Oblystyq jolaýshylar kóligi jáne avtomobıl joldary basqarmasynyń basshysy Jomart Nurǵalıevtiń aıtýynsha, sý tasqyny kezinde jergilikti mańyzy bar 25 joldyń boıyndaǵy 4 kópir, 34 sýaǵar qubyrlaryna zaqym kelgen jáne joldyń ústin 22 jerden sý shaıyp ketken.
«Sý tartylǵan soń óńirde kólik qatynaıtyn negizgi joldardyń bári qysqa merzim ishinde qaıta qalpyna keltirildi. Mysaly, Qostanaı qalasyna kiretin «koreı kópiri» jóndeýden ótti. Áýlıekól – Jaldama tasjolynyń boıyndaǵy apatty kópirdiń ornyna ýaqytsha aınalma jol salyndy. Arqalyq, Qostanaıdan Torǵaıǵa baratyn tasjoldyń boıyn Jarkól aýlynyń mańynda eki jerinen sý shaıyp ketkenin bilesizder, sondyqtan Torǵaıdan Shıli, Aralkól eldi mekenderi arqyly Qostanaıǵa ótetin ekinshi jol ashyldy. Sonymen qatar Alýa – Jańaqala – Ekidiń baǵytyndaǵy tasjoldyń boıyndaǵy zaqymdanǵan kópir de jóndeýden ótti. Qazir jergilikti mańyzǵa ıe 16 joldyń boıynda 2 kópir, 29 sýaǵar qubyr apatty jaǵdaıda tur. Búginde sý shaıyp ketken 13 jol ýchaskesi jóndelip jatyr», dedi J.Nurǵalıev.
Torǵaı óńirinde 8 aýyl kúni búginge deıin kólik baılanysynan shet qalyp otyr. Basqarma basshysynyń aıtýynsha, jaqyn kúnderi Amangeldi aýdanyna qarasty Qabyrǵa eldi mekeni men Jangeldın aýdanynyń Saǵa, Bıdaıyq, Qumshyq, Oshaǵan aýyldaryna baratyn joldar qalpyna keltiriledi. Qazir bul óńirde 31 tehnıka, 45 adam jol jóndeý jumystaryn júrgizip jatyr.
Jangeldın aýdanyndaǵy Aqkól, Qarasý, Kókalat aýyldaryna aparatyn kólik joldaryna jóndeý jumystaryn júrgizý ázirge múmkin bolmaı otyr. О́ıtkeni bul óńirde jol boıyn basyp jatqan qyzyl sý áli tartyla qoımaǵan.
«Shamamen sáýir aıynyń 28-ine deıin barlyq eldi mekendi jol qatynasymen qamtamasyz etýdi josparlap otyrmyz. Eger sý deńgeıi tómendese, jol jóndeý jumystaryn erterek aıaqtaýymyz múmkin. Jol ústindegi jaǵdaıdy únemi baqylaýda ustap otyrmyz», dedi jol basqarmasynyń basshysy.
Qazir óńirde oblystyq mańyzy bar 3, aýdandyq mańyzǵa ıe 4 joldyń ústinen sý asyp jatyr. Jol ústindegi sýdyń tereńdigi 10 sm-den 140 sm-ge deıin jetedi. Mundaı jol ýchaskelerin táýlik boıy tıisti mekemeler tarapynan uıymdastyrylǵan, kezekshiler kúzetip tur. Sonymen qatar ýaqytsha jol belgileri ornatylyp, jaryq shaǵylystyratyn lenta tartylǵan.
Búginge deıin tasqynnan zardap shekken 37 aýyldyń 25-ine jaryq berildi. Qazirshe 744 turǵyny bar 11 aýyl jaryqsyz otyr. Oblystyq energetıka jáne TKSh basqarmasynyń basshysy Dáýren Asqarovtyń aıtýynsha, keıingi aptanyń ishinde «Qostanaı ońtústik elektr jelileri» JShS qyzmetkerleri 22 eldi mekendi elektrmen qamtamasyz etken. Bul eldi mekenderde shamamen 3 056 adam turady.
«Jóndeý-qalpyna keltirý brıgadalary aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna qaramastan, aýyldardy jaryqtandyrý úshin shuǵyl sharalar qabyldady. Oblystyń avarııalyq qaıta qalpyna keltirý brıgadalary táýlik boıy jumys istedi. Birinshi kezekte jeliler men qosalqy stansalar iske qosyldy. Búgingi tańda Qyzyljuldyz, Qabyrǵa, Symtas, Sarysý, Tenteksaı, Ahmet Baıtursynuly, Aqkól, Bıdaıyq, Aqshyǵanaq, Shegen, Túıemoınaq, Qarǵaly tárizdi 10 eldi meken jáne 2 bólimshede elektr jaryǵy joq. Atalǵan aýyldarǵa jaryq ótkizýge saı-salany sý basyp jatqany, elektr baǵandarynyń sý astynda qalýy, oǵan tehnıkanyń jete almaı jatqany kedergi bolyp tur. Qulaǵan baǵandardy shyǵarý, materıaldardy tasý qıynǵa soǵyp otyr. Sý deńgeıi jarty metr, keı jerlerde eki metrge deıin jetedi. Qazir barlyq iri eldi mekende elektr jaryǵy qalpyna keltirildi. Jóndeý-qalpyna keltirý brıgadalary eldi mekenderdiń múmkindiginshe tezirek qalypty ómirine qaıta oralýy úshin zaqymdalǵan ınfraqurylymdy qalpyna keltirý jumystaryn jalǵastyryp jatyr. Jaryqsyz otyrǵan shaǵyn eldi mekenderge dızeldi generatorlar jetkizildi. Jóndeý jumystaryna barlyǵy 35 adam, 11 arnaıy tehnıka jumyldyryldy», deıdi D.Asqarov.
