Suhbat • 22 Maýsym, 2023

Lıdııa Kádenova: Taǵdyrym teatrǵa tańylǵan

921 ret
kórsetildi
24 mın
oqý úshin

Drama, komedııa, tragedııa. Aktrısa teatr óneriniń atalǵan osy basty úsh janryn tek sahnada ǵana sátti somdap qoıǵan joq, ómir usynǵan osynaý kóńildiń túrli sátterin peshenesine buıyrtqan taǵdyr-taqtasynda da teńdeı kórdi, qaıyspaı kóterdi. Ol baqytty sátterinde dandaısyp, bolmasa jeńilgen, qaıǵyrǵan kezderinde mort synyp ketpedi. Dramaǵa toly ómiriniń ár sátin aıalaı hám baǵalaı bildi. О́zine buıyrǵan rólderin abyroımen alyp shyqty. Kúni búginge deıin sol tuǵyrynan túspeı keledi. Sebebi ol ónerde qandaı talantty aktrısa bolsa, ómirde dál sondaı parasatty, tereń adam. Qazaqstannyń eńbek sińirgen ártisi, «Parasat» jáne «Qurmet» ordenderiniń ıegeri Lıdııa Kádenovanyń kóńil pernesin basyp kórdik. Syńǵyrlaǵan sulý ún salıqaly syrlaryn tóge jóneldi.

Lıdııa Kádenova: Taǵdyrym teatrǵa tańylǵan

– Áńgimemizdiń álqıssasyn esimińizden bastaıyqshy. Lıdııa – erekshe esim!

– Munyń sebebi kóp. Birinshi­den, «erekshe esim ólim toqtata­dy» degen yrym bar. Maǵan de­ıin­gi perzentteri toqtamaı, sheti­neı bergen soń ata-anam aıryq­sha esim dep, osy Lıdııany tańdasa kerek. Ekinshiden, ájemniń qolyn­da óskendikten be, áke-sheshemmen qaljyńdasa beretinmin. Jeti aılyq kezimde ákem Lenıngradqa oqý­ǵa ketken eken. Sol kezde túsken sý­retterin qarasam, qasynda ki­leń orystyń, tatardyń sulý qyzda­ry júripti. «Osy sulýlardyń biri Lıdııa ǵoı, ıá?! Sony esiń­de saqtaý úshin meniń atymdy osylaı qoıǵan shyǵarsyń?!» dep ázildeıtinmin. Ondaıda ákem: «Bal­tyq jaǵalaýynda Lıda degen erek­she ásem qala bar. Men seniń atyńdy sol qalanyń qurmetine qoıǵanmyn» deıdi. Bul derekke súıensek, demek meniń atym Lıdııa emes, Lıda bolǵany. Úshin­shiden, Aqtóbe oblysynyń Yrǵyz jerinde týyp-óstim.  Al bizde – batysta Sveta, Raıa, Lıdııa degender kóp jalpy (kúldi).

– Aqtóbeniń aıadaı aýylynda ósken armanshyl qyzdyń taǵ­dyry alyp Almatymen qalaı toǵysty? Bilýimizshe, búginde mu­qym qazaq tanıtyn aktrısa Lıdııa áý basta keremet bıshi bolǵan desedi...

