Aımaqtar • 03 Qazan, 2022

Jylyjaıdyń sharýasy jaıqala ma, shaıqala ma?

62 ret kórsetildi

Pavlodar oblysy ákimdigi apparatynyń ishki aýdıt qyzmeti «Greenhouse-Qaztomat» kompanııasynan 2,5 mlrd teńgeniń sýbsıdııa­syn qaıtarýdy talap etip otyr. Kásiporyn jylyjaı sharýashylyǵymen aınalysady, qomaqty demeýqarjy jylyjaı kesheni úshin kezeń-kezeńimen alynǵan eken. Alaıda tekserýshi organ ınvestısııalyq salymdar úshin tólengen mıllıardtar sýbsıdııalaý qa­ǵıdalaryna saı emes degen tujyrymǵa kelgen.

Qazaqstan kásipkerleriniń quqyqtaryn qorǵaý jónindegi ýákil Rýstam Júrsinov bul másele jaıynda alǵashqylardyń biri bolyp dabyl qaqty. Belsendi azamat áleýmettik jelidegi pa­raq­shasynda: «Mareven Fýd Tıan-Shan» JShS-nyń basynan ótken jaǵdaı endi tanymal álemdik óndirýshi Van der Hoeven Greenhousebuilders B. V.-pen seriktesip jumys isteıtin «Greenhouse-Qaztomat» JShS-nyń basyna túsip otyr», dep jazdy. Bul kásiporyn Ekibastuz qalasynda ornalasqan.

Máseleniń mánisi bylaı, osy jyldyń maýsym aıynda Pavlodar oblysy ákimdigi apparatynyń ishki aýdıt qyzmeti óńirlik aýyl sharýashylyǵy basqarmasymen birge tólengen sýbsıdııalardyń bir bóligine aýdıtorlyq tekseris júrgizgen. 2018 jyly Aýyl sha­rýa­shylyǵy mınıstrligi «Inves­tı­sııalyq salymdar kezinde agro­ónerkásiptik keshen sýbektisi shekken shyǵystardyń bir bóligin óteý boıynsha sýbsıdııalaý qaǵı­dalaryn» bekitkeni málim. Osy qaǵıdanyń talaptary negizge alynady. Tekserý sharasynyń nátıjesinde «Greenhouse-Qaztomat» JShS negizsiz bólingen 2 mlrd 470 mln 473,3 myń teńge kólemindegi sýbsıdııany mem­leket­tik bıýdjetke qaıtarýǵa tıis degen qorytyndy jasalypty. Zań buzýshylyqtar retinde kásip­oryndaǵy óndirý kóleminiń kórsetkishteri jalpy óndiristik qýatynyń keminde 30 paıyzyna jetpegen, sondaı-aq paıdalanýǵa berilýi jobalaý-smetalyq qujat­tamada kózdelmegen qurylys ke­zekteri negizsiz sýbsıdııalanǵan dep kórsetilgen.

– Investor ınvestısııalyq sýbsıdııaǵa ótinimdi jumys aıaq­talǵan soń ekinshi kezeńde ber­di. Sýbsıdııa mólsheriniń asyp ketýine baılanysty (500 mln teń­ge jáne odan kóp) Aýyl sharýa­shy­lyǵy mınıstrligi atynan ákimshiniń kelisimi alyndy, ony Aýyl sharýashylyǵy basqarmasy bir transhpen tóledi. Qurylys kezekteri bóligindegi sýbsıdııalar qurylys paıdalanýǵa berilgennen keıin, ıaǵnı salynǵan jáne jumys istep turǵan jylyjaı kesheni úshin tólengenin atap ótken jón. Iаǵnı bul jerde zań buzýshylyq kórip turǵan joqpyn, – deıdi R.Júrsinov.

Negizi, «Ekibastuz qalasyndaǵy jylyjaı kesheniniń qurylysy (syrtqy ınjenerlik jelilersiz)» jobasy 2018 jyly ázirlengen eken. Buǵan 2019 jylǵy 15 naý­ryz­daǵy Memlekettik sarapta­manyń oń qorytyndysy dálel bola alady. Iske asyrýdyń uzaq merzimderine jáne eleýli ınves­tısııalyq shyǵyndarǵa baılanysty jobany birneshe kezeńde atqarý kózdelgen. Onyń ishki kommýnıkasııalary men tehnologııalaryn derbes keshen retinde salý múmkindigi qarastyrylǵan. Árbir kezeńniń qurylysy aıaqtalǵan soń óńirlik qala qurylysy jáne jerdi baqylaý basqarmasynyń oń qorytyndylary usynylyp otyrǵan. Investısııalyq joba­nyń ár bóligi ýákiletti organda tir­kelgen №1,2,3,4 jylyjaı bloktaryn paıdalanýǵa berý akti­lerimen rastalǵan.

Budan basqa aýdıtorlyq esep­tiń 3-tarmaǵynda jylyjaı ke­sheniniń egis alańyna jumsalǵan tyńaıt­qyshtardyń qunyn sýbsıdııalaý da negizsiz, sebebi ol jerler rastalmaǵan degen silteme bar. R.Júrsinovtiń aıtýynsha, aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jer ýchaskeleri memlekettik jer ka­dastrynyń aqparattyq júıesimen jáne «Jyljymaıtyn múlik tirke­limi» memlekettik derekter bazasymen avtomatty túrde rastala­dy. Tyńaıtqyshtar qunyn sýbsı­dııalaýǵa ótinimder Qoldau aqpa­rattyq júıesi arqyly jiberilgen. Onda egis alańy №1 bloktyń jer ýchaskesi boıynsha 4,37 gektar, al jalpy alańy 10,32 gektar dep kórsetilgen. Sondaı-aq 14-219-172-117:1 jer ýchaskesinde 20,9 gek­­tar egistik bar, al telimniń jal­py aýdany 31,5 gektar dep tir­kelgen.

