Kimde-kim bala kezinen eńbektiń ómir zańy ekenin bilse, jas kezinen nan – ter tógý arqyly tabylatynyn túsinse, óz isine adaldyq tanytsa, sol adam erlik jasaýǵa qabiletti. О́ıtkeni kerekti sátte onyń boıynan qaharmandyq jasaıtyn jiger, ójettilik pen oǵan kerekti kúsh-qaırattyń tabylatyny anyq. Biz Qyzyl juldyz ordeniniń ıegeri general-maıor Sapar Kópbaıuly Abdrahmanov ǵumyr jolynan osyny túıdik!
Qazaqstannyń aýmaqtyq tutastyǵyn saqtaý salasynda qaýipsizdik máselesiniń mańyzy zor. Ulttyq qaýipsizdik joq jerde memleket te bolmaıtyny anyq. Osy oraıda, ult qaýipsizdigin qamtamasyz etý - eń basty mindeti sanaıtynyn tilge tıek etsek bolady. Osy ýaqyt ishinde elimizdiń bolashaǵy jarqyn bolýy úshin birshama jobalar qabyldanyp, jaqsy nátıjesin berip jatyr. Táýelsizdikti, turaqtylyqty baıandy etý, qoǵamnyń áleýmettik jáne saıası oń ahýalyn qalyptastyrý isinde UQK ardagerleriniń úlesi basym.
Ardaq tutar asyl jandardyń ǵumyr soqpaǵyna qarasań, ulaǵat tutar ómir shejiresine tánti bolasyń. О́negeli ómiriniń tereń qyrlaryna úńile qalsań, mol ǵıbrat alasyń. Izgiligi telegeı teńiz, iltıpaty mol osyndaı adamdardy úlgi tutý artyq emes paryz. Bul ótkennen ónege alýǵa tıis urpaq úshin kerek. О́mirde eren eńbegimen kópke úlgi bola bilgen adamdar sırek te bolsa kezdesip jatady. Mine, osyndaı azamattardyń biri – Aqmolanyń syı-qurmetin arqalaǵan, eńbek jolynda nátıjeli qyzmet atqaryp, halqyna aıaýly ul atanyp, eliniń maqtanyshyna aınalǵan er – Sapar Kópbaıuly Abdrahmanov.
Sapar Kópbaıuly 1933 jyly 5 maýsymda Aqmola okrýginiń Eraly aýylynda dúnıege kelgen. 1956 jyly Alataýdyń bókterindegi Almaty shaharyndaǵy Qazaq taý-ken metallýrgııa ınstıtýtyn bitirip, Saran geologııalyq barlaý partııasynyń ýchaskelik geology bolyp jumys isteıdi. 1959-1966 jyldar aralyǵynda soltústik-batys geologııalyq ekspedısııasynyń ýchaskelik geology, 1966-1968 jyldary Aýǵanstandaǵy keńestik geologtar tobynyń qyzmetkeri bolady. Odan elge kelip, Soltústik-Batys geologııalyq ekspedısııasynyń aǵa geology bolyp jumysyn jalǵastyrady. Qaı jerde bolmasyn, ózin adal jumysshy, eljandy azamat etip kórsete bildi. Bálkim, sondyqtan bolar 1970 jyly Memlekettik qaýipsizdik organdaryna qyzmetke shaqyrylyp, ónegege toly eńbek jolyn bastaıdy. Atalǵan jyly F.E.Dzerjınskıı atyndaǵy KGB ShQM №3 fakýltetiniń basshy quramyn daıarlaýdyń eki jyldyq kýrsynda oıdaǵydaı aıaqtap, Pavlodar oblysy boıynsha Qazaq KSR SM janyndaǵy MQKB bóliminiń bastyǵy qyzmetine kirisedi. Odan 1976-78 jyldar aralyǵynda Oral oblysynda osyndaı qyzmet atqarady, 1978-1985 jyldar aralyǵynda Qazaq KSR KGB 5-shi basqarmasynyń bastyǵy qyzmetin abyroımen atqarady. Ejelgi Orhon-Eneseı jazbalarynda kórsetilgen Kúltegin jazbalaryndaǵydaı, keıipkerimiz kúndiz otyrmady, túnde uıyqtamady. Baryn da, naryn da berdi. Seńderdeı sytyrlap, qara terin tókti.
