Foto: primeminister.kz
Jumys sapary aıasynda Oljas Bektenov Korneevka aýylyndaǵy «Atameken-Agro-Korneevka» JShS zamanaýı sıfrlyq taýarly sút fermasynyń jumysymen tanysty. Kásiporyn dırektory Aleksandr Fadeevtiń aıtýynsha, fermada 2,5 myń sútti iri qara mal, onyń ishinde 1,3 myńnan astam sıyr bar. Golshtın-frız tuqymdy mal Majarstan, Germanııa, Danııa jáne Nıderlandtan ákelingen. Qazaqstannyń qysyna beıimdelgen Germanııadan ákelingen alǵashqy 300 bas mal bıyl kúzde aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilerge ótkiziledi.
Budan soń Premer-mınıstr Westfalia kompanııasynyń 40 basqa arnalǵan avtomattandyrylǵan saýý zalyn, sondaı-aq tabyn men óndiris prosesterin basqarýdyń sıfrlyq júıelerin kórdi. Fermada saýylǵan sút kóleminiń avtomattandyrylǵan esebin júrgizýge, jabdyq jumysyn qadaǵalaýǵa, janýarlardyń jaǵdaıyn, olardyń belsendiligi men ónimdiligin baqylaýǵa múmkindik beretin DairyPlan jáne CowScout sheshimderi qoldanylady. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha ferma shamamen 11 myń tonna sút óndirdi.
Oljas Bektenov oblys basshylyǵy men Aýyl sharýashylyǵy mınıstrliginiń nazaryn veterınarııalyq qaýipsizdik máselesine erekshe aýdardy. Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes, 2024 jyldan beri veterınarııa salasy keıingi 14 jylda alǵash ret júıeli damýǵa qajetti qarjy aldy. Sońǵy eki jylda respýblıka boıynsha jalpy quny 9,1 mlrd teńge bolatyn 600-ge jýyq veterınarlyq nysan salyndy.
«Búgingi tańda epızootııalyq jaǵdaı qolaıly bolyp otyr. Sońǵy úsh jylda bizdiń óńirde brýsellez 12 ese azaıdy, qolaısyz pýnktter 7 pýnktke tómendedi degen uıǵarym aldyq. Aýrýdyń kúrt órshý oshaǵy qysqardy. Bul úshin barlyq jaǵdaılar jasalǵan, bıyl respýblıkalyq bıýdjetten 57 veterınarııalyq pýnkt pen 2 veterınarııalyq stansa salýǵa 1,8 mlrd teńge bólindi. Veterınarııalyq pýnktterdiń qurylysy jeke qosalqy sharýashylyqtar úshin veterınarııalyq saýlyqty saqtaýǵa eleýli qoldaý bolmaq, olarda veterınarııalyq manıpýlıasııalardyń barlyq spektri júrgiziledi», dedi aımaq basshysy Marat Tasmaǵanbetov.
«Qyzyljar Jem» JShS qojalyǵynyń aýmaǵynda Premer-mınıstr egin egý jumystarynyń qorytyndysymen tanysyp, dándi daqyldardyń ýltra erte surpynyń alqabyn tekserdi. Kásiporyn aralas aýyl sharýashylyǵyn júrgizýge mamandanǵan.
Kásiporyn dırektory Danııar Anafın tájirıbe alańynda Secobra Recherches S.A. kompanııasynyń fransýzdyq suryptaýdan shyqqan Calixo surpynyń jumsaq jazdyq bıdaıyn sebý josparlanyp otyrǵanyn aıtty. Suryp erte pisetin daqyl túrine jatady, vegetasııalyq kezeńi 85 kún jáne ónimdiligi joǵary. Calixo buǵan deıin topyraq-klımattyq jaǵdaılary Soltústik Qazaqstan oblysyna jaqyn Batys Sibir óńirlerinde joǵary tıimdiligin dáleldegen.
