О́ner • 22 Qarasha, 2023

Jaýhardyń jańǵyrýy

163 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

«Astana Opera» teatrynda qoıylǵan «Bethoven – Máńgilik – Mahabbat» atty balet kórermenderdi jyly áserge bólep, úlken qoshemetke ıe boldy. Týyn­dynyń jańartylǵan nus­qasymen nemistiń qoıý­shy horeografy Raı­mondo Rebek jumys iste­gen. Qoıýshy dırıjer – Qazaq­stannyń eńbek sińirgen qaı­ratkeri, maestro Abzal Muhıtdın.

Jaýhardyń jańǵyrýy

«Kórermender qoıylymdy jańa qyrynan tamashalady dep oılaımyn. Tipti solıster de óz­gergen, óıtkeni olardyń oqıǵa je­lisin oı eleginen ótkizýge, osy hı­kaıa týraly oılanýǵa ýaqyty boldy. Men olardyń óz rólderin ja­ńasha baıandap, keıipkerle­ri­ne basqasha qaraıtynyn baı­qadym. Trýppa keremet daıyn­dalǵan, bul turǵyda ujym­nyń ustaz baletmeısterleri zor eń­bek etti. Spektakldiń qura­my jańarǵanyna, onda keıip­ker­lerine jańasha kózqaraspen qaraıtyn jańa ártisterdiń paı­da bolǵanyna rızamyn. Máse­len, Mádına О́nerbaeva tama­sha jańa Mahabbat dep aıtar edim. Syzyqtardy ádemi kel­ti­retin Sofııa Ádilhanova keıip­kerimen tııanaqty jumys istegen. Syrqatty somdaıtyn Sultanbek Ǵumar, Bethovenniń beınesindegi Arman Orazov óz partııalaryna jańasha boıaý qosqan. Shyndyǵyn aıtqanda, qazir trýppada kemeline kelgen ártister men jastardyń teńgerimi bar», dedi qoıýshy horeograf Raımondo Rebek.

sm

Tamasha týyndyǵa sheber horeografııa, ǵajap mýzyka men uly Lıýdvıg van Bethovenniń ómirin beıneleıtin jan tebirenter­lik hıkaıa biriktirilgen. Mýzyka­nyń ásemdigi týraly aıtqanda, sımfonııalyq orkestrdiń, opera trýppasynyń solısteri men hordyń eńbegi erekshe bol­dy. Nemis baletmeısteri jurt­shy­lyqqa tereń maǵynaly bire­geı spektakldi usyna otyryp, bıde emosııalyq alýandylyq­ty, tragızm men kompozıtordyń ishki álemin ashyp kórsete bildi.

Sondaı-aq daryndy japon sýretshisi Ioko Seıama bezen­dir­gen sahnada Bethovenniń ómir tarıhy kórkem bederlengen. Kompozıtordyń balalyq shaǵy­nan bastap, ómiriniń qıyn kezeń­deri, shyǵarmashylyq jetis­tik­teri men qýanyshtary – ssenografııada aıshyqty kórinis tapqan. Bethovenniń, sondaı-aq Bah, Gaıdn, Mosart pen zamanaýı kompozıtor Dırk Haýbrıh­tiń týyndylaryna negizdelgen mýzykalyq tańdaý óte sátti úı­les­tirilgen. Qazaqstannyń eń­bek sińirgen qaıratkeri Dolores Úmbetálıeva oryndaǵan ádemi solo kóńil pernesin tap bas­ty. Ol I.S.Bahtyń «Prelıýdıe do-mınor» shyǵarmasyn, L. van Bethovenniń Orkestr men for­tepıanoǵa arnalǵan №4 kon­sertin (ekinshi bólim), «Elızaǵa» shyǵarmasyn, №14 Aı sonatasyn (birinshi bólim), Orkestr men fortepıanoǵa arnalǵan №5 konsertin (ekinshi bólim) sheber oryndady.

ıt

«Biz spektaklge bir aı buryn daıyndala bastadyq. Raımondo Rebek kelgennen keıin bıdiń ta­za­lyǵyn tekserip, keıbir ózger­týler engizdi. Degenmen jańar­tylǵan nusqa túpnusqadan esh ózgergen joq. О́zim oryndaǵan partııamdy aıtsam, áıgili kompozıtor Bethovenniń rólin som­daý men úshin úlken abyroı boldy. Daıyndyq barysyn­da Bethovenniń ómir jolyn bi­raz zerttedim. О́zim jarty­laı mýzykantqa aınalyp, to­lyq obrazǵa enip, kórermenge kom­pozıtordyń kemeńger shyǵar­ma­lary týraly aıtyp bere aldym dep oılaımyn. Men bul spektakl­de Bethovenniń mýzyka álemindegi maıtalmandar­dyń ishindegi ǵaryshqa eń jaqyny ekenin jetkizýge tyrystym. Bet­hoven jan dúnıesi keń, shy­ǵarmashylyq murasy baı adam bolǵan, alaıda ol dertke shal­dyqqandyqtan, taǵdyry qıyn bol­dy», deıdi Qazaqstannyń eń­bek sińirgen qaıratkeri Baqtııar Adamjan.

Sondaı-aq teatrdyń talantty ártisteri óz partııalaryn jo­­ǵary deńgeıde oryndap, she­ber­­likterin barynsha kórsetti. Ási­rese solısterdiń baletke ek­pin men yrǵaq qosqan akterlik oıyn­dary keremet. Bethoven beı­nesin Baqtııar Adamjan men Arman Orazov tamasha alyp shyq­ty. Máńgi óshpeıtin mahabbat­ty Qa­zaqstannyń eńbek sińirgen qaı­­ratkerleri Áıgerim Beke­taeva men Mádına О́nerbaeva somdady. Evterpany Ásel Shaıke­no­­va men Cofııa Ádilhanova oı­na­­dy. Syrqatty Serik Naqys­pe­­­kov pen Sultanbek Ǵumar beı­ne­ledi. So­lıster bıdiń tili arqy­ly tań­damaly pa-de-de-den bas­tap, ji­gerli ansambldik nómir­ler­ge de­ıin horeografııanyń bar­lyq nıýans­yn jetkizdi. Trýp­pa­nyń erekshe harızmasy men oryn­daý sheberligi kompozıtor ómi­riniń ár sátin mańyzdy ashyp berdi.

Tujyryp aıtqanda, bul qo­ıy­lymda uly kompozıtordyń ómiri ǵana baıandalǵan joq, sonymen birge kórermenge ónerdiń ólmeıtinin, mýzykanyń máńgilik ekenin, onyń ǵasyrdan-ǵasyrǵa jalǵasa beretini jaıynda astarmen parasatty oı aıtyldy.

Sońǵy jańalyqtar

Qoqysqa tolǵan ǵaryshty kim tazartpaq?

Ekologııa • Búgin, 16:55