Sý tasqyny kezinde barlyǵy 1 174 baǵan qulaǵan, onyń 52-si joǵarǵy voltty elektr qýatyn ótkizedi. Jaqyn arada Shegen, Aqshyǵanaq aýyldaryna, Túıemoınaq, Qarǵaly eldi mekenderin jaryqtandyrý úshin 23 baǵan ornatylmaq. Taıaýda «QOEJ» KMK men merdigerlik kompanııa arasynda jaryqsyz otyrǵan aýyldardy jedeldetip elektrmen jabdyqtaý jónindegi shartqa qol qoıyldy. Merdigerler shartqa qol qoıylǵan kúnnen bastap tórt aı ishinde barlyq jumysty aıaqtaýǵa tıis. Shalǵaı aýyldardy elektrmen qamtamasyz etý máselesi qatań baqylaýda tur.
Tasqyn sýdyń tegeýrini ábden kúsheıgen kezde oblys boıynsha 42 aýyl mobıldi baılanystan shet qalǵan. 50 eldi mekende «Qazaqtelekomnyń» stasıonarlyq baılanysy úzildi.
Baspasóz jıynynda oblystyq aqparattandyrý, memlekettik qyzmet kórsetý jáne arhıv basqarmasynyń basshysy Azamat Qashıev búginge deıin óńirde sý basqan eldi mekenderdegi baılanys qyzmetin qalpyna keltirý boıynsha qyrýar sharýa tyndyrylǵanyn aıtty.
«Baılanys operatorlarymen birlese otyryp, sý astynda qalǵan bazalyq stansalardyń jumysyn qaıta jandandyrý, baılanys arnalaryn túzeý, qosymsha relelik qurylǵylardy izdestirý jumystary atqaryldy. Ásirese, jaryqsyz qalǵan eldi mekenderge baılanys ornatýdyń asa qıynǵa túskenin aıta ketý kerek. Mundaı aýyldarǵa monterler men generatorlardy tikushaqpen, qaıyqpen jetkizdik. Stasıonarlyq jáne mobıldi baılanys jelileri eń birinshi kezekte aýdan ortalyqtary men iri eldi mekenderde ornatyldy. Mysaly, 20 sáýirde jergilikti atqarýshy oryndar men uıaly telefon baılanysy operatorlarynyń birlese kúsh salýynyń nátıjesinde Shóptikól qystaýyndaǵy aralyq stansa iske qosyldy. Atalǵan stansa oblysymyzdyń eń shalǵaı túkpirinde jatqan Aqkól, Ahmet Baıtursynuly aýyldaryn mobıldi baılanyspen qamtamasyz etedi», dedi A.Qashıev.
Taıaýda respýblıkalyq ǵaryshtyq baılanys ortalyǵy Arqalyq qalasyna qarasty 10 aýyldyń mektebine jyldamdyǵy joǵary «Starlink» ınternet jelisin qosyp bergenin de aıta ketý kerek. «Starlink» – «SpaceX» kompanııasynyń ǵalamdyq spýtnıktik júıesi. Osylaısha, atalǵan júıe arqyly ınternet baılanysy álsiz Ashýtasty, Vostochnyı, Rodına eldi mekenderi de jyldamdyǵy asa joǵary keń jolaqty spýtnıkti ınternetpen qamtamasyz etilip otyr. Qazirgi tańda Vostochnyı mektebinde 156 bala bilim alady. Mektep aldy daıarlyq synybyna 24 bala baryp júr.
«Mektebimizge joǵary jyldamdyqty ınternet jelisin ornatyp berdi. Bul biz úshin, ásirese balalar úshin – úlken qýanysh. Balalardyń sabaq oqýyna, qosymsha sabaqtarǵa daıyndalýyna óte jaqsy boldy», deıdi mektep dırektory Erbosyn Súttibaev. Atalǵan aýyldaǵy jalpy bilim beretin mektep kompıýter synybymen jabdyqtalǵan. Buǵan deıin óńir mektepterindegi ınternet jyldamdyǵy sekýndyna 8 Mbıt bolsa, endi jańa jeli iske qosylǵannan keıin 100 Mbıt/s-qa deıin artyp otyr.
«Tabıǵı sıpattaǵy tótenshe jaǵdaı engizilgende Qostanaı oblysynyń ákimdigi Sıfrlyq damý mınıstrligimen birlese otyryp shalǵaı aýyldardaǵy bilim nysandaryn joǵary jyldamdyqty ınternetpen qamtamasyz etý maqsatynda óńirge 30 «Starlink» jıyntyǵyn jetkizý máselesin pysyqtaǵan edi. Onyń barlyǵy bilim berý segmenti boıynsha sátti ornalastyryldy. Sondaı-aq jaqyn arada oblysqa taǵy 150 jıyntyq jetkizilip, birinshi kezekte Jangeldın, Áýlıekól jáne Qarasý aýdandaryndaǵy bilim ordalaryna ornatylady. Nátıjesinde, oqýshylardyń onlaın bilim resýrstaryn paıdalaný múmkindigi edáýir artady», dedi A.Qashıev.
Oblys ákimi Qumar Aqsaqalov jaýapty oryndar men merdigerlerge tasqyn sýdyń saldaryn joıý jumystaryn barynsha shıratýdy mindettep otyr.
Qostanaı oblysy
