Uly aqynnyń tereń fılosofııasyn tanýǵa umtylyp, óleńderi men qarasózderinde tunyp jatqan tárbıe ilimin kádege jaratýdy júıeli jalǵastyra bergen jón. Keıingi jyldary álemniń túkpir-túkpirinde aqyn atyndaǵy ortalyqtar kóptep ashyldy. Bul ıgi istiń basy-qasynda negizinen Sh.Shaıahmetov atyndaǵy «Til-Qazyna» ulttyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵy júr.
Ǵylymı-praktıkalyq ortalyq Abaı ınstıtýty baǵdarlamasyn júzege asyrý arqyly osy jumysty qolǵa aldy. Ortalyq dırektory Maqpal Jumabaıdyń aıtýynsha, baǵdarlamanyń basty maqsaty – qazaq tilin úıretý, qazaq mádenıetin dáripteý kýrstaryn ártúrli jastaǵy azamattarǵa qoljetimdi etý, onlaın jáne oflaın kýrstardyń sapasyn arttyrý, qazaq tiliniń qoldaný aıasyn keńeıtý, oqytýdyń qazirgi zamanǵy nysandaryn, ádisteri men tehnologııalaryn tájirıbege engizý, til úırenýshilerdiń aıtylym daǵdysyn jetildirý arqyly, qazaq tilinde sóıleýshilerdiń sanyn arttyrý.
– Álemde ózin syılaıtyn, tarıhy tereń, táýelsiz, tuǵyrly elder ulttyq qundylyǵy men tiliniń jarshysy retinde memlekettik dárejede mádenı uıymdar quryp jatady. Máselen, Germanııada Gete ınstıtýty, Qytaıda Konfýsıı ınstıtýty, Túrkııada Iýnýs Emre ınstıtýty sol eldiń tarıhy men ádebıetin, tili men mádenıetin nasıhattaýda óte belsendi. Osyndaı álemdik tájirıbelerdi zerdeleı kele, Sh.Shaıahmetov atyndaǵy «Til-Qazyna» ulttyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵy Abaı ınstıtýty baǵdarlamasyn iske qosty.
Abaı ınstıtýty baǵdarlamasy – Qazaqstan Respýblıkasynyń konsýldyqtary arqyly jáne birlesip oryndaýǵa múddeli otandyq jáne sheteldik mekemeler men uıymdardy seriktestikter arqyly búkil álem boıynsha qazaq tilin nasıhattaý, qazaq tiliniń halyqaralyq deńgeıde bedelin arttyrý, qazaq mádenıetimen, rýhanııatymen tanystyrý, shetelderdegi qazaq dıasporalary men ırredentteri úshin qazaq tilin meńgerýdi ilgeriletýde taptyrmas joba bolyp otyr, deıdi ortalyq dırektory.
Aqynnyń 175 jyldyǵyna oraı kóptegen memlekette Abaı atyndaǵy ortalyqtar ashylyp, búginde jumysyn jemisti atqaryp keledi. Bul ıgi bastamaǵa 2020 jyly Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Abaı týraly kólemdi tujyrymdamaly eńbeginde qozǵaý salyp, baǵyt bergen edi.
«Halqymyzdyń uly perzentiniń mereıtoıyn laıyqty atap ótý úshin arnaıy qurylǵan komıssııa daıyndyq jumystaryn bastap ketti. Memleket kóleminde jáne halyqaralyq deńgeıde aýqymdy is-sharalar uıymdastyrý josparlanyp otyr. Biraq munyń bári toı toılaý úshin emes, oı-órisimizdi keńeıtip, rýhanı turǵydan damýymyz úshin ótkizilmek», dedi Prezıdent Q.Toqaev «Abaı jáne HHI ǵasyrdaǵy Qazaqstan» atty tujyrymdamaly eńbeginde. Sol eńbeginde eldi, ultty Abaısha súıýdi úırenýimiz kerektigin, uly aqyn óziniń shyǵarmalarynda eldik muratty asqaqtatyp, ult birligin bıiktetkenin aıta kele: «Abaı armany – halyq armany. Halyq armany men amanatyn oryndaý jolynda aıanbaǵanymyz abzal. Abaıdyń ósıet-ónegesi HHI ǵasyrdaǵy jańa Qazaqstandy osyndaı bıikterge jeteleıdi», dep tujyrymdady.
Abaı ortalyqtary álem elderindegi Qazaqstan elshilikteriniń kómegimen alys-jaqyn shet memleketterde ashyla bastaǵany – ıgilikti qadam. Mysaly, 2020 jyldyń 27 qańtarynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Chehııa Respýblıkasyndaǵy Elshiligimen birlesip, Cheh Respýblıkasynyń Ulttyq kitaphanasynda ortalyq ashylyp, Slovakııa, Majarstan, Germanııa elderinde Abaı oqýlary ótkizildi.
Búginde halqymyzdyń dańqyn kókke órletken Abaı álemi – Abaı ortalyqtarynyń qatary kóbeıip keledi. Chehııa, Armenııa, Qyrǵyzstan, О́zbekstan, Qaraqalpaqstan, Ázerbaıjan, Bolgarııa, Rýmynııa, Túrkııa, Birikken Arab Ámirlikteri, Malaızııa, Reseı, Germanııa, Majarstan, Pákistan, Polsha, Mysyr, Italııa, Latvııa, AQSh elderiniń birqatarynda eńseli eskertkish, saıabaq ashylsa, kópshiliginde ortalyqtar da turaqty jumys istep tur.
