Shahmat • 19 Sáýir, 2023

Álem quramasy úzdik shyqty

410 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Astanadaǵy shahmattan álem chempıonatynyń aıasynda tarıhta tuńǵysh ret áıelder arasyndaǵy Qazaqstan men dúnıe júziniń eń tańdaýly grossmeısterlerinen jasaqtalǵan álem quramasynyń matchy óz máresine jetti. Jarys erejesine sáıkes, shahmatshylar týrnırdiń alǵashqy eki kúninde rapıdten synǵa tússe, keshe blıs boıynsha sheberlik baıqasty. Asa tartysty ótken básekede jerlesterimiz óz jankúıerlerin qýanta almady. Úsh kúnge jalǵasqan oılylar dodasynda álem quramasynyń shahmatshylary úzdik shyqty.

Álem quramasy úzdik shyqty

Sýretti túsirgen Erlan OMAR, «EQ»

Buǵan deıin jaz­ǵa­ny­myz­daı, rapıd boıynsha ótken alǵashqy eki kúnde otandas­tarymyz álem quramasyna bes upaı aıyr­mashylyǵymen jol bergen edi. Alǵashqy tórt týrda áıelder arasyndaǵy álem­­dik reıtıngte kósh bas­tap turǵan qytaılyq Hoý Ifan bas­taǵan shahmatshylar 18,5:13,5 esebimen alǵa shyǵyp al­sa, keıingi kúngi básekede de qarqynyn báseńdetken joq. Bıbisara Asaýbaeva, Dı­nara Sádýaqasova, Jansaıa Ábdi­málik sekildi tájirıbeli gross­meısterlerimiz qar­sy­las­t­a­ry­na laıyqty qar­sylyq kór­­setkenimen, jas shahmatshylarymyz jer-jahannyń úz­dikteri aldynda tájirıbesiz­digin tanytty. Sóıtip ekinshi kúngi tórt týrdan keıin, ıaǵnı jalpy segiz týrdyń qory­tyndysy boıynsha Dana Reıznıese-Ozola jetekshilik etken álem quramasy 34,5-29,5 esebimen jeńiske jetti.

Bir aıta keterligi, sol eki kúnde jyldam shahmattan (blıs) álemniń eki dúrkin jeń­im­pazy Bıbisara Asaýbaeva tórt dúrkin álem chempıony 29 jastaǵy qytaılyq Hoý Ifandi eki ret tize búktirip, týr­nırdi tamashalaýǵa kelgen ma­mandar men jankúıerlerdiń nazaryn ózine aýdartty.

Jerlesterimiz rapıd jarysy boıynsha qarsylastaryna jol bergennen keıin jan­kúıerler blıs básekesinde otan­dastarymyzdan nátıjeli oıyn kútken bolatyn. О́ıtkeni keıingi jyldary Qazaqstan shahmatshylary jyldam shahmatta tolaıym tabystarǵa qol jetkizip júr. Degenmen, bul saıysta da Qazaqstan qu­ra­­ma­synyń oıynshylary qar­sylastarynan jeńilip qaldy.

Blıs boıynsha álemniń eń úzdik shahmatshysy sanalǵan Bıbisara Asaýbaeva segiz match­tyń tórteýinde jeńiske jetip, Qazaqstan quramasyn jalpy esepte alǵa súırese de, ózge árip­testeri oǵan kómektese al­mady. Hoý Ifandi rapıdte eki márte jeńgen Bıbisara bul joly sol jetistigin qaıtalaı almady. Blıste ol qytaılyq qarsylasynan bir márte basym túsip, bir ret jeńilip qal­dy. Al Dınara Sádýaqasova (úsh teń oıyn) men Jansaıa Áb­di­málik (tórt teń oıyn) bir­de-bir kezdesýinde jeńiske jete al­mady.

Sóıtip 8 týrdyń qory­tyn­­dysy boıynsha álem qura­masy bul joly da jerles­terimizdi aıqyn basymdyqpen qapy qaldyrdy – 38,5-25,5. Erejege sáıkes, jeńimpaz atan­ǵan quramaǵa ýáde etilgen 30 000 AQSh dollary, ekin­shi orynǵa 20 000 dollar kó­lemindegi qar­jylaı syıaqy be­rildi.

О́z elimizde uıymdasty­ryl­ǵan jarysta otandasta­rymyz jankúıerlerin jeńis­pen qýanta almasa da, kórer­menderge tartysty oıyn syı­­­laı bildi. Sonymen qa­tar jas shahmatshylarymyz álem­niń eń úzdikterimen she­ber­lik baıqasyp, ózderine ómir­lik azyq bolatyn mol tá­ji­rıbe jınady. Sondyqtan bul match­ta eldiń shahmaty da, shahmatshylary da jeńilgen joq degen oıdamyz.