Qys – qatal synshy

Bıylǵy qys birden qylyshyn súırete, adamdardyń apshysyn qýyra keldi. Alǵashqy kúni-aq óńirde 35-40 gradýs aıaz aptalap turyp aldy. Jan balasyn aıaýdy bilmeıtin alapat sýyq jaz boıy jan jadyratar jyly sózben qymtalǵan kemshiliktiń betin ashyp, aımańdaı kórsetip berdi de­sek te bolar. Bul tarapta bılik­ke ókpeleýdiń jóni joq. Memle­ket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasy boıynsha Kókshetaý jáne Stepno­gor qala­larynyń jylýmen jab­­dyq­taý nysandaryn jańǵyrtý ­tý­ra­ly she­shim qabyldanǵan edi. ­Step­­no­­­gor jylý elektr ortalyǵynda 4 qa­zandyq, 5 týrbınaǵa aǵymdaǵy jón­deý jáne 2 qazandyqqa kúr­de­li jóndeý júrgizildi. №2 jáne №5 týrbınalardyń qazandyq ag­regatyn aǵymdaǵy jóndeý, №7 qazandyq agregatyn kúrdeli jón­deý jumystary qolǵa alyndy. Bu­ǵan qosa jalpy uzyndy­ǵy 3,1 sha­qyrym magıstraldyq jeli­ler jón­deldi. «Stepnogorsk Teplo­tranzıt» seriktestiginiń óz qarajaty esebinen 4 850 metr­di quraıtyn jeliler kúrdeli jón­deýden ótkizildi. 540 metr jelini aǵymdaǵy jóndeý, 45 metr jelidegi jylýdy qalpyna keltirý jáne 1 sorǵyny aýystyrý jumystary iske asyryldy. Úki­met rezervi­nen bólingen 2 mlrd teń­ge­niń ese­binen 3,1 shaqyrym magıstral­dyq jelilerge jóndeý júr­gizil­­di. Jasalǵan únem qosymsha 800 metr jelilerdi jóndeýge múmkin­dik berdi.

Buǵan qosa «Stepnogorskaıa TES» jáne «Stepnogorsk Teplo­tranzıt» seriktestikteriniń jeke qarjysy esebinen jylý-elektr ortalyǵynyń jáne jylýmen jab­dyqtaý jelileriniń qural-jab­dyqtaryna 5,3 mlrd teńgege jos­parly jóndeý júrgizildi.

Byltyr jeltoqsannyń 7-sinde Stepnogor qalasynyń jylý je­­li­sinde iri apat oryn alyp, qa­la­nyń birneshe shaǵyn aýdany jylýsyz qaldy. «Stepnogorsk Tep­lo­tranzıt» seriktestiginiń jylý to­ra­bynyń jarylýy saldarynan 3, 6, ­7, 8 shaǵyn aýdandary jylý jeli­si­nen tolyqtaı ajyratyldy. Osy apattyń saldarynan 9 myńnan asa adam 30-35 gradýs aıazda jylýsyz ári jaryqsyz qaldy. О́ńir basshysy Marat Ahmetjanovtyń tikeleı tapsyrmasymen jylý jelisin qalpyna keltirý jumystaryn atqarýǵa tıisti jedel shtab quryldy. Shtab quramyna ákimdik, tótenshe jaǵdaı, densaýlyq saqtaý salasynyń qyzmetkerleri men eldiń jaıyn oılaǵan eriktiler kirdi. Az ǵana ýaqyttyń ishinde apat oryn alǵan jylý júıesi jóndelip, kópqabatty úılerge jylý berile bastady. Úsh energetıkalyq, bir ystyq sý qazandyǵy qalpyna keltirildi. Kommýnaldyq qyzmet táýlik boıy jumys istedi. Jaýapty mekeme qyzmetkerleri úı ishindegi jylý júıesindegi kemshilikti anyqtaý úshin muqııat jumys júrgizdi. Páterdegi jylý júıesinde aqaý bolatyn bolsa, páter ıeleri kooperatıvterine jedel habar berý tapsyryldy.

Qarasha aıynda Stepnogor qalasynyń ákimi Alpysbaı Qaıyrjanov qalanyń jylý júıesine 5 mlrd teńgege jýyq qarjy jumsalyp, jylý júıeleri muqııat jóndeýden ótkizilgeni týraly habarlaǵan edi. Bir aıta keterligi, shaǵyn qalanyń jylý jelisi múlde tozyp turǵan. Mamandardyń esepteýine qaraǵanda, shamamen 80 paıyzy ábden eskirgen. Úkimet rezervinen bólingen qarjyǵa 7,8 myń shaqyrymdyq ishki jylý magıstrali men osy kólemdegi jylý júıesi kásiporynnyń óz esebinen jóndelgeni týraly da aıtylǵan. Áıtse de, mıllıardtaǵan qarjy jumsalǵan jylý jelisi arada aı ótpeı apatqa ushyraýy túsiniksiz. Stepnogor qalasynyń irgesindegi Zavodskoı kentiniń birneshe sha­ǵyn aýdanynda jylý júıesi ja­rylyp, halyqtyń turmystyq tehnıkasy men qyrýar dúnıe-múl­ki búlindi. Turǵyn úılerdiń qa­byrǵala­ry­na sý sińip, ylǵal paıda boldy. Keıbir úı ishinde qatyp qalǵan qubyrlardy turǵyndar amalsyz óz qarjylaryna jóndedi. Dál osy kezde halyq «tótenshe jaǵdaı» jarııalaý kerek, «Ekibastuzda­ǵy jaǵdaı qaıtalandy», dep ókpe-nazyn aıta bastady.

Qazirgi kúni shaǵyn qalanyń jylý júıesi qalpyna keltirilgen. Áıtse de, qyrýar qarjy bólingen jumystyń nege tyńǵylyqty atqa­rylmaǵany suraq týǵyzady.

Aqmola oblysy,

Stepnogor qalasy