– Mektepte oqyp júrgen ke­­zim­nen bastap bı úıirmesine qa­­ty­stym. Ol kezde Qury­lys­shy­lar ­saraıy bolatyn. Sonyń bı bólimine bara bastadym. Arada eki-úsh jyl ótkende úıirmeniń úzdik bıshisi atanyp, Máskeý men Lenıngradty kórip qaıttym. Tip­ti eń alǵash Almatynyń kıeli sah­nasyna da aktrısa retinde emes, osy bı ónerimen kóterilgen eken­min. Áli esimde, 1966 jyl edi. Oqý­shymyz. Qazir oı eleginen ótkiz­sem, Ofıserler úıiniń sahnasy bolar dep topshylaımyn. Mine, sol sahnaǵa alǵash bılep shyqtym. Sodan bastap janym ónermen egiz ekenin túsindim, al Almatyǵa ólerdeı ǵashyq boldym. Biraq pedagogim meni bımen ketedi, bolashaǵyn sonymen baılanys­tyrady dep oılady. Alaıda nege ekenin bilmeımin, men «án» dedim. О́ıtkeni anam ándi keremet aıtatyn. Sóıtip, 8-synypty bitirdim de, kolledjdiń vokal bólimine túsýge bel býdym. Emtıhan kúni sah­­naǵa shyǵyp, ánimdi oryndadym. О́zimshe «qatyrdym» dep shyq­qanda, balym ortasha bolyp qalyp, túse almadym. So­dan Al­ma­ty emes, Aqtóbeniń Má­­denı-aǵar­tý ýchılıshesiniń «teat­­ral­nyı» bóliminen bir-aq shyq­­tym. Kolledjdi bitirgende Eń­likti de, Ajardy da men oı­nap, us­tazda­rym­­nyń aq batasymen Al­ma­ty­ǵa attandym. Ol kezde je­ke oqý orny joq, konservatorııa­­­nyń qu­ramyndamyz. Juldyzym ja­­­­­nyp oqýǵa qabyldandym. Dıplom­­­­dyq jumysym Shyńǵys Aıtma­­tov­tyń «Jámılasyndaǵy» Jámı­­­la beınesi boldy. Keıin Ǵ.Músire­pov atyndaǵy Qazaq memleket­­tik ­ba­lalar men jasóspirimder teatryna qyzmetke qabyldandym ­da, birden shyǵarmashylyqqa arala­­syp kettim. Mundaǵy alǵashqy ró­­lim – rejısser Vıktor Pusyrma­nov­tyń qoltańbasymen qoıyl­­ǵan I.Sa­vın men J.Táshenovtiń ­«Qa­la­dan ­kelgen qyljaqbas» qo­ıy­­lymyndaǵy Jamal degen qyz­dyń beınesi bolatyn. Mine, sodan bas­tap qyzyq pen qıyndyqqa, izde­nis pen esten ketpes sátterge toly teatrdaǵy tynymsyz ómi­rim bas­taldy da ketti. Shúkir, osy kıeli sahnada taban aýdarmas­tan 49 jyl qyzmet etip kelemin. Alla jazsa, kelesi jyldyń 1 naýryzynda Ǵ.Músirepov atyndaǵy teatr­ǵa qa­byldanǵanyma týra jarty ǵasyr tolady. Iаǵnı meniń búkil ómi­rim osy teatrmen baılanysty, taǵdyrym teatrǵa tańylǵan desem de bolady. Eńbek kitapshamda da jalǵyz-aq ju­mys ornym bar – ol da osy súıikti qarashańyraǵym!

– Turaqtylyǵyńyz ben sah­naǵa adaldyǵyńyz shyn máninde súısintedi...

– «Kelinniń betin kim ashsa sol ystyq» deıdi ǵoı. Iá, men úshin ystyq uıa – osy teatrym, aǵa­ıynym – altyn áriptesterim. Jas­taıymnan kelgendikten be eken, kıeli qarashańyraqty óz úıimdeı kóremin. Odan keıin teatrǵa qa­byldana salysymen birden basty rólge bekitildim. Sodan rólden ról, qoıylymnan qoıylym dep júrip ómirdiń qalaı ótip ket­ke­nin baıqamaı da qalyppyz. Dra­matýrgter de bizge arnap «Paı-paı, jas jubaılar-aı», «Eń ádemi kelinshek» sııaqty pesalar jazyp, ol sahnada sátimen qoıyldy. Sonyń bári osylaı dúrkirep tura beretindeı kórindi. Ondaıda adam óziniń ómiriniń ótip ketkenin de bilmeıdi eken. Sóıtip qarasam, 10 jyl ótip ketipti. 10 jyldan keıin páter alamyn deısiń, bolmasa ataqqa usynyp qoıady. Árı­ne, munyń bári pendeshilik qoı. Áıtpese, jasyratyny joq, meni talaı teatr shaqyrdy. M.Áýezov teatrynyń ózine birneshe márte shaqyryldym. Birinshi ret Ázir­baıjan Mámbetov shaqyrdy, keıin Tuńǵyshbaı Jamanqulov «Tuzdy shól» spektaklinen ról berdi. Tú­begeıli aýysýǵa usynys jasaldy. Orys teatrlarynda da spektaklderde oınadym. Biraq qalaı desek te jas kezińde kelgen ujymyńnyń orny bólek bolady eken. Qıyp kete almadym.