Alǵash táýelsizdik alǵan jyldary QR UQK tóraǵasynyń 1-shi orynbasary qyzmetinde bolady, 1992 jylǵy aqpannan bastap otstavkaǵa shyqty. Zeınette bolsa da óz eliniń damýyna nemquraıdy qaramaıtyn azamat retinde QR Memlekettik Tótenshe jaǵdaılar komıteti bólim meńgerýshisiniń orynbasary, QR Parlamenti Senatynyń konsýltanty qyzmetterin atqaryp, óz tájirıbesimen bólisedi.
О́z kemerine tolǵan Sapar Kópbaıuly UQK Akademııasynyń dosenti, QR TJM Akademııasynyń respýblıkalyq kýrstarynyń ádiskeri retinde de jasaǵan oı-tujyrymdarynan jastardy adamgershilikke úndeıtin, adamzatty izgilik pen meıirimdilik, jaýapkershilik sııaqty asyl qasıetterge shaqyratyn tolǵamdar jasaıdy. Qurmetti eńbek demalysynda júrse de, ulttyq qaýipsizdik salasynan qol úzbeı, jastardy qazaqstandyq patrıotızm rýhynda tárbıeleý isine belsendi aralasyp júr. Únemi, ataýly merekelerde jeke qurammen kezdesip, óziniń mol tájirıbesimen bólisip keledi.
«Bizdiń ortaq mindetimiz Táýelsizdik jyldarynda qol jetkizgen jetistikterimizdiń barlyǵyn saqtap, HHI ǵasyrdyń taıaý onjyldyǵynda turaqty damýdy jalǵastyrý». Bul sózder S.Abdrahmanovtyń eline janashyr, naǵyz el qorǵany ekenine taǵy bir dálel. «Bizdiń jas urpaq óz eliniń tarıhyn, salt-dástúrin bilýi kerek. Sonda ǵana azamat naǵyz patrıot bola alady». Ardagerdiń bul sózderinen el bolashaǵy jastardyń qolynda ekenin, óskeleń urpaqqa zor senimmen qaraıtynyn ańǵarýǵa bolady.
Bizge Sapar Kópbaıuly Shyǵys halqynyń «Jan rahatyna batqyń kelse, jan sala jumys iste» degen qaǵıdasymen ómir súretin sııaqty bolyp kórindi. Sondaı-aq dana halqymyzdyń «Baqyt baǵasyn bilgenniń ǵana basynda turady» degen támsiline taǵy da basymyzdy ıdik. S.Abdrahmanov sııaqty qyzmetin baqytyna balaǵan jannyń abyroıynyń asqaq bolatyndyǵyna kóz jetkizdik.
Árıne, óz salasynyń sheberi bolý kóp adamnyń qolynan keledi, alaıda «tulǵa» ataný ekiniń birine buıyratyn baqyt emes. Ony ýaqyt dáleldep keledi. Elge paıdaly aıtary, tereń maǵynaly oılary men ómir jolynyń artynda óshpeıtin izi bar isteri arqyly ǵana tulǵaǵa aınalǵan Sapar Kópbaıuly atqarǵan jumystarynyń astaryna úńilseń, sanańa sáýle shashatyn ıdeıalary osy sala mamandaryn beı-jaı qaldyrmaıtyndyǵy shyndyq.
Mine, halqy men eliniń aldyndaǵy ózderiniń perzenttik paryzyn aıqyn da anyq túsingen, qandaı qıyn-qystaý jaǵdaıda ony adal oryndaýdan jaltarmaǵan osyndaı adamdar qaı dáýirde ómir súrse de, eliniń naǵyz azamaty bolyp qala bermek. Biz toqsannyń bıigine shyqqaly turǵan ardaqty ardagerimizdi týǵan kúnimen shyn júrekten quttyqtaı otyryp, zor densaýlyq, qajymas qaırat, talmas qanat, Otanymyz táýelsiz Qazaqstannyń gúldený, jas urpaqty tárbıeleý jolyndaǵy ǵıbratty isterine tolaıym tabystar tileımiz!
Kenjebolat BEKNAZAROV,
«Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq qaýipsizdik komıteti
organdarynyń ardagerleri» respýblıkalyq qoǵamdyq
birlestiginiń tóraǵasy,
QR UQK qurmetti qyzmetkeri,
polkovnık