaraýlarynyń nátıjeleri boıynsha 539 aıyptalýshyǵa úkim shyqty. Olardyń 425-niń bas bostandyǵy shektelgen, dese de, tek 104-i ǵana aýyr jáne asa aýyr qylmystar jasaǵany úshin bas bostandyǵynan aıyrylǵan. Qazir polısııa tergeýshileriniń óndirisinde 276 is bar (qarýdy zańsyz saqtaý – 50, kisi óltirý – 33, bılikti asyra paıdalaný – 40, urlyq – 16, buzaqylyq – 4 jáne t.b.).
Jalpy, búginde tergeýshiler 40 myńǵa jýyq tergeý áreketterin júrgizip, 15 myńnan astam azamattan jaýap alǵan. Al taǵaıyndalǵan saraptama sany 2,5 myńnan asady. Zardap shekken azamattarǵa 360 mln teńgege jýyq somaǵa baǵalanǵan zalal ótelgen. Sotqa deıingi tergeý jáne isterdi sotta qaraý satysynda kúdiktiler óz erikterimen jábirlenýshilerge 15 mln teńgeden astam somaǵa zalaldy ótedi.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń jeńildetetin mán-jaılardy eskerýdiń mańyzdylyǵy týraly tapsyrmasyn oryndaý aıasynda buryn sottalmaǵan, minezdemesi jaqsy jáne shyǵyndy óz erkimen ótegen 421 kúdiktige qatysty bultartpaý sharalary qoǵamnan oqshaýlaýmen baılanysty emes bolyp ózgertilgen. Olarǵa eshqaıda ketpeý qolhaty, kepil, úıde qamaýda ustaý jáne jeke kepilgerlik sııaqty bultartpaý sharalary qoldanylǵan.
Ortasha jáne onsha aýyr emes qylmys jasaǵan, sondaı-aq jábirlenýshilerge keltirilgen shyǵyndy ótegen 35 kúdiktige qatysty qylmystyq ister taraptardyń tatýlasýyna baılanysty qysqartyldy. О́z kezeginde sottar da jaza taǵaıyndaǵan kezde tergeý málimetterimen qatar, sottalýshylardyń óz ustanymyn, ókinish bildirýin, shyǵyndy ótegenin jáne tergeýge járdem kórsetkenin eskerýde.
Qańtar oqıǵalary kezinde kóptegen qyzmettik jáne azamattyq qarý (2 900 birlik) urlanyp, azamattardyń qaýipsizdigine qaýip tóngeni belgili. Búginde tártip saqshylary 873 qarýdy tárkilegen. Onyń ishinde 480 tabeldik jáne 387 azamattyq qarý tirkeldi. Qazirgi ýaqytta polısııa urlanǵan qarýdy ǵana emes, jalpy, zańsyz aınalymdaǵy qarýdy tabý jáne tárkileý boıynsha maqsatty jumys júrgizýdi jalǵastyrýda. Mysaly, Almaty oblysynyń Ile aýdanynda Ulttyq qaýipsizdik komıtetimen birlesken jedel-izdestirý sharalary barysynda 53 ańshylyq oq-dáriler, 13 gazdy jáne 15 jaryq shýly granata jasyrylǵan qoıma tabylǵan.
Búginde qańtar oqıǵasy kezinde urlanǵan qarýdyń 2 087 birligi anyqtalmaǵan kúıinde qalyp otyr (1 285 azamattyq, 645 tabeldik, 157 travmatıkalyq, gaz jáne sıgnaldyq tapanshalar). Olardy anyqtaý boıynsha jumystar jalǵasýda.
Qańtar oqıǵasy kezinde Almaty, Shymkent qalalarynda, Aqtóbe, Atyraý, Almaty, Jambyl, Qyzylorda jáne Shyǵys Qazaqstan oblystarynda qarýly qylmyskerler memlekettik jáne azamattyq obektilerdi basyp alyp, qıratqany belgili. Onyń ishinde ákimdikter, aeroporttar, polısııa ǵımarattary, Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń departamenti, BAQ ǵımarattary, sondaı-aq saýda úıleri, qarý dúkenderi jáne azamattardyń jeke múlikteri bar. Júzdegen ǵımarat pen kólik quraly órtendi. Sonyń saldarynan 100 mlrd teńgeden astam somaǵa zalal keltirilgen. Onyń 92 mlrd teńgesi bıznes sýbektilerine tıesili.