– Áıtse de bir suhbatyńyzda: «Eńlik, Qaragóz, Qyz Jibek syndy sholpysy syńǵyrlap, naǵyz ulttyq qalypty órnekteıtin klassıkalyq qoıylymdarda oınaı almaı qaldym, jastyq ótip ketti» dep ishki ókinishińizdi de bildirgen ekensiz...

– Bul endi kóńildiń keıbir kez­derinde aıtylyp ketken, júrek túkpirinde jasyrynyp, tek arman kúıinde qalyp qoıǵan tilekter ǵoı. Ol kezde jaǵdaı solaı boldy ma, álde Jastar teatryndaǵy repertýar saıasaty áser etti me eken, áıteýir bizde klassıkalyq qoıylymdar kóp qoıylǵan joq. Esesine zamandastar beınesi jan-jaqty qyrynan kórinip, psı­ho­logııalyq obrazdar, zamanaýı ke­ıipkerler sahnaǵa shyqty. Atap aıtsaq, M.Áýezovtiń «Alýa» pesasynda – Nına, R.Seıtmetov pen E.Obaevtyń «О́zimdi izdep júr­mininde» – Sulý, Q.Qaısenov pen O.Bókeıdiń «Jaý tylyndaǵy ba­lasynda» – Tamara Ivanovna, Djon Patrıktiń «Kempirden qa­laı qutylsaq eken?» pesasynda – Pamela, I.Vovnıankonyń «Strıp­tızerdiń ólimi» pesasyn­da Dáýletqalıeva rólderin somdadym. M.Hasenovtiń «Paı-paı, jas jubaılar-aıynda» – Záý­resh, T.Ahtanovtyń «Mahab­bat mu­ńynda» – Lázzat, S.Júni­sov­tiń «Qos anarynda» – Tamara Derıa­gı­na, O.Bókeıdiń «Men siz­den qor­qamynynda» – Vaıra, S.Elý­baı­dyń «Aspannan túsken ada­myn­da» – Aq saıtan, Ý.Shekspır­­diń «Gamletinde» – Ofelııa, «Dýaly tún­gi dýmanynda» – Ippolıta, A.Che­hovtyń «Shaǵalasynda» – Masha, Iаn Solovıchtiń «Túlen túrt­­­ken tilenshisinde» – Sılka, Á.Ta­­ra­zıdyń «Jaqsy kisisinde» – Qa­tıra, S.Balǵabaevtyń «Qyz jıyr­maǵa tolǵandasynda» – Gaý­Har, Q.Muhamedjanovtyń «О́zim­di izdep júrmininde» – Aısu­lý, E.Hýshvaqtovtyń «Súıe bil­se­ńinde» – Qurban ana, T.Ahta­nov­tyń «Kúshik kúıeýinde» – Bı­ǵaı­sha, S.Ahmadtyń «Kelinder kó­terilisinde» – Farmon bıbi, T.Te­menovtiń «Karmensıtasyn­da» – Syǵan kempir, G.Hýgaev­tyń «Qara shekpeninde» – Qosúreı, taǵy da basqa beıneler bar. Bul rólderdiń qaı-qaısysy da men úshin erekshe ystyq. Qaı beınede de janym, júregim bar dep oılaımyn. Al arman, ókinish árkimde bolady. Onsyz ómir bola ma?

– Ulttyq klassıkalyq beıne degennen týyndap otyr. Kezinde Ǵ.Músirepovtiń «Aqan seri – Aq­toqty» tragedııasyndaǵy Aqtoqty róline daıyndalyp jat­qanda kúbir-kúbir kúńkilmen kúmán keltirgender bolypty. Muńaıǵan sátińizde áıgili Qa­sym Jákibaev jubatyp, jiger­lendirgen desedi...

