Mereıtoılyq «Operalııa»

Festıvaldiń saltanatty ashylýynda «Astana Opera» teatrynyń dırektory Ǵalym Ahmedıarov onynshy mereıtoılyq maýsymdy ataqty fes­tıvalmen qorytyndylaý – teatrdyń barlyq ujymy úshin úlken mártebe ekenin atap ótti.

– Bıylǵy «Operalııanyń» aýqymy óte keń. Onyń aıasynda operalyq jáne balettik qoıylymdar, sımfonııalyq konsertter usynylady. Festıval ótetin kúnderi kórermenderimizdi tanymal tulǵa­l­­ardyń qatysýymen operalyq jáne balet­tik spektaklder kaleıdoskopy, áıgili kom­­po­zıtorlardyń ulttyq jáne sheteldik týyndylary engen aýqymdy konserttik baǵdarlamalar, sondaı-aq «Qurmanǵazy» operasynan sımfonııalyq sıýıtanyń pre­merasy kúte­di. Biz halyqtyń rýhyn kótergimiz kele­di, sebebi álemdi basqa jaǵynan asha ala­tyn ǵalamat kúsh tek ónerde ǵana bar. So­l úshin birqatar qaıyrymdylyq aksııasyn ótkizemiz, spektaklderge az qam­ty­lǵan otbasylardy, zeınetkerlerdi, bala­lar úıleriniń tárbıelenýshilerin jáne halyqtyń basqa da áleýmettik osal­ toptaryn shaqyrdyq, – dedi Ǵalym Ahme­dıarov.

Festıvaldiń resmı saltanatty ashy­lýy aldynda teatr foıesine kelgen kórermender teatrlandyrylǵan qoıy­lym men óner juldyzdary sherýiniń kýási boldy. Qyzyl kilemmen opera­ jáne balet sahnasynyń ártisteri, ataq­ty rejısserler, dırıjerler, álem­dik balet juldyzy Altynaı Asyl­mu­ratova, tanymal halyqaralyq koých­ Alla Sımonıshvılı, ıtalııalyq sýret­shi Manana Gýnııa men basqa da shyǵar­ma­shy­lyq­ zııaly qaýym ókilderi júrip ótti.

Festıvaldiń saltanatty ashylýyn­da­ zalda ıne shanshyr oryn bolmady. Lyq toly zal «Astana Opera» men «As­ta­na Balet» sekildi birden eki shyǵar­m­a­­shylyq ujymdy qarsy aldy. Qos ujym birigip zamanymyzdyń birtýar horeo­grafy Irjı Kılıannyń bir aktili spektaklderiniń úshtigin usyndy. Atap aıtsaq, birinshi bólimdi «Joldan taı­ǵan­­dar» baleti ashsa, ekinshi bólimde elor­da turǵyndary men qonaqtarynyń naza­ryna «Alty bı» men «Kishi ólim» usy­nyldy. Atalǵan qos qoıylym da «As­ta­na Opera» repertýaryndaǵy jańadan qo­ıylǵan úzdik baletter qatarynda.

– Qalyptasqan teatrlyq dástúr bo­ıyn­sha festıvalder jańa ári qyzyqty dúnıe­men ashylýǵa tıis. Halyqaralyq festı­val baǵdarlamasyn qurý kezinde bizde úsh kórinisti, atap aıtsaq «Alty bıdi», «Astana Balet» teatrynyń spek­tak­li «Joldan taıǵandardy» jáne bizdiń teatrdyń jýyrdaǵy premerasy «Kishi ólimdi» bir balet keshine biriktirý ıdeıa­sy týdy. О́nerge qyzyǵýshylyqpen qaraıtyn, ár jerde kórsetile bermeıtin sırek qoıylymdardy tamashalaý úshin keıde basqa el, ózge qalaǵa barýǵa máj­búr­ bolatyn kópshilik úsh baletti bir ýaqy­tta bir teatrda tamashalaı alady. Festıvaldiń ashylýy sonysymen erek­she boldy ǵoı dep oılaımyn, – dedi álem­dik sahna juldyzy, «Astana Opera» balet trýppasynyń kórkemdik jetekshisi Altynaı Asylmuratova.

