Konferensııada memleket jáne qoǵam qaıratkeri týraly kitaptyń tusaýy kesilip, taǵylymdy ómir joly týraly derekti fılm kórsetildi. Is-shara aıasynda «Eren de beren Berdibek» jáne «Berdibek Saparbaev. О́negeli ómir» atty kitaptar tanystyryldy. Jınaqta qaıratker jaıynda derekter, týystarynyń, úzeńgiles áriptesteriniń estelikteri toptastyrylǵan. Oqyrman qaýymǵa jol tartqan kitaptardyń tusaýyn avtorlarmen birge Berdibek Máshbekulynyń zaıyby Qaldyǵaısha Saparbaeva kesti.
Jıynda Májilis tóraǵasy Erlan Qoshanov Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń konferensııaǵa qatysýshylarǵa arnalǵan quttyqtaýyn oqyp berdi. «Berdibek Máshbekuly – Táýelsiz Qazaqstannyń qalyptasýyna jáne damýyna ólsheýsiz úles qosqan kórnekti memleket jáne qoǵam qaıratkeri. Ol ár jyldary joǵary laýazymdy qyzmetterdi abyroımen atqaryp, elimizdiń ósip-órkendeýine zor eńbek sińirdi. Birqatar óńirge jáne memlekettik organdarǵa jetekshilik etip, parasatty, isker ári bilikti basshy retinde tanyldy. Halyqtyń erekshe syı-qurmetine bólendi. Qaıratker tulǵanyń adamı qasıetteri, kásibı biliktiligi jáne adal qyzmeti – jas memlekettik qyzmetshilerge árdaıym úlgi-ónege», delingen Prezıdent hatynda.
Berdibek Máshbekuly týraly esteligimen bólisken Májilis tóraǵasy birtýar tulǵanyń «ekinshi ómiri» bastalǵanyn jetkizdi. «Týǵan halqyna, ultyna rııasyz qyzmet etý, qyzmet ete júrip, tutas eldiń shynaıy alǵysyn alyp, qurmetine bólený – ekiniń biriniń taǵdyr-talaıyna buıyra bermeıtin baqyt. Ondaı tulǵalardyń esimi memlekettiń, ulttyń tarıhynda umytylmastaı altyn áriptermen jazylyp qalady. Ol kisiniń ǵumyry beınelep aıtqanda attyń jalynda, túıeniń qomynda ótti. Elimizdegi eń qıyn salalarǵa jetekshilik etti. Berdibek Máshbekuly máselesi kúıip turǵan bes birdeı oblysqa basshylyq jasady. Qazir osy 5 oblys derbes 7 oblysqa aınaldy. Ol naǵyz krızıs-menedjer boldy dep aıta alamyz», dedi E.Qoshanov. Onyń aıtýynsha, B.Saparbaev 90-jyldary eńsesi túsken, ekonomıkasy quldyraǵan Qyzylorda oblysyn eń kúrdeli kezeńniń ózinde az ýaqytta aıaqqa turǵyzdy. Jaryq pen jylýsyz otyrǵan Ońtústik Qazaqstan oblysynda da irgeli isterimen el esinde qaldy. Mınıstrlikti basqarǵan tusta da kómekke muqtaj jandarǵa qamqorlyq tanytqan naǵyz atyna zaty saı áleýmettik mınıstr bolǵan.