– Iá, ondaı jaǵdaı bolǵan. Teatrǵa endi kelgen jas kezimiz. Birden ujymǵa sińisip ketý qıyn ǵoı. Betińe kúle qaraǵanymen, arada túrli kúńkil sózder bolady. Endi bireýi synaı qaraıdy degendeı... Biz kelgen alǵashqy jylda­ry osy teatrǵa eńbegi sińgen Meń ­Doń Ýk degen koreı rejısseri ­«Aqan seri – Aqtoqtyny» qoıýǵa kiris­ti. Aqtoqty róli maǵan buıy­rdy. Soǵan daıyndalyp jatqanbyz. Tý syrtymda turyp alyp bireýler meniń rólimdi talqylap tur eken. Dabyrlaı sóılegeni sonshalyq, áńgimeleri maǵan ap-anyq estildi. Endi boıym kishkentaı ǵoı, túr bolsa mynaý, boıanǵannyń ózin­de muryndy báribir qaı jaqqa jiberesiń? Sodan sahnanyń tasasyna baryp jylap otyr edim, Qasym aǵa qasymnan ótip bara jatyr eken. Meni kórip: «Áı, qyz, nege jylap otyrsyń?» dep surady. Men bolsam eshteńe aıtpaımyn, tek jylaı berdim. So­dan aǵa qoıarda-qoımaı surap, mán-jaıdy bilgen soń: «Oı, qyz-aı, qaıǵyratyn nárseni tapqan ekensiń? Ý tebıa fransýzkıe nogı, rımskıı profıl! Eshe stradaet!» dedi. Aıaýly aǵamnyń ózinshe meni jubatqan túri ǵoı, áıtpese qaıbir «rımskıı profıl» deı­siń?. Baýyrsaq muryn deıdi ony qazaqsha (rııasyz kúlip aldy). Kıno­ǵa da jaramaı júrgenimiz sodan shyǵar. Sony osy kúnge deıin kúlip aıtyp otyramyn. 

– Akterdi qanattandyra­tyn – somdaıtyn keıipkerleri. De­sek te ártistiń shyǵarmashylyq daǵdarysqa soqpaıtyny sı­rek. Teatrdaǵy osy bir toqyraý siz­diń «Tamashaǵa» kelýińizge túrtki bolypty. Rólsiz jyldardy solaı jeńgen ekensiz...

– Árbir akter adamnyń basynan keshetin jaǵdaı ǵoı. Toqy­raý kezderim boldy. Jeti jyldaı rólsiz, tek eski qoıylym­dar­da oınaýmen shektelip qal­dym. Teatrda spektakl qoıylady, bas­­­qalar oınaıdy, biraq maǵan ­ról­ bu­ıyrmaıdy. Árıne, bul tek men ǵana oınaýym kerek degen sóz emes, biraq endi 7-8 jyl rólsiz qalý degen akterge óte qıyn. Ol kezde ne otbasym, ne bala-shaǵam joq. «Teatr, teatr» dep júrgende bir-aq sátte ózińdi sol teatryńa qajetsiz seziný akter úshin úlken soqqy. Sodan keıin tabıǵat zańy ǵoı, ártis adam «óliara» jasqa tap keledi. Bul ásirese áıel adamdar­da qatty kórinedi. Sahnada qyzdar­dy oınaýǵa jaramaı, kempirge erte­leý bolyp, eki ortada turyp qala­tyn kezder bolady. Men de son­daı sátti bastan ótkerdim. Ony endi tregedııa dep aıta almaısyń, bi­raq janyńdy aýyrtpaı qoımaıtyn ­aýyrlaý jyldar bolǵany ras. Sol bir daǵdarys kezinde «Tamashaǵa» kettim. Oǵan deıin «serez­nyı» ártistiń obrazyna enip alyp: «Men komedııa aktrısasy emespin, bol­­mysyma drama jaqyn» dep usy­nystan biraz ýaqyt úzildi-kesildi bas tartyp júrgenimmen, ke­ıin kelisim berdim. Onyń ústine «da­­­rynym – drama, kórermendi kúl­di­re almaımyn» degenimde, Qu­daı­­bergen Sultanbaev kýrstasym: «Ta­mashaǵa» qyzdar jetispeı jatyr» dep qolqalap qoımaǵan soń, atalǵan oıyn-saýyq otaýynyń 1979 jylǵy jańa jyldyq shy­ǵa­­rylymyna qatystym. Basynda Qu­daıbergen Sultanbaev, Meıir­man Nurekeev úsheýimiz kóp jyldar birge óner kórsettik. Halyq ta solaı qabyldaı bastady. Alaı­da ýaqyt óte kele «Tamasha» shy­ǵar­­mashylyq áleýetimdi tejegen­deı sezildi. О́ıtkeni tek qana sol ha­rakter, sol amplýamen «ómir sú­­rip», teatrda da, kıno­da shtam­pqa túse bastaǵanym baı­qal­dy. Re­jısserler de meni tek qana sol planda kóretin boldy. Al men komedııa aktrısasy emespin. Teatr­­da talaı kesek rólderim bar. Son­dyqtan da ózimdi bir beınege baı­lap tastaǵym kelmedi. Bas­qa ról­derde de kóringim keldi. Ke­ıin «Tamashanyń» quramy da, qu­ry­lymy da ózgerdi. Osylaısha, «Tamashamen» qoshtasyp, teatryma qaıta oraldym.