«Alty bı», «Joldan taıǵandar», «Kishi ólim» dep atalatyn aıtýly úsh spektakl de «aq-qara» baletter toptamasyna kiredi. Birinshi bólimdi ashyp bergen «Joldan taıǵandar» baleti Irjı Kılıannyń horeografııa­sy men Stıven Raıhtyń barabanǵa arnal­ǵan kompozısııasynyń bir arnaǵa toǵysýynyń úzdik úlgisin pash etti. Spektakl segiz balerınanyń tań­ǵal­dy­rarlyq sharyqtaý sátin qamtıdy. Al qalǵan eki spektakl ekinshi bólimde oryn­daldy. V.A.Mosarttyń mýzykasyna qoıylǵan bul baletter de sıý­jet­siz negizden turady. Sheberdiń osynaý­ kemeńger jumystaryn kórer­men árdaıym kúlip, sonymen birge kózderine jas ala otyra tamashalaıdy. Sebebi onda adam ómiriniń tereń pálsapasy jatyr.

Festıvaldiń taǵy bir ereksheligi – Astana Opera Halyqaralyq opera akademııasynyń alǵashqy túlekteri daıyndaǵan «Aljırdegi ıtalııalyq qyz» operasynyń tusaýy kesiledi.

– Mereıtoılyq maýsymda taǵy bir aıtýly oqıǵa bolady. Jýyrda Astana Opera Halyqaralyq opera akade­mııa­synyń alǵashqy túlekteri qanat qaǵady. Olar akademııada eki jyl bilim aldy. Osynaý az ǵana merzim ishinde jas ártister úlken nátıje kórsetti, kóp­te­gen bedeldi baıqaýlardyń laýreattary atandy. Qazaqstannyń jáne sheteldiń jetekshi sahnalarynda óner kór­setti. Festıval aıasynda akademıster «Aljırdegi ıtalııalyq qyz» opera­sy­nyń premerasyn usynady, – dep atap ótti teatr dırektory Ǵ.Ahmedıarov.

Bıylǵy «Operalııa» baǵdarlamasyna Armenııa, Qazaqstan, Italııa, Bol­garııa, Mońǵolııa, Qytaı, Ońtústik Koreıa, Germanııa, Reseı, О́zbekstan, Qyrǵyzstan jáne Tájikstan sekildi álemniń 12 elinen shaqyrylǵan ártister men dırıjerler qatysady. Jalpy, fes­tıvalde 4 grand-opera kórsetiledi, olar – Dj.Verdıdiń «Don Karlosy» men «Aıdasy», Dj.Rossınıdiń «Aljırdegi ıtalııalyq qyz» operasynyń premerasy jáne Dj.Pýchchınıdiń «Týrandoty». Ár opera solısterdiń túrli quramymen eki retten oryndalady. Sondaı-aq kópshiliktiń nazaryna usynýǵa 2 balet daıyndaldy, olar – R.Rebektiń horeografııasynda S.Prokofevtiń «Kúlbıke» qoıylymy men «I.Kılıannyń balet keshteri». Budan bólek, kórermenderge 4 konsert usynylady. Atap aıtsaq, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenttik orkestri halyqtyq mýzyka ansambliniń «Serpin» mýzykalyq keshi, ShYU elderinen shaqyrylǵan solısterdiń qatysýymen ótetin Gala-opera, «Jyl on eki aı» kameralyq mýzyka konserti. Sonymen qatar «Operalııanyń» jáne «Astana Operanyń» H mereıtoılyq maýsymynyń jabylýyna oraı Sımfo­nııalyq konsert ótedi. Onda alǵash ret A.Jubanov pen Ǵ.Jubanovanyń «Qurmanǵazy» operasynan alynǵan taqyryptarǵa sımfonııalyq sıýıta shyrqalady.