Senat tóraǵasynyń orynbasary Jaqyp Asanov el janashyry, memleket qaıratkeri Berdibek Máshbekulynyń táýelsiz elimizdiń irgetasyn qalaýǵa erekshe úles qosqanyn atap ótti. Osyndaı dara qasıeti men iskerlik qabileti úshin bir júıede, bir ujymda qyzmettes bolmasa da, sol kisige qarap boı túzeıtinin jetkizip: «Taǵdyr toǵystyrǵan bir oqıǵa bar. 2016 jyly jerge qatysty mıtıngiler ótip, búkil respýblıka shýlap jatty. Jer mıtıngteri men dinı radıkalızm órship turǵan kez. Berdibek Máshbekulynyń Aqtóbege barǵanyna da kóp bolmaǵan. Osy jumystyń basy-qasynda júrgen Bekeńmen tez til tabysyp kettik. Jumys tańǵy 7-de bastalatyn. Kúni boıy kezdesý, jınalystar ótedi. Berdibek Máshbekuly ýaqytyn tipti asqa qımaı, ózi basqa da jumystaryn bitirip jatatyn. Sóıtip, keshki 9-dan keıin Shtabtyń eseptik keńesimen júrdi. Jeti baǵytta jasalǵan jumystyń nátıjesin aıtýǵa reglament jetpes. Joba barysynda Bekeńniń keremet qyrlary men qasıetterin tanı tústik. Sonyń tek úsheýin aıtsam. Ol – naǵyz lıder, ult pen tildiń janashyry men jurtqa jaqyn memlekettik qyzmetker. Endigi mindet – aǵamyzdyń asyl murasyn keńinen nasıhattap, keıingi urpaqqa jetkizý», degen J.Asanov Berdibek Máshbekuly basqarǵan 5 óńirde de osyndaı konferensııa uıymdastyryp, mol tájirıbesi men basqarý ónerine tereń zertteýler júrgizilse degen usynysyn bildirdi.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri Qyrymbek Kósherbaev bir topyraqta týyp, bir kezeńde ómir súrgen úzeńgilesi týraly jyly estelikterin aıtty. «Berdibek Máshbekuly – Qazaqstan táýelsizdik týyn tuǵyrǵa qondyrǵannan keıin saıası sahnaǵa shyqqan ulttyq kadrlardyń biregeıi. Onyń 90-jyldardyń toqyraýynda Qyzylorda oblysyn joıylýdan saqtap qalǵanyn búginde bireý bilse, bireý bilmeıdi», dedi ol. Bul eńbegin Berdibek Máshbekulynyń týǵan jeri ǵana emes, tutas Otanynyń aldyndaǵy perzenttik, qaıratkerlik qyzmeti dep baǵalaǵan ol: «О́zin halyqtan tysqary ustamaǵan, adal eńbek etip, sol arqyly elge uıytqy bola bilgen Berdibektiń sol izgi qasıetin bolashaq urpaq úlgi etse deımiz. Qandaı óńirge ákim bolsa da aıanbaı eńbek etip, sonyń bárine de abyroımen baryp, abyroımen ketti. Jetekshilik etken ár aımaq halqy ony qımastyqpen shyǵaryp saldy. Bul Berdibek Máshbekulynyń antyna adal, sertine senimdi bolǵanynyń belgisi dep bilemin», dedi.
Premer-mınıstrdiń orynbasary Tamara Dúısenova konferensııanyń maqsaty – B.Saparbaevtyń memlekettik basqarý isindegi irgeli bastamalary men ozyq tájirıbelerin zerttep, paıdalaný múmkindikterin qarastyrý ekenin atap ótti. «Eń áýeli, ol krızıs menedjer boldy. Bul – barshaǵa belgili aqıqat. Memleket basshysy halyqtyń jaǵdaıyn jaqsy biletin, ár isti tyńǵylyqty atqaratyn Berdibek Máshbekulyna eń qıyn, kúrdeli salalardy senip tapsyratyn» deı kele, onyń ekonomıka ǵylymdarynyń doktory bolǵanyn, teorııalyq túrde meńgergen bilimin is júzinde paıdalanyp, ınvestısııa tartý mehanızmderin júzege asyrǵanyn da tilge tıek etti. Odan bólek, otandyq ǵalymdarǵa qoldaý kórsete otyryp, pandemııa tusynda koronavırýsqa qarsy vaksına shyǵaratyn zaýyt qurylysynyń basy-qasynda júrgenin jetkizdi. Túbi bir túrki halyqtarynyń mádenı murasyn saqtaý jáne qalpyna keltirý men jańǵyrtýda berekeli isterdiń uıytqysy bolǵanyn, ult tarıhy men mádenıetiniń damýyna da qosqan úlesin erekshe atap ótti.