– Dramtýrg Sultanáli Bal­ǵabaev «Eń ádemi kelinshek» dep erekshe áspettep, ózińizge arnap pesa jazdy. Avtor aıtady: «Sol kezde meniń Lıdııadan kór­gen tragedııam – sondaı ádemi qyz turmysqa shyqpaı biraz júrip qaldy. Lıdııada sulýlyq ta, talant ta – bári bar. Biraq 30-dan asqansha kúıeý joq. Ne­ge osyndaı bolady?» degen oı maǵan «Eń ádemi kelinshekti» jaz­ǵyzdy» deıdi. Aıtyńyzshy, dramadaǵy «Eń ádemi kelinshek» pen ómirdegi eń ádemi kelinshek – Lıdııa Kádenovanyń taǵdyry qanshalyqty uqsas?

– Bul endi «Tamashada» júr­gen kezder bolsa kerek. Joǵa­ry­da aıtqanymdaı, meni halyq sa­tı­ralyq plandaǵy aktrısa dep tanyp, solaı qabyldaı basta­ǵan­da, sahnadan tys ómirime qa­nyq Sultanáli aǵanyń maǵan arnap jazǵan týyndysy ǵoı. Ony Raıymbek Seıtmetov aǵamyz qoı­dy. О́mirde talaı nárse boldy ǵoı. Bastan talaı qıynshylyqtar da ótti. Jaqsylyqtar da jeterlik, Qudaıǵa shúkir. Sonyń bárine qa­nyq, sahnadaǵy hám odan tys ómi­rimdi, basymnan ótken jaǵ­daı­lardy jetik bilgendikten Sul­tanáli aǵa osy pesany ómirge áke­lipti. «Eń ádemi kelinshekti» sah­nada 17 jyldaı oınadym. Eki quramda oınadyq. Róldi alǵan kezde úıde balam kishkentaı boldy da, bastapqyda óte qınaldym. Ulymdy kóterip kelip sahna­nyń artyna uıyqtatyp tastap, repetısııaǵa shyǵamyn. «Eń ádemi kelinshek» – osylaı qınalyp shyq­qan rólderimniń biri. Biraq janyma eń jaqyny da osy beıne. Meniń názik janymdy túsinip, el kórmegen, bilmeıtin qyrlarymdy zerttep, kóńilimniń túkpirindegi «Eń ádemi kelinshekti», dramaǵa toly taǵdyrymdy kóre bilgeni úshin Sultanáli aǵaǵa rahmet aıt­qym keledi. Qoıylymnyń tabysty júrgeni sonshalyq, 17 jyldyń qalaı ótip ketkenin de sezbeı qalyppyz. Eshkim qoı demedi, bi­raq avtordyń 60 jyldyǵynan keıin ózim uıalyp, bul rólden bas tarttym. Der kezinde qoıa bilgen de jaqsy eken ǵoı. «Qashanǵy kelinshekti oınaımyz, kempirleý kelinshekter boldyq» dep qal­jyńdap, avtordyń ruqsatymen «Eń ádemi kelinshekti» tapsyrdym.

– Sahnada Lıdııany Lıdııa etken taǵy bir ról bar. Ol – ózbek dramatýrgi S.Ahmadtyń «Kelinder kóterilisinde» – Far­mon bıbi beınesi desek, qate­lespespiz. Dál osy ról sizge arnalyp jazylǵandaı...

– Ras, Farmon bıbi – súıip oı­naıtyn rólim. Tipti kezinde qoıy­lymdy arnaıy kelip kórgen pesa avtory da dán rıza bolyp, somdaǵan rólimdi ózbektiń ataqty aktrısalarymen teń qoıa taldap, rızashylyǵyn bildirdi. Jal­py, ene men kelin taqyryby eshqashan ólmeıdi ǵoı. «Kelinder kó­terilisin» áli kúnge deıin oınaımyn. Ár oınaǵan saıyn bar janymdy salamyn.

– Al ómirde qandaı enesiz? Farmon bıbimen uqsastyǵyńyz bar ma?