Oljas Bektenov Ashhabadtaǵy TMD úkimetteri basshylary keńesiniń otyrysyna qatysty
Sondaı-aq jergilikti aýyl sharýashylyǵy taýaryn óndirýshilermen kezdesý ótti. Oljas Bektenov sharýalardy egin egý naýqanynyń aıaqtalýymen quttyqtady. Qazaqstan bıdaıdy iri eksporttaýshylardyń ondyǵyna kiredi jáne álemdik un naryǵynda kóshbasshylyq pozısııasyn saqtap otyr.
«Prezıdenttiń tapsyrmasy boıynsha úshinshi jyl qatarynan agrarlyq sektorǵa aýqymdy qoldaý kórsetilip jatyr. Bıyl ósimdik jáne mal sharýashylyǵy salalaryn jalpy qarjylandyrý kólemi 1 trln 200 mlrd teńgege jetti. Nátıjesin kórip otyrmyz: sońǵy eki jylda jaqsy ónim alyndy. Búginde bizdiń astyq álemniń 70 eline eksporttalady. Qazaqstan álemdegi astyq jetkizýshi on eldiń qataryna kirip otyr. Bul – Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń salany damytýǵa erekshe kóńil bólýiniń jáne fermerlerdiń kúndelikti qajyrly eńbeginiń nátıjesi. Biz jumysty odan ári jalǵastyramyz», dep atap ótti Oljas Bektenov.
Sondaı-aq Premer-mınıstr túıirshiktelgen jońyshqa zaýytyn salý bastamasymen tanysty. Joba jemshóp bazasyn damytýǵa jáne mal sharýashylyǵyn taǵamdyq qundylyǵy joǵary sapaly jemmen qamtamasyz etýge baǵyttalǵan. «Etalon Agro» kompanııalar tobynyń bas dırektory Medet Tólegenov jobany tabysty júzege asyrýdyń mańyzdy sharty sýarmaly eginshilikti damytý bolyp sanalatynyn atap ótti. Ol bir maýsymda eki-úshke deıin jońyshqa shabýǵa, shıkizattyń turaqty sapasyn jáne óndiristik qýattardyń birkelki júktelýin qamtamasyz etýge múmkindik beredi.
Petropavl qalasynda Premer-mınıstr «Eurasian Milk» JShS sút óńdeý zaýytynda óndiristiń tehnologııalyq prosesimen jáne shyǵarylatyn daıyn ónim túrlerimen tanysty. Dırektor Andreı Grısenko kásiporyn shveısarııalyq tehnologııalar negizinde jumys isteıtinin, tereń óńdelgen ónim óndirýge, ımportty almastyrýǵa jáne eksporttyq áleýetti damytýǵa baǵyttalǵanyn baıandady. Zaýyt óńirdegi fermerlik sharýashylyqtar jetkizetin otandyq shıkizatty paıdalanady. Munda jyl saıyn 7 myń tonnadan astam qatty jáne jumsaq irimshik, 12 myń tonnadan astam sary maı, shamamen 12 myń tonna qoıýlatylǵan sút, sondaı-aq 20 myń tonnadan astam sarysý konsentraty men qyshqyl sút ónimderi óndiriledi. 2026 jyldyń sońyna deıin jyldyq qýaty 6 myń tonnadan asatyn jańa ónim – krem-chız óndirisin iske qosý josparlanyp otyr.
Osyǵan baılanysty Premer-mınıstr Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine oblys ákimdigimen birlesip, kásiporynnyń tolyq qýatqa shyǵýyn jedeldetý úshin qajetti barlyq qoldaý sharalaryn kórsetýdi tapsyrdy. Nysandardy aralaý qorytyndysy boıynsha Premer-mınıstr Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligine oblys ákimdigimen birlesip, óńdeý, jemshóp óndirisin jáne agroónerkásip keshenin sıfrlandyrýdy damytý úshin fermerlerdi qoldaýdy jalǵastyrýdy, jańa taýarly sút fermalaryn ýaqytyly iske qosýdy qamtamasyz etýdi, sondaı-aq otandyq ónimniń naryqtaǵy ilgerileýine járdemdesýdi tapsyrdy.
Eske sala keteıik, buǵan deıin Premer-mınıstr Oljas Bektenov Memleket basshysynyń «Taza Qazaqstan» bastamasyn júzege asyrý boıynsha Ulttyq parkterdiń jumysyn synǵa alǵan edi.
