Kóksaıdyń tabanynan sý júretin kún jaqyn
Aýyl-aımaǵy negizinen Alataýdyń etegin jaılaǵan Jýaly qysta qary qalyń, kóktemi kesh shyǵatyn aýdan bolǵanymen jazda kúni aǵyn sýǵa qarap tur. «Jeti kún jaýǵan jańbyrdan, jelip ótken sý artyq» degen, taý topyraǵy qansha ylǵaldy bolsa da kókónis, jemis-jıdek egilgen alqapqa shildeniń ystyǵynda arqyrap aqqan sý aýadaı qajet. Áıtse de, sońǵy eki jylda Jýaly jurtyn aǵyn sý máselesi qatty alańdatyp tur. Naqtyraq aıtsaq, osy aýdandy sonaý 1964 jyldan beri nýlandyryp otyrǵan Kóksaı (Bystrotok) kanalynyń bas jaǵy bizdiń jerden bastaý alǵanymen, ortasynyń 11 shaqyrymynan astam bóligi qyrdyń arǵy jaǵyndaǵy qyrǵyz aǵaıyndardyń aýmaǵy arqyly ótedi. Byltyr aıyrqalpaqty aǵaıyndar ashýǵa minip, baý-baqsha, egistik naǵyz qatalap turǵan shaqta aryqty jaýyp tastaǵanyn aqparat quraldarynyń bári jazdy. «Kórshi eldiń sý bermeýine baılanysty 2012-2013 jyldary osy mańdaǵy sharýalar óte kóp qıyndyq kórdi. Sý der kezinde jetpeı, ónimdilik azaıyp ketti», deıdi osyndaǵy sharýa qojalyǵynyń tóraǵasy Kerimqul Begalıev.
Aryqqa bola at tóbelindeı aǵaıyn araz bolyp, kórshimen óstip kelise almaı júrgende aqqan sý men ekken eginde bereke bola ma? Sondyqtan el Úkimeti ótken jyly Kóksaı kanalynyń Qyrǵyzstan jaǵyndaǵy bóligin jaýyp, aryqty bergi jaqtan salýǵa sheshim qabyldaǵan edi. Dál qazir uzyndyǵy 24,5 shaqyrymdy quraıtyn osynaý qurylyspen «Suńqar» jáne «Jiger 2004» JShS-ler aınalysýda. Oǵan 5 mıllıard 800 mıllıondaı teńge bólingen. Qurylys 3 kezeń boıynsha júrgiziledi. Erigen muzdaqtardyń sýyn jınaıtyn quz ishindegi basty qurylymnyń qurylysy aıaqtaldy. Sondaı-aq, 1240 metr temir-beton qubyrdyń 1 shaqyrymy salynyp qoıyldy. Tómendegi temir qubyrdyń 16 shaqyrymy da daıyn. «Qazsýshar» RMK Jambyl oblystyq fılıaly dırektorynyń orynbasary Qońyrbaı Shákárim bul kanaldyń sekýndyna 3,5 tekshe metr sý ótkizýge laıyqtalyp jasalyp jatqanyn aıtady. Basty maqsat – 1 shildege deıin osy kanal arqyly Jýalyǵa sý jetkizý. Alaıda, bıyl kóktem jańbyrly bolyp, jumys edáýir kesh bastalypty. Jarylys jasap, buzylýy tıis tumsyqtaǵy jumys eki aýysymda júrgizilip jatyr. Alda-jalda jańa kanaldy merziminde tapsyrý múmkin bolmaı jatsa, shildede sýdy eski arna arqyly berý joldary qarastyrylýda eken.
«Búginde Kóksaı arqyly Jýaly aýdanynyń 2,2 myń gektar jerine sý jetedi. Al jańa kanal iske qosylǵanda sýarmaly aýmaq budan 5 esege kóbeıedi. Bul, árıne, aýdannyń aýyl sharýashylyǵy salasynyń damýyna úlken úles qosady», deıdi Jambyl oblysynyń ákimi Kárim Kókirekbaev.
Qazir qurylys basyndaǵy 10 brıgada, ıaǵnı 190 jumysshy men 60 tehnıka «Kóksaıdy» merziminde paıdalanýǵa berýge bar kúshterin salýda.
Oralhan DÁÝIT,
«Egemen Qazaqstan».
Jambyl oblysy.
Sýretterdi túsirgen
Aqádil RYSMAHAN.