– Qatyp qalǵan qaǵıdalar­men ómir súrmeımin. Erkindikti sú­ıemin. Qolymnan kelgenshe ke­linime qolǵabys etýge tyrysamyn. «Sen – kelin, men – ene» dep sanasyp otyrmaımyn. Jaǵda­ıym ke­lip tursa nemerelerimdi de ­ba­ǵyp, shaıymdy da ózim quıyp ishe beremin. Qazaq «Bala baldan tátti, nemere jannan tátti» dep beker aıtpasa kerek. Dıdarym­nan kór­gen qyzyǵym – Dııar men Dálılá at­ty qos nemerem búgin­de bar ómiri­mniń máni. Bar tile­rim – balalarymnyń amandyǵy. Solardyń qyzyǵyn kórsem dep Alladan uzaq ómir tileımin. О́ıt­keni Dıdarym – jalǵyz. Sol jalǵyzymdy jalǵyz ózim jú­rip jetkizdim. Endi ulymnyń qýa­nyshyna kýá bolyp, qasynda uza­ǵyraq júre tursam degen úlken armanym bar. Alladan jalǵyz-aq tilerim – osy.

– Súıikti komedııańyzdy súıiktińizdi jer qoınyna tapsyryp turyp qaıǵydan qan jutqan halińizdi bildirmeı, kúlip te kúldire júrip oınap shyqqan ekensiz. Qarshadaı ǵana qazaq qyzynyń boıyna osynshalyqty qaısarlyq qaıdan bitken?

– Bul sát kóp qozǵaǵym kel­meıtin ómirimniń bir qıyn kezeńi ǵoı, qyzym. Iá, ol qaraly kúni re­pertýarda «Kelinder kóterili­si» komedııasy bolatyn. О́zi óte uzaq qoıylym. Joldasymnyń qaza­­syn spektaklge eki saǵat qalǵan­da es­tidim. Biraq meniń qolym­nan ne keledi? Ne isterimdi bilmeı dár­mensiz kúıde Talǵat Temenovke qońyraý shaldym: «Bılet saty­lyp ketti, aýystyra qoıatyn da adam joq. Endi ne isteısiń? Jınal!» – dedi. Amal joq, spektakldi aıaǵy­na deıin oınap shyqtym. Grım sal­dy, biraq ony da sol kúni betim ja­tyrqady. Boıaýdy qabyldamaı qoıdy. Qasymdaǵylarǵa: «Men oınap bolǵansha bireýiń kel­meń­der qasyma» dep grım bólmemdi tars jaýyp aldym. Oınap shyq­qannan keıin ǵana esik ashyq dedim. Syrttaı kúlip, sahnada bı­lep júrgenimmen ishim alaı-dúleı bolyp jatqan edi. Biraq amal qansha, bul ómir ǵoı. Ondaı jaǵdaılar bolady. Hadısha Bó­keeva apalarymnyń basynan da mun­daı jaǵdaı ótken. Ol kezde bireýler ádeıi telegrammany ákelip bergen dep estıtinbiz. Meni de taǵdyr synaǵan eken. Synbaı kóterýge tyrysyp baqtym. Ońaı bolmady. Úıde qandaı jaǵdaı bolyp jatsa da, sahnada sen ártissiń. Ony kórermenge ne dep aıtasyń? Qalaı túsindiresiń? Máselen, óziń ólip qalyp, sahnaǵa shyǵa almaı qalsań, onda sebebin túsindirýge bolady. Al mynadaı jaǵdaıda ne dep aıtady? Oǵan kórermen kináli emes. Sondyqtan eshteńeni bil­dirmeı oınap shyǵýǵa týra keledi. Ártissiń be, demek ol – seniń min­detiń.

– «Syrttaı kúlip júrip, ishteı óksidim» dedińiz. О́mirde mundaı sátterińiz kóp boldy ma?