– Kásip­­oryn­ǵa egis aınalymyna arnalǵan ty­ń­aıt­qyshtar úshin su­ralǵan sýbsıdııa­lar eki eselenip kór­setilgen degen kiná ta­ǵylyp otyr. Bul du­rys emes, sebebi aqpa­rattyq júıe tyńaıtqyshtardy qoldaný jyl­damdyǵyn derbes esepteıdi. Shyǵyndardyń durys­tyǵy, sonymen qatar baǵdar­la­malar men elektrondyq shot-fak­­týralardy qabyldaý jáne óńdeý júıesiniń aqparattyq óz­ara is-qımyly arqyly avtomatty túrde rastalady. О́kinishke qa­raı, baqylaýshy organ kom­pa­nııanyń qyzmetine tikeleı aralasyp, zańdy óreskel buzǵany baıqalady. Is materıaldaryn egjeı-tegjeıli zerde­le­gen­­nen keıin kom­pa­nııanyń quqyqtary men múddelerin qorǵaý úshin men Pav­lodar oblysynyń áki­mine jáne elimizdiń Bas prokýroryna qa­lyp­tasqan jaǵdaıdy obektıvti qaraýǵa járdem kór­setý týraly ótinish joldadym, – dedi kásipkerlerdiń quqyqtaryn qorǵaý jónindegi ýákil.

Aýdıtorlyq esepte tyńaıt­qyshtarǵa 2,3 mlrd teńge negizsiz tólengen dep kórsetiledi. Onyń 1,7 mlrd teńgesi 2019 jyly, qal­ǵany 2020 jyly berilgen. Investısııalyq sýbsıdııalardyń barlyǵy kezinde Aýyl sharýa­shylyǵy mınıstrliginde tirkelgeni týraly qujattar kásiporynda saq­talǵan. Sondyqtan bul is «Greenhouse-Qaztomat»-tyń paıdasyna sheshiledi degen úmit zor deıdi mamandar.

О́ńirlik aýyl sharýashylyǵy basqarmasynyń basshysy Nur­bolat Maqashev bul másele ja­ıyn­da biletinin, alaıda aýdıt qyz­me­tine qatysty esh aqparat bere almaıtynyn málimdedi. Is quzyr­ly organdarǵa berilgen, jaı-japsaryn solar anyqtap kórmek.

Jylyjaı kompanııasynyń bas dırektory Qýanysh Nurbekov te atalǵan jaıt boıynsha túsinik berýden bas tartyp otyr. Kásip­kerdiń aıtýynsha, seriktestik tarapynan kinárat jiberilmegen, barlyq talap zańǵa súıene otyryp júrgizilgen.

Eske salyp óteıik, osydan bir jyl buryn mundaı keleńsizdik Almaty oblysyndaǵy «Mareven Fýd Tıan-Shan» JShS-da da oryn alǵan. Azyq-túlik óndirisi úshin bólingen 1,3 mlrd teńge zań­syz berilgen degen jeleýmen Almaty oblysynyń prokýra­týra­sy aýdıttik tekseris júrgi­zip, qarajatty bıýdjetke qaıta­rýdy talap etti. Bul máselege keıin­­nen elimizdiń Bas prokýratý­rasy aralasty. Joǵary organ ınves­tısııalyq sýbsıdııalar tóle­minde eshqandaı qylmystyq sıpat joq degen sheshim shyǵarǵan soń, is toqtatylǵan edi.

Ekibastuz jylyjaıynyń máse­lesi de oń sheshiledi degen senim zor. Bolmaǵan jaǵdaıda kásip­oryn úlken shyǵynǵa batatyny daýsyz. Sebebi onyń ın­ves­torlar aldynda úlken min­det­­temeleri bar. Biletinder bul sharýasy táýir júrip tur­ǵan se­­rik­testiktiń jumysyn «shaı­­­­qaý» deıdi. Jylyjaıdyń shaı­­qa­lyp, bolmasa jaıqalyp ke­terin ýaqyt kórsete jatar. Bú­ginde kásiporynda 500-den as­tam adam eńbek etedi. Kompanııa Qazaqstannyń 16 qalasyndaǵy 100-den astam saýda jelilerimen baılanys ornatqan, jergilikti naryqqa jylyna 6 myń tonnadan astam qyzanaq jiberedi.

 

Pavlodar oblysy,

Ekibastuz qalasy

Sońǵy jańalyqtar

El birinshiligi bastaldy

Boks • Búgin, 07:42

Dýbaıda daıyndalady

Tennıs • Búgin, 07:40

«Barys» taǵy jeńildi

Hokkeı • Búgin, 07:39

Kishkentaı qutqarýshy

Qoǵam • Búgin, 07:38

Jasandy júrek te ómirdi uzartady

Medısına • Búgin, 07:37

Kardıologter engizgen tehnologııa

Medısına • Búgin, 07:35

Kásiptik oqytýdyń tıimdiligi

Qoǵam • Búgin, 07:33

Jylý qubyryndaǵy apat

Aımaqtar • Búgin, 07:32

Muz qursanǵan Ekibastuz

Aımaqtar • Keshe

Úmit sáýlesi

Saıasat • Keshe

Ult saýlyǵy – uly baılyq

Saıasat • Keshe

Sańlaqtyń sońǵy samǵaýy

Qazaqstan • Keshe

Kitap kókjıegi keńeıip keledi

Rýhanııat • Keshe

«Kúmbirle kúıim, elimde!»

Aımaqtar • Keshe

Uqsas jańalyqtar