Al Qazaqstannyń halyq ártisi Doshan Joljaqsynov sózin: «Árkimniń kóńili qulaıtyn adamdar bolady. Sanamyzǵa iz qaldyrǵan ekeýdiń biri – Berdibek Máshbekuly» dep bastady. Onyń aıtýynsha, Berdibek Saparbaev – sheshenniń tili kúrmelip, erdiń qoly qaltyraıtyn aqıqattyń kózine týra qaraı alatyn tulǵalardyń biri boldy. Boıyndaǵy ónerin, qabiletin kásip dep emes, qasıet dep qaraıtyndardyń soıynan edi. «Bekeńniń bıik talǵamy men tolǵamy jan júreginde tebirenip, kórinis taýyp jatýshy edi. Dál sol kezderde Qunanbaı fılmi túsirildi. Bekeńe mán-jaıdy túsindirgennen keıin «Bul tek kınogerler men shyǵys jurtynyń ǵana emes, ıisi qazaqtyń namysy, qazaqty álemge tanytqan Abaıdy bergen uly tulǵa Qunanbaı» dep saldy. Osy bir sóz bizge de qamshy bolyp tıgendeı, kınomyzdy bir aı on segiz kúnde támamdadyq», dedi óner maıtalmany.
Al ǵylymı ortaǵa kórsetken qamqorlyǵy týraly aǵynan jaryla sóılegen Prezıdenttiń ǵylym jáne ınnovasııalar jónindegi keńesshisi Kúnsulý Zakarıa eleýsiz ǵana eńbek etip jatqan Bıologııalyq qaýipsizdik problemalary ǵylymı zertteý ınstıtýtyna qanat bitirip, otandyq vaksınanyń shyǵýyna atsalysqan Berdibek Saparbaevtyń azamattyǵyn aıryqsha atap ótti. Keıinnen «QazBioPharm» ulttyq holdıngin basqarǵanda da qyzmettik kólik pen kabınetten bas tartyp, halyq úshin qyzmet etýdiń úlgisin kórsetkenin aıtty.
Tulǵa týraly estelik aıtqan Sh.Murtaza atyndaǵy Taraz ınnovasııa ýnıversıtetiniń prorektory, professor Mahmetǵalı Sarybekov: «Berdibek Máshbekuly – pendelikten ózin bıik ustap, adamgershiliktiń bıiktigine jetken tulǵa edi», dedi. Ákim retindegi alty ereksheligine toqtalǵan ol: «Onyń analıtıkalyq oılaý qabileti óte joǵary edi. О́zinen buryn óńirdi basqarǵan áriptesterine úlken qurmetpen qaraıtyn, onyń adamdy tanı biletin, óziniń bir «ishki rentgeninen» ótkizetin qasıeti bolǵan. Sonyń arqasynda mamandardy tańdap, olarǵa kúrdeli maqsattardyń oryndalýyn senip tapsyratyn. Berdibek aǵa – shynaıy dostyqqa ashyq bolǵan tulǵa. Satqyndyqty, ekijúzdilikti, ótirik aıtqandy keshirmeıtin. Mundaı «dostardy» óziniń «ishki tiziminen» syzyp tastaıtyn. Eń negizgi qasıeti – halyqqa jaqyndyǵy», dedi.
Jıynǵa jınalǵan jurttyń júreginde myqty maman, asyl aǵa, ákimderdiń ákimi retinde tanylyp, jyly esteligimen qalǵan Berdibek Saparbaevtyń ónegeli ómiri óskeleń urpaqqa úlgi bolsa ıgi. Qyzmettes áriptesteri men úzeńgiles dostary aıtqandaı, tyrnaq astynan kir izdegen sátterinde aman alyp qalǵan adaldyǵy, ashyqtyǵy men ádilettiligi sekildi san qyrly qasıetin urpaq sabaqtastyǵyna aınaldyra alsaq, er senimine selkeý túsirmeý degen sol bolsa kerek.