– О́ksidim demeı-aq qoıaıyn, biraq ókingen sátterim boldy. Qıyndyqtyń bárin kóptiń aldyna jaıyp sala bermeısiń ǵoı. Alaı­da dymyńdy bildirmeı bárin ish­teı qaıyspaı kóterý qajet kezder bolady. Sondaıda ózińnen basqa tiregiń joq. Jalpy, maǵan ómirde kóp nárse qıyndyqpen keldi. Jeke ómirimde de, shyǵarmashylyǵym­da da solaı. Armanymdaǵy keı­bir keıipkerler qııal kúıinde kó­ńil túkpirinde qaldy. Kınodaǵy múmkindikterimdi de tolyq asha­tyn rejısser jolyqpady. «Halyq ártisi» ataǵyna usynylǵan jy­ly bul ataq alynyp qaldy. Tipti teatrda talaı kesek beınelerdi somdap júrip, «Úzdik aktrısa» degen ataqty sol iri rólderim úshin emes, rejısser Ashat Maemırov qoı­ǵan «Qara shekpen» qoıyly­myn­daǵy Qosúreı atty qoıan róli úshin jaqynda ǵana aldym. Qarap tursańyz, paradoksy kóp ómir. Bi­raq oǵan men esh ókinbeımin, bá­rine Qudaıǵa shúkir deımin. Tek Allanyń bereri taýsylmasyn! 

– Al ómirdegi, ónerdegi je­tistigińiz nede?

– О́nerdegi jeńisim – ustaz­da­rym men zamandastarym. Ony men oılanbaı aıta alamyn. Bizdiń jastyq shaǵymyz kil myq­tylardyń ustazdyq etken ýa­qytyna tuspa-tus keldi. Qazaq­stannyń halyq ártisteri Ydyrys Noǵaıbaev, Rabıǵa Qanybaeva, Galına Rýdkovskaıa syndy sheberlerden tálim aldyq. Oǵan qosa Asqar Toqpanovtan dárisin tyńdaý baqytyna ıe bolǵan býynbyz. Nurqanat Jaqypbaı, Dos­han Joljaqsynov, Ǵazıza Ábdi­nábıeva, Gúljamal Qazaqbaeva, Qadirbek Demesinov – bárimiz osy sahnada bir býyn bolyp qalyp­tastyq, óstik, jetildik. Marqum Qudaıbergen, Toqsyn, Ýáıisteı oǵlandarmen qatar oqydyq. Eń alǵashqy rejısserim Vıktor Stanıslavovıch Pusyrmanov degen kisi edi. Jastar teatryna sol kisi shaqyrdy. Múmkindigimdi ash­qan, osy rólge laıyqsyń dep qabi­letimdi kóre bilgen R.Seıt­metov, V.Majýrın, M.Baı­serkenov, A.Kenjekov, M.Qa­senov, J.Hadjıev, E.Obaev syn­­dy rejısserlerge alǵysym shek­­siz. Keıingiden M.Ahmanov, A.Mae­mırov, J.Jumanbaı syn­­dy jigitter de «osy róldi dál siz ǵana somdaı alasyz» dep qa­nattandyryp, shabyt­tan­­dy­ryp qoıady. Jalpy, men ba­qyt­ty janmyn. Qasym Jáki­baev, Baıdilda Qaltaev, Mákil Qu­lan­baev syndy aǵalar men Ámına О́mirzaqova, Sálıma Sattaro­va, Tamara Qosybaeva sııaqty apa­lardyń meıirimine bólenip óstim. Ásirese, Qasym aǵanyń qamqorlyǵy erekshe edi. Minez­di kisi ǵoı, kez kelgen adamdy ja­ny­na jaqyn tarta bermeıtin. Teatrdaǵy áriptesteriniń ishinde Roza Áshirbekova ekeýmizdi óle-ólgenshe «qyz» dep erkeletip ketti. Árqaısysy bir-bir mektep edi ǵoı. Sol tálimdi kórgenimdi búginde úlken baqyt sanaımyn. Ol kisilerdiń ár sózi – qulaǵym­da, qamqorlyǵy – júregimde. Al ómirdegi jetistigim – ulym Dıdar. Balamdy 8 aılyǵynan bastap qol­tyǵyma qysyp teatrǵa ákeldim, gastrolderge birge alyp ketip júrdim. Qazir ótkenge kóz júgir­tip qarasam, jeke ómirimniń ózin ónermen egiz órgen ekenmin. Mende tek teatr jáne balam bolypty. Endigi tilek – Alla ómirimdi de, ónerimdi de mándi etkeni hám Otanymnyń tynyshtyǵy, elimniń amandyǵy.

– Áńgimeńizge rahmet.

 

Áńgimelesken

Nazerke JUMABAI,

«Egemen Qazaqstan»

 

Sońǵy jańalyqtar

Almatyda 16 sheteldik elden shyǵaryldy

Aımaqtar • Búgin, 09:55