Messıdiń armany oryndaldy

Buryn jankúıerler fýtbol juldyz­da­rynyń oıynyn tek álem chempıo­nat­tarynda ǵana tamashalaıtyn. Peleni tek Brazılııanyń, Maradonany Argen­tınanyń, álem chempıony bolmasa da, Eısebıony Portýgalııanyń jeıdesinde ǵana kóretin. Olarǵa baǵa da álem birin­shiligindegi oıyndaryna qarap beriletin. Al álemdik mýndıaldarda jar­qyrap kórine almaǵandardy jankúıer­ler tek belgili bir klýbtyń ańyz oıynshysy, ıaǵnı pálen klýbtyń tarıhyndaǵy eń úzdik sur­mergeni nemese sol ýaqyt ara­lyǵyn­daǵy eń úzdik oıynshysy dep qana tanıtyn.

Keshegi kúnge deıin sol ekinshi tap­tyń qatarynda Messıdiń de aty «Bar­selo­nanyń» ańyz fýtbolshysy dep atalyp kelgen-di. О́ıtkeni ol álemdik deń­geıdegi barlyq jarystyń jeńimpazy atan­ǵanymen, tek álem chempıony degen ataq qana jetpeı turǵan edi. Ony ańyz degen ataqtan osy bir ǵana altyn kýbok «aıaqtan shalyp» jatqanyn ózi de, jankúıerleri de jaqsy biletin. Sóıtip keshe álem birinshiliginiń fınalynda Fransııany jeńip, karerasynda jetpeı turǵan kýboktyń ornyn toltyryp, ańyz degen beıresmı ataǵyn resmılendirip, «mór» bastyryp aldy.

 Endi Messıdi búkil álem jan­kúıerleri tek Argentına jeıdesin kıgen fýtbolshy dep biledi. Bolashaq ur­paq onyń «Barselona» sapynda oınaǵanyn esine túsire almaı biraz áýre bolady. Bizdiń qazirgideı Pele (bar-joǵy eki-aq klýb sapynda dop tepse de) men Maradonanyń qaı klýbta oınaǵanyn zorǵa esimizge túsiretinimiz sııaqty...

Álem chempıonatynyń fınaldyq matchyndaǵy jaı-japsardy jazyp otyrý­dyń ózi artyq shyǵar. Sońǵy mınýt­qa deıin asa tartysty ótken oıynda «Lýsaıl» stadıonynan 90 myń jan­kúıer, teledıdar arqyly tórt­­kúl dúnıeniń tórt buryshynan mıllıard­­taǵan adam tamashalap, fýt­bolshy­lardyń alańdaǵy erlikterin, soqqan goldaryn, bárin-bárin kórdi. Sondyqtan keshegi fınalda Argentına quramasy qalaı jeńiske jetti, Fransııa nege jeńildi degen jankúıerlerdi ma­zalaǵan basty suraqqa ózimizshe az-kem jaýap berip ótsek. Jalpy, fýtbol tarıhyndaǵy iri-iri týrnırlerdiń fınalyn óte muqııat tamashalap júrgen jankúıer bul suraqtyń jaýabyn biledi dep oılaımyz.

Keıingi jyldardaǵy fınaldardyń bárinde dep ótirikshi bolmaı-aq qoıaıyq, kóbinde komandalar tek motıvasııanyń arqasynda jeńiske jetip jatqany jıi baıqalady. Máselen, Chempıondar lıgasynyń 2005 jylǵy fınalyn esińizge túsirińiz. «Lıverpýl» birinshi taımda «Mılannan» 3:0 esebimen jeńilip jatyp, ekinshi taımda qalaı kambek jasap edi, á?. Úzilis kezinde «Lıverpýldiń» sol kezdegi bas bapkeri Rafael Benıtes shákirtterine eshteńe aıtpapty. Tek kıiný bólmesiniń terezesin ashyp, «Lı­verpýl» jankúıerleriniń «You will never walk alone» («Sen eshqashan jalǵyz emessiń») óleńin tyńdatqan. Mine, bul – motıvasııa. Taǵy sol Chempıondar lıgasynyń 2009 jylǵy fınalynda «Barselonanyń» bapkeri Pep Gvardıola matchtyń aldynda fýtbolshylaryna sol maýsymda júrip ótken jolyndaǵy qıyn sátterin, jankúıerlerdiń qýanyshyn, ádemi goldarynan jınaqtalǵan sátterin vıdeo arqyly kórsetip, shákirtterine motıvasııa bergen. Byltyrǵy Kopa Amerıkanyń fınalyndaǵy Messıdiń komandalastaryna aıtqan rýhty sózinen keıin Argentınanyń jeńiske jetkenin jaqsy bilemiz...

Keshegi matchta da Argentınanyń Fran­­sııaǵa qaraǵanda jeńiske degen qulshynysy zor boldy. «Albıseleste» fýtbolshylary fınalda bir maqsat aıasyna birigip, ózderin de, Messıdi de álem chempıony etý úshin jasyl alańda baryn saldy. Ras, fransýzdar fınalda jeńilemiz dep shyqpaǵany belgili. Olardyń da qatarynan eki ret bas júl­deni ıelengisi keldi. Biraq bul joly Argentına fýtbolshylary fransýzdarǵa qaraǵanda jaqsy motıvasııaǵa ıe boldy. Sonyń arqa­synda argentınalyqtar jeńiske jetti.

 Sonymen, bıylǵy álem chempıo­natyn qorytyndylaıtyn bolsaq, Lıo­­­nel Messı álem chempıonymen qatar, týrnırdiń eń úzdik oıynshysyna beriletin «Altyn dop» ıegeri atandy. 35 jastaǵy fýtbolshy jeti matchta alańǵa shyǵyp, jeti goldyń avtory atandy. Sondaı-aq áriptesteriniń úsh már­te kózge túsýine múmkindik jasap berdi.

Fınalda het-trık jasap, bir mýndıalda segiz gol soqqan fransııalyq shabýylshy Kılıan Mbappe Qatardaǵy álem birinshiliginiń úzdik surmergenine beriletin «Altyn býtsaǵa» ıe boldy.

Taǵy bir argentınalyq fýtbolshy Enso Fernandes – eń úzdik jas oıynshy atansa, Emılıano Martınes eń úzdik qaqpashy atalymynda úzdik shyqty. Chempıonattyń shırek fınalynda jarys jolynan shyǵyp qalǵan Anglııa «adal oıyn» marapatyn jeńip aldy.

Kelesi álem chempıonaty 2026 jyly AQSh, Meksıka jáne Kanadada ótedi. Muhıttyń arǵy betinde uıym­dastyrylatyn birinshilikke alǵash ret álemniń 48 quramasy qatysady.